Madde Detay
KEVSER ALİ ŞEHBAZÎ
(d. 1962 / ö. -)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Azeri)
ISBN: 978-9944-237-86-4
Kevser
Ali Şehbazî, 1341/1962 yılında Miyana’nın Ağcakışlak köyünde dünyaya gelmiştir.
1354/1975’te ailesiyle birlikte Tahran’a yerleşmiştir. Erken yaşlarda âşıklığa
ilgi duyan Şehbazî, bu isteği doğrultusunda Âşık Evez’e çıraklığını talep etmiş
ve ustasının kabulüyle âşıklık eğitimine başlamıştır. Dört yıl boyunca Âşık
Evez’den saz ve söz öğrenmiş, ancak 1361/1982 yılında askerlik görevi sebebiyle
ustasından ayrılmak zorunda kalmıştır. Askerlik dönüşünde ustasının vefat
ettiğini öğrenen Şehbazî, aldığı eğitimi yarım bırakmamak için bu kez Faruk ve
Cengiz Mehdipur kardeşlerden birkaç yıl süreyle ders almış, 1367/1988 yılında
ise âşık kimliğiyle meclislerde icraya başlamıştır. Geleneğin içinde rüştünü
ispat edip tanınırlığını artırmasının ardından birçok çırak yetiştirmiş, bu
süreçte Muhammed Hüseyn (Düzgün) tarafından kendisine “Âşık Selçuk” mahlası
verilmiştir.
1367/1988
yılında Âşık Selçuk öncülüğünde “Âşıklar” topluluğu kurulmuş, bu grubun adı
1371/1992 yılında “Dede Korkut Âşıkları” olarak değiştirilmiştir. Dede Korkut
Âşıkları hem Âşık Selçuk’un sanatsal serüveni hem de bölgedeki Türk âşıkları
açısından bir dönüm noktasıdır. Bu tarihten sonra Âşık Selçuk, yurt içi ve yurt
dışında âşıklık geleneğiyle ilgili çok sayıda etkinliğe katılmış, farklı
platformlarda çeşitli ödüllere layık görülmüştür. 1378/1999 yılında ise
ülkedeki tanınırlığının artmasına paralel olarak İran radyo ve
televizyonlarında âşık musikisi üzerine programlar sunmaya başlamıştır.
Âşık
Selçuk, âşıklık geleneğine dair birikimini ve bölge âşıklarına ilişkin
gözlemlerini kaleme aldığı Tepeden Dırnağa Azerbaycanam (1387/2008), Aşık
Dastanları (1390/2011) ve Aşık Edebiyyatı (1392/2013) adlı
eserleriyle yazıya aktarmıştır. Bunun yanında kendi üslubunu yansıtan ve
Şehbazî Dubeytisi, Şehbazî Geraylısı, Şehbazî Döşemesi, Şehbazî Köroğlusu,
Şehbazî Hak Divanisi, Şehbazî’nin Zerbi Divanisi, Şehbazî’nin Bayatisi,
Şehbazî’nin Bayati Layla adlarını taşıyan sekiz farklı âşık havası oluşturmuştur.
Yaklaşık bir yıllık yoğun bir çalışmanın ürünü olan bu havalar, bölgedeki
âşıklık geleneğinin ezgisel ve biçimsel zenginleşmesine önemli katkı
sağlamaktadır.
Şehbazî’nin
hikâye repertuvarında Tufarganlı Abbas ile Gülgez, Garip ile Şahsenem, Kerem
ile Aslı, Şah İsmail, Meretli Allahî ve Köroğlu gibi bölgede yaygın olarak
bilinen halk hikâyeleri yer almaktadır. Bu repertuvar onun hem klasik halk
hikâyeciliği geleneğine hâkimiyetini hem de bu geleneği modern icra ortamlarına
taşıma çabasını göstermektedir.
Kaynakça
Gün,
Faruk (2021a). Kevser Ali Şehbazî, 1962 Ağcakışlak doğumlu, âşık. [15.11.2021 tarihinde
Faruk Gün tarafından Kevser Ali Şehbazî ile yapılan görüşme].
Gün,
Faruk (2021b). “İran Âşıklar Birliği
ve Kültürel Faaliyetleri”. Âşık Alesker
- 200 Uluslararası Bilim, Kültür ve Eğitim Kongresi “Türk Saz, Söz ve Halk
Sanat Gelenekleri” (9 Aralık 2021, Bakü/Azerbaycan).
http://ashiqshahbazi.blogfa.com/
[Erişim tarihi: 16.11.2021].
Şehbazî,
Selçuk (2013). Aşık Edebiyyatı. Tehran: Neşr-e Perdis-e Danış.
Madde Yazım Bilgileri
Yazar: Doç. Dr. Faruk GünYayın Tarihi: Güncelleme Tarihi: 19.02.2026
İlişkili Maddeler
Yayın Tarihi: Güncelleme Tarihi: 19.02.2026
İlişkili Maddeler
Güncelleme Tarihi: 19.02.2026
İlişkili Maddeler
İlişkili Maddeler
| Sn. | Madde Adı | D.Tarihi / Ö.Tarihi | Benzerlik | İncele |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Nihal Güres | d. 18 Ekim 1962 - ö. ? | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 2 | Fatma Karabıyık Barbarosoğlu | d. 01 Ağustos 1962 - ö. ? | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 3 | Yılmaz Odabaşı | d. 15 Ağustos 1962 - ö. ? | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 4 | ZEBUNÎ, Ali Fazıl Bozdağ | d. 1929 - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
| 5 | NİZAMOĞLU, Erol Ulutaş | d. 1963 - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
| 6 | İLHAM KULİYEV | d. 1967 - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
| 7 | DİLŞAD, Şövket İsgenderova | d. 1912 - ö. ? | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 8 | YUSİF MUSA OĞLU YUSİFOV | d. 1909 - ö. 1980 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 9 | HESENOVA PERİ MÖHÜBBET GIZI | d. 1968 - ö. ? | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 10 | Tayyip Atmaca | d. 10 Haziran 1962 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |
| 11 | RIZÂ, Ali Rızâ Efendi, İstanbullu | d. 1865 - ö. 1903 | Madde Adı | Görüntüle |
| 12 | VECDÎ, Ali Vecdî Efendi b. Sun'ullah Efendi | d. ? - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |