LA'LÎ, La'lîn Kaba-zâde Mehmed Efendi

(d. ?/? - ö. 1020/1611)
divan şairi, müderris
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Mehmed’dir. Latifî’ye göre nereli olduğu ihtilaflı iken Âşık Çelebi İstanbullu olduğunu söyler (Canım 2000: 489) (Kılıç 2010: 741). Cem şairlerindendir. Kırmızı tenli olması sebebiyle La’lî mahlasını aldı (Canım 2000: 489). La’lîn Kaba ismiyle meşhur bir kadının oğludur. Zekeriya Efendi’den mülazım olduktan sonra Rodosçuk’taki Rüstem Paşa Medresesi’ne müderris olarak atandı. Edirnekapı haricinde medfundur. Zarif, nüktedan bir şairdi. Atasözünü andıran güzel beyitleri vardır. Şiirlerinin çoğunu sohbet sırasında düşünmeden söylerdi. Bu şekilde pek çok müfret ve rubaî söyledi. “Zâhidün gönlinde cennet âşıkun dîdâr-ı yâr/Her kişinün lâcerem başında bir sevdâsı var” matlalı gazeline Latifî nazire yazmıştır (Canım 200:489).

Kaynakça

Canım Rıdvan (hzl.) (2000). Latîfî, Tezkiretü'ş-Şuarâ ve Tabsıratü'n-Nuzemâ. Ankara: AKM Yay.

İpekten, Halûk, Mustafa İsen, Recep Toparlı, Naci Okçu ve Turgut Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay. 

İsen, Mustafa (1999). Latîfî Tezkiresi. Ankara: Akçağ Yay.

Kılıç Filiz (hzl.) (2010). Aşık Çelebi, Meşâirü'ş-şuarâ. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatcı (hzl.) (2001). Mehmet Nâil Tuman, Tuhfe-i NâilîDîvân Şâirlerinin Muhtasar Biyografileri. Ankara: Bizim Büro Yay.

Sungurhan-Eyduran Aysun (hzl.) (2008). Beyânî,Tezkiretü'ş-Şu’arâ. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-215416/h/giris.pdf [erişim tarihi 07.02.2014]

Sungurhan-Eyduran Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü'ş-Şu’arâ http://ekitap. kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10739,tsmetinbpdf. pdf?0 [erişim tarihi 07.02.2014]

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. FİLİZ KILIÇ
Yayın Tarihi: 07.02.2014
Güncelleme Tarihi: 10.12.2020

Eserlerinden Örnekler

 

Gazel

Dilerin şifte-i dil muntazamü’l-hâl olsun

Seng-i mihnetle adû münkesirü’l-bâl olsun

 

Nice bir râh-ı cefâda kıla üftâde gönül

Nice bir hayl-i belâ vü gama pâ-mâl olsun

 

Bâd-ı âhumla cihân bâgını lerzân ideyin

Tâ ki ol serv-i revânum bana meyyâl olsun

 

Ey gönül olmaga ser-defter-i erbâb-ı nazar

Dikkat it her varak üstine kadün dal olsun

 

Zât-ı pür-cûdı o şâh-ı keremün ey La’lî

Menzil-i rif’at u şâyeste-i ikbâl olsun (Sungurhan-Eyduran Aysun (hzl.) (2008). Beyânî,Tezkiretü'ş-Şu’arâ. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-215416/h/giris.pdf [erişim tarihi 07.02.2014]. 171; Sungurhan-Eyduran Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü'ş-Şu’arâ http://ekitap. kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10739,tsmetinbpdf. pdf?0 [erişim tarihi 07.02.2014]. 235)

xx

İhtilât itmez isen âşık-ı bî-diller ile

Dostum bârî cefâ itme gezüp iller ile

 

İşigün iti sifâlin sına meyl ide diyü

Kâse-i ser tolanur kûyunı sâ’iller ile

 

Ehl-i diller n’ola vasfında olursa âciz

Vasf olunmaz o şehün La’lî lebi diller ile

(Kılıç Filiz (hzl.) (2010). Aşık Çelebi, Meşâirü'ş-şuarâ. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay. 741)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1TÂHİR, Mekkî-zâde Mehmed Tâhir Efendid. ? - ö. 27 Ekim 1716Doğum YeriGörüntüle
2ZİL İZZET, Bakırköylüd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3RA'ÛFÎ, Şeyh Seyyid Ra'ûfî Ahmed Efendid. ? - ö. 1748?Doğum YeriGörüntüle
4TÂHİR, Mekkî-zâde Mehmed Tâhir Efendid. ? - ö. 27 Ekim 1716Doğum YılıGörüntüle
5ZİL İZZET, Bakırköylüd. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6RA'ÛFÎ, Şeyh Seyyid Ra'ûfî Ahmed Efendid. ? - ö. 1748?Doğum YılıGörüntüle
7TÂHİR, Mekkî-zâde Mehmed Tâhir Efendid. ? - ö. 27 Ekim 1716Ölüm YılıGörüntüle
8ZİL İZZET, Bakırköylüd. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9RA'ÛFÎ, Şeyh Seyyid Ra'ûfî Ahmed Efendid. ? - ö. 1748?Ölüm YılıGörüntüle
10TÂHİR, Mekkî-zâde Mehmed Tâhir Efendid. ? - ö. 27 Ekim 1716MeslekGörüntüle
11ZİL İZZET, Bakırköylüd. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
12RA'ÛFÎ, Şeyh Seyyid Ra'ûfî Ahmed Efendid. ? - ö. 1748?MeslekGörüntüle
13TÂHİR, Mekkî-zâde Mehmed Tâhir Efendid. ? - ö. 27 Ekim 1716Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ZİL İZZET, Bakırköylüd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15RA'ÛFÎ, Şeyh Seyyid Ra'ûfî Ahmed Efendid. ? - ö. 1748?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16TÂHİR, Mekkî-zâde Mehmed Tâhir Efendid. ? - ö. 27 Ekim 1716Madde AdıGörüntüle
17ZİL İZZET, Bakırköylüd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18RA'ÛFÎ, Şeyh Seyyid Ra'ûfî Ahmed Efendid. ? - ö. 1748?Madde AdıGörüntüle