NURÎ, Mehmet Nuri

(d. 1876 / ö. ?)
âşık, çiftçi
(Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Âşığın adı Mehmet Nuri’dir. Bazı kaynaklarda “Şeyh Nuri” olarak da geçmektedir (Sevengil 1967: 59). Nuri, 1293/1876 yılında Çankırı’nın Ilgaz ilçesine bağlı Yerkuyu köyünde dünyaya geldi. Nuri’nin babası köyünde Şeyh Abdullah Efendi olarak bilinirdi. Nuri, eğitimini babasından ve Atkaracalarlı Hasan Efendi’den alarak tamamladı. Asıl mesleği çiftçilik olan Nuri, geçimini de bu işinden sağlamıştır. Güzel ve düzgün hitabeti olan, latif, tavır ve davranışlarıyla çevresindekilere örnek teşkil edecek bir kişiliğe sahipti. Hayatı boyunca zahidane ve münzevi bir yaşam sürmüştür. Bu sebeple onu tanımayan ve ilk defa görenler sıradan bir çiftçi ve mürit sanmışlardır. Aksine zeki ve uyanık bir kişiliğe sahipti. Kadirî tarikatına mensup olan Nurî, bu tarikata bağlı öğrenciler de yetiştirmiştir. Kaynaklarda vefat tarihiyle ilgili bir bilgiye ulaşılamamıştır (Talât 1930: 245).

Elimizdeki mevcut şiirlerinde “Nûrî” mahlasını kullandığı görülen âşığın, genel olarak manzumelerinde bu mahlası tercih ettiği çıkarımında bulunulabilir. Üslubu sade olup dili de iyi kullanan bir âşık, olduğu şiirlerinden anlaşılmaktadır. Kaynaklarda çok sık olarak şiir yazmadığı belirtilmektedir. Ayrıca kaynaklarda Nâilî’ye şiirle latifelerde bulunduğu bilgisine yer verilmektedir (Talât 1930: 245). Nuri’nin yetiştirdiği öğrencilerinden olan Atkaracalarlı Bânû ile atışmaları da olmuştur. Bânû’nun şeyhine methiyeler düzdüğü koşmaları da vardır (Sevengil 1967: 61). Mevcut şiirlerinden hareketle, manzumelerini genel olarak dörtlükler hâlinde yazdığı söylenebilir. Şiirlerinde hece veznini kullanmıştır. Şiirlerinde tasavvufî aşkı ve mensubu olduğu tarikatın erkân ve adabı ile beşerî aşkı konu edinmiştir.

Kaynakça

Sevengil, Refik Ahmet (1967). Çağımızın Halk Şairleri. İstanbul: Atlas Kitabevi.

Talat, Ahmet (1930). Çankırı Şairleri. Çankırı: Çankırı Matbaası.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. SAGIP ATLI
Yayın Tarihi: 21.12.2018
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1OZAN MORSULTAN, Ahmet Mortaşd. 1944 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2ZAMÎRÎd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3MAHVÎ, Süleymand. ? - ö. 1858Doğum YeriGörüntüle
4HAKİ BABAd. 1876 - ö. 1916Doğum YılıGörüntüle
5PENAHd. 1876 - ö. 1921Doğum YılıGörüntüle
6SÂMÎ, Sâmî Beyd. 1876 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7HAKİ BABAd. 1876 - ö. 1916Ölüm YılıGörüntüle
8PENAHd. 1876 - ö. 1921Ölüm YılıGörüntüle
9SÂMÎ, Sâmî Beyd. 1876 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10HAKİ BABAd. 1876 - ö. 1916MeslekGörüntüle
11PENAHd. 1876 - ö. 1921MeslekGörüntüle
12SÂMÎ, Sâmî Beyd. 1876 - ö. ?MeslekGörüntüle
13HAKİ BABAd. 1876 - ö. 1916Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14PENAHd. 1876 - ö. 1921Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15SÂMÎ, Sâmî Beyd. 1876 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16HAKİ BABAd. 1876 - ö. 1916Madde AdıGörüntüle
17PENAHd. 1876 - ö. 1921Madde AdıGörüntüle
18SÂMÎ, Sâmî Beyd. 1876 - ö. ?Madde AdıGörüntüle