DİLSÛZ, Mehemmed Emîn

(d. ?/? - ö. ?/19. yy.)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Mehemmed Emîn Tebrîzî'dir. Dilsûz şiirlerinde kullandığı mahlasıdır. Tebriz'de doğdu. Yoksul bir ailenin çocuğu olduğu için çocukluğu çok zor şartlarda geçti. Hicve eğilimi olması biraz da bu sebepledir. Medresede hocalık yaptığı için "Üstâd" sanıyla tanındı. Ufak çapta ticaretle uğraştı. Ölüm yeri ve ölüm tarihi bilinmemekle beraber Tebriz'de vefat ettiği tahmin edilmektedir.

Bilinen tek eseri Dîvân'ıdır. Farsça ve Türkçe manzumelerden oluşan bu Dîvân Tebriz'de defalarca basılmıştır. Dîvân'ı Hz. Ali için yazdığı Farsça bir kasideyle başlar. Hz. Muhammed ve Hz. Ali için yazdığı Türkçe kasidelerle devam eder ki bu kasideler en güzel manzumelerindendir. Daha sonra Kerbelâ Vak'ası için yazılmış nevha ve sînezenler gelir. Ardından Türkçe gazeller, muhammesler, sâkînâme, medhnâme ve rubâ'îler yer alır. Şiirleri hiciv ağırlıklıdır. Özellikle devrin şeyhülislamına "buğda" hakkında yazdığı hicviyesi ile muhammes şeklindeki Esnaftan Şikayet adlı hicviyesi çok ünlüdür. Şeyhülislama yazdığı hicviyeye daha sonra Seyyid Azim Şirvânî aslından daha güzel bir nazire yazmıştır.

Kaynakça

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1977). "Dilsûz, Mehemmed Emin Tebrîzî". C. II. İstanbul: Dergah Yay.

Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi (2003). "Dilsûz". Ankara: AKM Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET ARSLAN
Yayın Tarihi: 10.06.2014
Güncelleme Tarihi: 02.12.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1YÛSUF/MUHLİS, Yûsuf Efendid. ? - ö. 1861-1876 arasıDoğum YeriGörüntüle
2FÂZIL, Han Şeydâ, Molla Fethullâhd. ? - ö. 1852Doğum YeriGörüntüle
3SABÛRÎ, Hüseyin Sabûrî Efendi, Tebrizlid. ? - ö. 1852Doğum YeriGörüntüle
4YÛSUF/MUHLİS, Yûsuf Efendid. ? - ö. 1861-1876 arasıDoğum YılıGörüntüle
5FÂZIL, Han Şeydâ, Molla Fethullâhd. ? - ö. 1852Doğum YılıGörüntüle
6SABÛRÎ, Hüseyin Sabûrî Efendi, Tebrizlid. ? - ö. 1852Doğum YılıGörüntüle
7YÛSUF/MUHLİS, Yûsuf Efendid. ? - ö. 1861-1876 arasıÖlüm YılıGörüntüle
8FÂZIL, Han Şeydâ, Molla Fethullâhd. ? - ö. 1852Ölüm YılıGörüntüle
9SABÛRÎ, Hüseyin Sabûrî Efendi, Tebrizlid. ? - ö. 1852Ölüm YılıGörüntüle
10YÛSUF/MUHLİS, Yûsuf Efendid. ? - ö. 1861-1876 arasıMeslekGörüntüle
11FÂZIL, Han Şeydâ, Molla Fethullâhd. ? - ö. 1852MeslekGörüntüle
12SABÛRÎ, Hüseyin Sabûrî Efendi, Tebrizlid. ? - ö. 1852MeslekGörüntüle
13YÛSUF/MUHLİS, Yûsuf Efendid. ? - ö. 1861-1876 arasıAlan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14FÂZIL, Han Şeydâ, Molla Fethullâhd. ? - ö. 1852Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15SABÛRÎ, Hüseyin Sabûrî Efendi, Tebrizlid. ? - ö. 1852Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16YÛSUF/MUHLİS, Yûsuf Efendid. ? - ö. 1861-1876 arasıMadde AdıGörüntüle
17FÂZIL, Han Şeydâ, Molla Fethullâhd. ? - ö. 1852Madde AdıGörüntüle
18SABÛRÎ, Hüseyin Sabûrî Efendi, Tebrizlid. ? - ö. 1852Madde AdıGörüntüle