ZEKÎ, Refîk Efendi-zâde Mehmed Zekî Dede

(d. 1237/1821 - ö. 1300/1882-83)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

1237/1821 yılında Bursa’da doğdu. Refîk Efendi’nin oğludur. Öğrenimini Bursa’da tamamlayan Mehmed Zekî Efendi, mahkeme kâtipliği ve Bâb-ı Zemîn Câmii imamlığı görevlerinde bulundu. Bursa Mevlevîhânesi Şeyhi Mehmed Dede Efendi’den feyz alarak derviş oldu. İstanbul’a geldiğinde geçimini hattatlık yaparak sağladı. Sadrazam Yûsuf Kâmil Paşa Konağı’nda Mesnevî okuttu. Ayrıca Fetvâhâne’ye ta’lik yazısı hocası olarak atandı. Bir ara Üsküdar Mevlevîhânesi Şeyhi de olan Mehmed Zekî Dede, 1300/1882 -83 yılında vefat etti.

Bayburt’lu Zihnî’nin Hikâye-i Garîbe adlı eserini ince ta’lik yazı ile yazan ve kitâbe yazıları ile meşhur olan Mehmed Zekî Dede, şairliğiyle de tanınmıştır.

Kaynakça

Özemre, Ahmed Yüksel (hzl.) (2003). Sâlim Bostancıoğlu, Üsküdar Dergâhları. İstanbul: Üsküdar Belediyesi Yay.

Fatîn Dâvûd (1271). Hâtimetü’l-Eş’âr. İstanbul.

Kurnaz, Cemâl ve Mustafa Tatcı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî -  Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri.  C.II. Ankara: Bizim Büro Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. YUNUS KAPLAN
Yayın Tarihi: 26.06.2014
Güncelleme Tarihi: 29.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Hâne-i dil geh cevr-i yâr ile ber-bâd olur

Lîk zerre iltifât görse yine âbâd olur

Zülf-i şu’besin gül-i ruhsâra kıldıkda nikâb

Rûz u şeb bülbül gibi kârım benim feryâd olur

Gamze-i tîgin çeküp uşşâkdan dâd almaga

Çeşm-i hûn-rîzi o şûhun özge bir cellâd olur

Tâ ezelden böyledir kılmam şikâyet yârdan

Dilbere cevr âşıka sabr eylemek mu’tâd olur

Sâye-i monlâda me’yûsî kalırsan hiç Zekî

Lutf-ı sultân kim gedâlar üzre bî-ta’dâd olur

(Fatîn Dâvûd (1271). Hâtimetü’l-Eş’âr. İstanbul. 166.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1FAHRÎ/FAHREDDÎN, Eşref-zâde Şeyh Seyyid Hacı Mehmed Fahreddîn Efendid. 1715 - ö. 8 Eylül 1762Doğum YeriGörüntüle
2SİYAHİ-ZÂDE/SİPAHİ-ZÂDE, Mehmed Efendid. ? - ö. 1588Doğum YeriGörüntüle
3Nurefşan Çağlaroğlud. 15 Mart 1968 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4ZÎVER, Kafkasyalı, Trabzonlud. 1821 - ö. 1880Doğum YılıGörüntüle
5EMÎN EFENDİ, Divrikli Dâmâd Emîn Efendid. 1821 - ö. 1905Doğum YılıGörüntüle
6NEVRES, Osmân Nevresd. 1820-1821 - ö. 1876Doğum YılıGörüntüle
7ZÎVER, Kafkasyalı, Trabzonlud. 1821 - ö. 1880Ölüm YılıGörüntüle
8EMÎN EFENDİ, Divrikli Dâmâd Emîn Efendid. 1821 - ö. 1905Ölüm YılıGörüntüle
9NEVRES, Osmân Nevresd. 1820-1821 - ö. 1876Ölüm YılıGörüntüle
10ZÎVER, Kafkasyalı, Trabzonlud. 1821 - ö. 1880MeslekGörüntüle
11EMÎN EFENDİ, Divrikli Dâmâd Emîn Efendid. 1821 - ö. 1905MeslekGörüntüle
12NEVRES, Osmân Nevresd. 1820-1821 - ö. 1876MeslekGörüntüle
13ZÎVER, Kafkasyalı, Trabzonlud. 1821 - ö. 1880Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14EMÎN EFENDİ, Divrikli Dâmâd Emîn Efendid. 1821 - ö. 1905Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15NEVRES, Osmân Nevresd. 1820-1821 - ö. 1876Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ZÎVER, Kafkasyalı, Trabzonlud. 1821 - ö. 1880Madde AdıGörüntüle
17EMÎN EFENDİ, Divrikli Dâmâd Emîn Efendid. 1821 - ö. 1905Madde AdıGörüntüle
18NEVRES, Osmân Nevresd. 1820-1821 - ö. 1876Madde AdıGörüntüle