NÛRÎ, Mehmed Nureddin Cerrahî

(d. ?/1678 - ö. ?/1721)
divan-tekke şairi
(Divan-Tekke / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Mutasavvıf şair ve hattat olan Nûrî, 1678'de İstanbul’da Cerrahpaşa Camiinin karşısındaki Yağcızâde Konağında doğdu. Asıl adı Mehmed Nureddin Cerrahi’dir. Babası IV. Mehmed devrinde mirahor-ı sânîlik yapan Abdullah Ağa, annesi Emine Nesime Hanım'dır. Soyu ashaptan Ebu Ubeydetü’l-Cerrah’a ulaştığı için kendisine Cerrahi nisbesi verildiği söylenmekte ise de Cerrahpaşalı oluşundan dolayıdır, diyenler çoğunluktadır. Çocukluğunda Kur’an okumayı öğrendi, sülüs-nesih ve talik yazılarını meşketti. İstanbul’da medrese öğrenimi gördü. Şeyhülislâm Yenişehirli Abdullah Efendinin talebesi oldu. Meşhur Divan şairi Nâbî’den edebiyat dersleri aldı. 1696’da Mısır Mevleviyetine kadı olarak tayin edildi; ancak yola çıkmadan Üsküdar’daki Köstendil Müftüsü Şeyh Ali Efendi ile tanışarak Mısır’a gitmeyeceğini bildirip Şeyhe intisab etti. 1703’te sülûkunu tamamlayarak Halvetiye tarikatından icazet aldı. Karagümrük semtinde Canfeda Hatun Camiinin sağ yanında Bakkal İsmail Efendi adında bir zat tarafından yaptırılan eve yerleşerek ibadet ve irşatla meşgul oldu. Daha sonra Darüssaade Ağası Beşir Ağa, bir söylentiye göre de III. Ahmed tarafından Karagümrük’te inşa edilen Cerrahi Dergâhına taşındı ve vefatına kadar burada şeyhlik yaptı. Halvetiye tarikatının Ramazaniye kolunun bir şubesi olan Cerrahiye tarikatını tesis etti. İstanbul’da 1721 yılında vefat etti ve Cerrahi Dergâhı'nın mukabelehanesinde defnedildi. Hayatı, menakıbı ve tarikatı hakkında üç eser kaleme alındı. Nûrî mahlasıyla şiirler yazdı. Eserleri: Murşid-ı Dervişân, Evrâd-ı Kebîr, Evrâd-ı Sağir, Divan. 

Kaynakça

 "Nûrî" (2006). Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 6. Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı Yay. 654-655.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. YELİZ ÖZAY
Yayın Tarihi: 27.02.2015
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1CEMÎLÎ, Mehmed Sa'dullâh Cemîlî Beyd. 1825 - ö. 1855 ds.Doğum YeriGörüntüle
2İLHÂMÎ, III. Selimd. 24 Aralık 1761 - ö. 28 Temmuz 1808Doğum YeriGörüntüle
3Muzaffer Arabuld. 1917 - ö. 2 Kasım 1997Doğum YeriGörüntüle
4AFVÎ, Yakubd. 1678 - ö. 1736-37Doğum YılıGörüntüle
5TATLI, Hasand. 1677/1678 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6OPİJAČ, İbrahim el-Mostârîd. 1678 - ö. 1724-25Doğum YılıGörüntüle
7İLMÎ, Üsküdarî Mehmed Efendid. Mart 1680 - ö. Ekim-Kasım 1721Ölüm YılıGörüntüle
8REFDÎ, Kerîm-zâde Mehmed Efendid. ? - ö. 1721-22Ölüm YılıGörüntüle
9SA'ÎD, Topkapılı-zâde Mehmed Efendid. ? - ö. 1721Ölüm YılıGörüntüle
10ŞEYH AHMEDd. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
11TAYYİBÎ, Sun’ullâh-zâde Mustafa Efendid. ? - ö. Şubat-Mart 1761MeslekGörüntüle
12CEVRÎ, İbrâhîm Çelebid. 1595(?) - ö. 1654MeslekGörüntüle
13SIRRÎ, Eşref-zâde Şeyh Abdülkadir Sırrî Efendid. ? - ö. 1766-1767Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14HAKÎRÎ, Mehmed Hakîrî Efendid. ? - ö. 1772-1773Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15VEFKÎ, Şeyh Ahmedd. ? - ö. 1751-1752Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ÜLFETÎ, Mehmed Çelebi Ülfetî Efendid. ? - ö. 1645-46Madde AdıGörüntüle
17ULVÎ, Hüseyin Ulvî Efendid. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18HALÎLÎ, Halîl İbrâhimd. 1407/8 ? - ö. 1485Madde AdıGörüntüle