Madde Detay

Asıl adı Mustafa olan şair, Rumeli kazaskeri Kadı-zâde Efendi’nin dördüncü oğludur (Kılıç 2010: 628). Babası Bursa'da Kaplıca Medresesi'nde müderris iken 952/1545 tarihinde bu şehirde doğdu. Abdülkerîm-zâde Efendi'den mülâzım olduktan sonra kardeşi Abdurrahman Çelebi yerine İstanbul Şâh-ı Hûbân Medresesi'ne müderris olarak atandı (Kutlar Oğuz vd. 2012: 238). Çeşitli ilimlerle donanmış, irfan sahibi âlim kimseydi. Âşık Çelebi, Hilmî’nin şiir yeteneğinden bahsederken onun dördüncü çocuk olmasından yola çıkarak göğün dördüncü katına yükseltildiği bilinen Mesih’e telmihte bulunur. Ona göre; feleğin dördüncü katında oturan Mesih’in nefesiyle ölüyü dirilttiği gibi Hilmî de söz meydanında şiirlerine can vermektedir (Kılıç 2010: 628).

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyya, Sicill-i Osmânî. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay.

Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Âşık Çelebi, Meşâirü'ş-şuarâ. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay.

Köksal, M. Fatih (hzl.) (2012). Edirneli Nazmî, Mecma‘u’n-Nezâ’ir (İnceleme - Tenkitli Metin) http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10721,edirneli-nazmi-mecmaun-nezairpdf.pdf?0 [Erişim Tarihi:15.05.2014]

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmet Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî- Dîvân Şâirlerinin Muhtasar Biyografileri. Ankara: Bizim Büro Yay.

Kutlar Oğuz, Fatma Sabiha, Müjgân Çakır ve Hanife Koncu (hzl.) (2012). Mehmed Tevfik Kâfile-i Şu'arâ. İstanbul: Doğu Kütüphanesi.

Gazel

Gerçi Mecnûn başlamış ‘ışkuñ ezel bünyâdını

Kâbil-i şâgird olan unutdurur üstâdını

Tâze dâg ile elifler baña sînemde yiter

Gülşenüñ añmañ baña serv ü gül ü şimşâdını

Sûfi câm-ı la’linüñ keyfiyyetin añlamamış

Fâsid olmışdur dimâgı bilmez agzı dadını

Bu harâb olmış göñül mülkini âbâd itmedüñ

Başladuñ arturmaga yir yir cefâ bünyâdını

Kabrüm üzre ölicek ol serv-kad kılsa güzer

Hâkden kaldursa n’ola bende-i âzâdını

Ol lebi şîrîni yâd itdükçe feryâd ideyin

Dehr unutsun añmasun gam kûhınuñ Ferhâd’ını

Bezm-i gamda mutribâ sen ne çalarsın öte tur

Hilmi’nüñ gûş eyle bir dem ney gibi feryâdını 

(Köksal, M. Fatih (hzl.) (2012). Edirneli Nazmî, Mecma‘u’n-Nezâ’ir (İnceleme - Tenkitli Metin) http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10721,edirneli-nazmi-mecmaun-nezairpdf.pdf?0 [Erişim Tarihi:15.05.2014]. 2630)