İZZÎ, Reis-zâde Mehmed Emîn İzzî Efendi

(d. ?/? - ö. 1180?/1766-67?)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbul’da doğdu. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Mehmed Emin’dir. Diyarbakır mollası Reis-zâde şair Abdülkadir Zarîf Efendi’nin oğludur. Dedesi Anbarî veya Üç Anbarlı olarak bilinen Reisülküttâb Mehmed Efendi’dir. Reis-zâde Mehmed Emin İzzî Efendi olarak tanındı. Enderun’a girdi. Burada öğrenci iken Hoca Mehmed Rasim Efendi’den sülüs ve nesih hatlarını meşk etti. Koyun Halife lâkabıyla bilinen Çörekçi-zâde Münîr Ahmed Efendi’den Farsça dersleri alarak Şâhidî’yi ve Gülistân’ı okudu. Öğrenimini tamamladıktan sonra Enderun’da kiler ağası oldu. 1180 yılı sonlarında (1767) nân pâyesiyle Enderun’dan ayrıldı. Daha sonra müderris oldu. Vefat tarihi Tuhfe-i Nâ’ilî (Kurnaz vd. 2001: 668)’de 1180/1666-67 iken Sicill-i Osmanî (Akbayar 1996: 853)’de 1184/1771-72’dir.

Eserlerine dair bir bilgi bulunmamaktadır. Râmiz (Erdem 1994: 227)’e göre “pâkize-gû bir şâ‘ir-i dil-cû”dur.

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyyâ Sicill-i Osmanî. C. 3. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay. 853.

Cunbur, Müjgân (2004). “İzzî”. Türk Dünyası Ortak Edebiyatı, Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 5. Ankara: AKM Yay. 266.

Erdem, Sadık (hzl.) (1994). Râmiz ve Âdâb-ı Zurafâsı (İnceleme-Tenkitli Metin-İndeks-Sözlük). Ankara: AKM Yay. 227.

İpekten, Halûk, Mustafa İsen, Recep Toparlı, Naci Okçu ve Turgut Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay. 236.

Karatay, Halit (2008). Hattat Divân Şairleri. Ankara: Akçağ Yay. 238.

Kurnaz, Cemâl ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî -  Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C.I-II. Ankara: Bizim Büro Yay.668.

Müstakimzâde Süleyman Sa’deddin (1928). Tuhfe-i Hattâtîn. İstanbul: Devlet Matbaası. 422.

Müstakîm-zâde Süleyman Sa’deddin Efendi (2000). Mecelletü’n-Nisâb (Tıpkıbasım). Ankara: KB Yay. 318b.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1982). “İzzî (Reiszâde)”. C. 5. İstanbul: Dergâh Yay. 48.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Yayın Tarihi: 29.04.2014
Güncelleme Tarihi: 10.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Cümle tasvîrin eder levh-i derûnumda zuhûr

Etseler hem-çü kalem sînemi yer yer teşkîk

 

Eser-i hâme-i agyâra mümâsil olamaz

Hûn-ı dîdemle eger olsa da nâmım tenmîk

(Müstakimzâde Süleyman Sa’deddin (1928). Tuhfe-i Hattâtîn. İstanbul: Devlet Matbaası. 422).


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ŞEM'Î, Mehmed Sâlih Efendid. ? - ö. 1758Doğum YeriGörüntüle
2İbnülemin Mahmut Kemal İnald. 17 Kasım 1871 - ö. 14 Mayıs 1957Doğum YeriGörüntüle
3HÜSÂMÎ, Ahmedd. ? - ö. 1754-1755Doğum YeriGörüntüle
4ŞEM'Î, Mehmed Sâlih Efendid. ? - ö. 1758Doğum YılıGörüntüle
5İbnülemin Mahmut Kemal İnald. 17 Kasım 1871 - ö. 14 Mayıs 1957Doğum YılıGörüntüle
6HÜSÂMÎ, Ahmedd. ? - ö. 1754-1755Doğum YılıGörüntüle
7ŞEM'Î, Mehmed Sâlih Efendid. ? - ö. 1758Ölüm YılıGörüntüle
8İbnülemin Mahmut Kemal İnald. 17 Kasım 1871 - ö. 14 Mayıs 1957Ölüm YılıGörüntüle
9HÜSÂMÎ, Ahmedd. ? - ö. 1754-1755Ölüm YılıGörüntüle
10ŞEM'Î, Mehmed Sâlih Efendid. ? - ö. 1758MeslekGörüntüle
11İbnülemin Mahmut Kemal İnald. 17 Kasım 1871 - ö. 14 Mayıs 1957MeslekGörüntüle
12HÜSÂMÎ, Ahmedd. ? - ö. 1754-1755MeslekGörüntüle
13ŞEM'Î, Mehmed Sâlih Efendid. ? - ö. 1758Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14İbnülemin Mahmut Kemal İnald. 17 Kasım 1871 - ö. 14 Mayıs 1957Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15HÜSÂMÎ, Ahmedd. ? - ö. 1754-1755Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ŞEM'Î, Mehmed Sâlih Efendid. ? - ö. 1758Madde AdıGörüntüle
17İbnülemin Mahmut Kemal İnald. 17 Kasım 1871 - ö. 14 Mayıs 1957Madde AdıGörüntüle
18HÜSÂMÎ, Ahmedd. ? - ö. 1754-1755Madde AdıGörüntüle