YAKÎNÎ, Hüseyin Çelebi

(d. ?/? - ö. ?/?)
divan şairi, takyedûz
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Edirne’de doğdu. Asıl adı Hüseyin’dir. Edirne’de külah ve takke dikip satarak geçimini sağladı. Sonrasında şairliğe heves edip şiir söylemeye başladı. Yakînî, Yavuz Sultan Selim, Kânunî Sultan Süleyman ve II. Selim devirlerini yaşamış bir şairdir (Canım 1995: 164).

Sehî Bey, Yakînî’de bir kabiliyet olduğunu anladı ve himayesine aldı. Sehî Bey, ömrünün çoğunu Yakînî Hüseyin Çelebi ile birlikte geçirdiğini belirtir. Tabiatı hezel söylemeye yatkın, sözlerinin çoğu bu tarza uygundur. Tasavvufa meyli olan şairin, tarihçiliği iyi, söz söylemekte usta ve latifeleri güzeldir. Mürettep bir divâna sahiptir. Güzel manaları olan gazel ve kasideleri vardır. Çok iyi tarihleri de mevcuttur. Edirne’deki Lârî mescidine Beytü’l-ibade terkibini tarih olarak düşürmüştür (İsen 1998: 204)

Kaynaklar şairin derviş yaradılışlı bir genç olduğunu belirtir. Şeyh Vefâ’nın yerine oturan Ali Dede’den el almıştır (İsen 1998: 205).

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyyâ, Sicill-i Osmanî. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay.

Canım, Rıdvan (1995). Edirne Şairleri.Ankara: Akçağ Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatcı (hzl.) (2001). Mehmet Nâil Tuman, Tuhfe-i NâilîDîvân Şâirlerinin Muhtasar Biyografileri. Ankara: Bizim Büro Yay.

Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Aşık Çelebi, Meşâirü'ş-Şuarâ. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay.

İpekten, Haluk vd. (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KB Yay.

İsen, Mustafa (hzl.) (1998). Tezkire Heşt Behişt. Sehî Bey. Akçağ Yay..Ankara.

Sungurhan Aysun (hzl.) (2008). Beyânî, Tezkiretü'ş-Şuarâ. Ankara: Kültür Bak. Yay. E-kitap:http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-215416/h/giris.pdf [erişim tarihi: 17.02.2014]

Sungurhan Eyduran, Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. Ankara:Kültür Bakanlığıe-kitap:http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219121/h/girishc.pdf [erişim tarihi 17.02.2014]

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. FİLİZ KILIÇ
Yayın Tarihi: 24.02.2014
Güncelleme Tarihi: 03.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Ben zelil olmaz idim düşmese firkat senden

Senden oldu bana hep bunca mezellet senden

Ben ne hâkim ki yüzüm sürem ayağın tozuna

Ki basarsan yüzüme lütf u inâyet senden

Sen şeh-i ismet ü ben bende-i sâhib-isyân

Bende ey şâh hatâ afv ü mürüvvet senden

Başladın gün gibi ben zerreye hercâîliğe

Kime yanıp yakılayım behey âfet senden

Bu Yakînî kim eşiğinde irâde getirir

Himmet ümîd eder ey pîr hidâyet senden

(Canım, Rıdvan (1995). Edirne Şairleri. Ankara: Akçağ Yay. 165.)

***

Âşık oldum yine bir dil-ber-i tersâ gördüm

Leb-i cân-bahşı demin mu’ciz-i ‘Îsâ gördüm

Tâb-ı mülden ten-i sîmîni ‘arak-rîz olmış

Dürr ü gevherle müzeyyen büt-i ra’nâ gördüm

(Canım, Rıdvan (1995). Edirne Şairleri. Ankara: Akçağ Yay. 166.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1FÂTİH, Fâtih Efendid. 1826 - ö. 1849Doğum YeriGörüntüle
2MUHYÎ-İ GÜLŞENÎ, Ekmekçi-zâde Şeyh Muhyiddin Muhammed Gülşenî Efendid. 1528 - ö. 1605?/1608?Doğum YeriGörüntüle
3ABDÎ, Abdî Efendid. ? - ö. 1612Doğum YeriGörüntüle
4FÂTİH, Fâtih Efendid. 1826 - ö. 1849Doğum YılıGörüntüle
5MUHYÎ-İ GÜLŞENÎ, Ekmekçi-zâde Şeyh Muhyiddin Muhammed Gülşenî Efendid. 1528 - ö. 1605?/1608?Doğum YılıGörüntüle
6ABDÎ, Abdî Efendid. ? - ö. 1612Doğum YılıGörüntüle
7FÂTİH, Fâtih Efendid. 1826 - ö. 1849Ölüm YılıGörüntüle
8MUHYÎ-İ GÜLŞENÎ, Ekmekçi-zâde Şeyh Muhyiddin Muhammed Gülşenî Efendid. 1528 - ö. 1605?/1608?Ölüm YılıGörüntüle
9ABDÎ, Abdî Efendid. ? - ö. 1612Ölüm YılıGörüntüle
10FÂTİH, Fâtih Efendid. 1826 - ö. 1849MeslekGörüntüle
11MUHYÎ-İ GÜLŞENÎ, Ekmekçi-zâde Şeyh Muhyiddin Muhammed Gülşenî Efendid. 1528 - ö. 1605?/1608?MeslekGörüntüle
12ABDÎ, Abdî Efendid. ? - ö. 1612MeslekGörüntüle
13FÂTİH, Fâtih Efendid. 1826 - ö. 1849Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14MUHYÎ-İ GÜLŞENÎ, Ekmekçi-zâde Şeyh Muhyiddin Muhammed Gülşenî Efendid. 1528 - ö. 1605?/1608?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ABDÎ, Abdî Efendid. ? - ö. 1612Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16FÂTİH, Fâtih Efendid. 1826 - ö. 1849Madde AdıGörüntüle
17MUHYÎ-İ GÜLŞENÎ, Ekmekçi-zâde Şeyh Muhyiddin Muhammed Gülşenî Efendid. 1528 - ö. 1605?/1608?Madde AdıGörüntüle
18ABDÎ, Abdî Efendid. ? - ö. 1612Madde AdıGörüntüle