Madde Detay

İstanbul’da Şehzade semtinde doğdu. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Abdurrahman’dır. Abdurrahman Efendi olarak tanındı. Rebiyülevvel 1122/Nisan-Mayıs 1710'da Fatih Camii'ne ikinci imam oldu. Aynı yıl Bursa Yenişehir arpalığı verildi. 1123/1711-12 yılında Tercüman Yunus Medresesi müderrisliğine atandı. Şevval 1124/Kasım 1712’de Demir Kapı’da Ahmet Paşa Medresesi’ne, Şevval 1125/Ekim-Kasım 1713’te Hoca Hayrettin Medresesi’ne ve Şevval 1127/Eylül-Ekim 1715’te Sahn-ı Seman medreselerinden birine müderris oldu. Recep 1128/Haziran-Temmuz 1716’da Şeyhülislam Yahya Efendi Medresesi’nde, Ramazan 1129/Ağustos-Eylül 1717’de Ali Paşa-yı Cedid Medresesi’nde görevlendirildi. Zilkade 1129/Ekim-Kasım 1717’de Şehzâde Süleyman’ın hocalığına atandı. İmam-ı evvel oldu. Afyonkarahisar ve Servi kazaları arpalık olarak verildi. Rebiyülâhır 1130/Mart-Nisan 1718’de yeniden müderrislik görevine getirildi ve Süleymaniye ile Ayasofya medreselerine atandı. Darülhadis Medresesi’nde de müderrislik yaptıktan sonra Rebiyülevvel 1132/Ocak-Şubat 1720’de Yenişehir Fenar (Larissa) kadısı oldu. Aynı yıl Mekke payesiyle de taltif edildi. Bursalı Mehmed Tâhir (2000: 315)’e göre 1140/1727-28’den sonra vefat etti.

Eserlerine dair bir bilgi bulunmamaktadır. Türkçe, Arapça ve Farsça şiirleri vardır. Damad İbrahim Paşa’nın Şehzâdebaşı’nda medrese ve kütüphanesi için yazılan Arapça manzum tarihler ona aittir. Gazellerinde mahlas beyti yoktur. Ayrıca Farsça ve Türkçe muammaları vardır. 

Kurnaz, Cemâl, Mustafa Tatçı (hzl.) (2000). Bursalı Mehmed Tâhir, Osmânlı Müellifleri. C. II. Ankara: Bizim Büro Yay. 315.

İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkiretü’ş-Şu‘arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 488-493.

Kaya, Doğan (2002). “Abdurrahman”. Türk Dünyası Ortak Edebiyatı, Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 1. Ankara: AKM Yay. 66.

Kurnaz, Cemâl ve  Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî, Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri, C. I-II. Ankara: Bizim Büro Yay. 635-636.

Sezen, Tahir (2006). “Yenişehir (Yenişehir Fener) (Larissa)”. Osmanlı Yer Adları Sözlüğü (Alfabetik Sırayla). Ankara: Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü Yay. 527.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1977). “Abdurrahman Efendi”. C. 1. İstanbul: Dergâh Yay. 15.

Nergis-i mahmûrun açmaz şîve-i mestâneden

Bilmem ol âfet ne görmüşdür dil-i dîvâneden

Şîvekârım şekve-i hasret-keşânın dinlemez

Bî-haberdir mest olanlar lezzet-i efsâneden

Ber-taraf-sâz-ı ümîd ü bîme hep yeksân gelir

Dôstdan lutf u kerem cevr ü sitem bîgâneden

Meh-i zehr-âb-ı humâr oldu bu işretgâhda

Neş’e ümmîd eyleyenler gerdiş-i peymâneden

(İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkiretü’ş-Şu‘arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 490.)

Be-nâm-ı Dil-âver

Bî-dilândan alamaz zülfün yâr

Devr eder zülfünü bî-dil tekrâr

(İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkiretü’ş-Şu‘arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 493.)