PERİŞÂNÎ, Molla Mehmet

(d. ? / ö. ?)
âşık
(Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Molla Mehmet 19. yüzyılın son çeyreği ile 20. yüzyılın ilk yarısında Sivas'ın Merkez ilçesine bağlı Çongar köyünde yaşamıştır. Doğum tarihi hakkında kesin bilgi yoktur. Şiirlerinde Perişanî mahlasını kullanmıştır. Perişanî mahlasını o zamanın âlimlerinden sayılan Tahyurtlu Hacı Said Efendi kendisine vermiştir. Molla Mehmet'in babası Mustafa, aslen Çongar köyü yakınlarında yer alan Hanlı köyündendir. Çongar’a daha sonra göç etmiştir. Ömrü fakirlik içerisinde geçen Perişanî, anlatılanlara göre kişilik olarak saf ve temiz bir insandır. Nakşıbendi tarikatine intisab etmiş, ömrünün çoğunu oruç tutarak geçirmiştir. Onun bu durumu, hakkında çeşitli menkıbeler ortaya çıkmasına neden olmuş, halk onun keramet sahibi bir insan olduğuna inanmıştır (Pürlü 2002: 239). Doğduğu köy olan Çongar’da vefat eden Molla Mehmet’in mezarı da aynı köyde (Kaya 2009: 403) olup ne zaman öldüğü bilinmemektedir.

Perişanî'nin şiirlerini yazmış olduğu defteri oğlu tarafından ırmağa düşürülerek kaybedilmiştir. Bu sebeple ne yazık ki günümüze kadar birkaç şiiri ulaşabilmiştir. Bunlar; "Kıtlık Destanı" ve "İhtiyarlık Destanı"dır. Bazı şiirlerinin başkaları tarafından yazılmış olma ihtimali ile zamanla ortaya çıkabileceği ümit edilmektedir. Mevcut şiirlerine bakıldığında Perişanî'nin güçlü bir şair olduğu anlaşılmaktadır (Pürlü 2002: 239-242).

Kaynakça

Karakuş, Mesut (2002). Sivas Güney Köyü Halk Edebiyatı Örnekleri. Bitirme Tezi. Sivas: Cumhuriyet Üniversitesi. 

Kaya, Doğan (2009). Sivas Halk Şâirleri IV. Sivas: Önder Matbaacılık.

Pürlü, Kadir (2002). Sivas'ta İlbeyli Türkmenleri I. Sivas: Doğan Matbaacılık.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. DOĞAN KAYA - ARAŞ. GÖR. MURAT ÇİL
Yayın Tarihi: 05.03.2019
Güncelleme Tarihi: 10.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1REVÂNÎ, Veli Bozkurtd. 1898 - ö. 20.10.1968Doğum YeriGörüntüle
2MURTAZA, Murtaza Çelikd. 1936 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3ESME ŞAHİNd. 1914 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4REVÂNÎ, Veli Bozkurtd. 1898 - ö. 20.10.1968Doğum YılıGörüntüle
5MURTAZA, Murtaza Çelikd. 1936 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6ESME ŞAHİNd. 1914 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7REVÂNÎ, Veli Bozkurtd. 1898 - ö. 20.10.1968Ölüm YılıGörüntüle
8MURTAZA, Murtaza Çelikd. 1936 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9ESME ŞAHİNd. 1914 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10REVÂNÎ, Veli Bozkurtd. 1898 - ö. 20.10.1968MeslekGörüntüle
11MURTAZA, Murtaza Çelikd. 1936 - ö. ?MeslekGörüntüle
12ESME ŞAHİNd. 1914 - ö. ?MeslekGörüntüle
13REVÂNÎ, Veli Bozkurtd. 1898 - ö. 20.10.1968Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14MURTAZA, Murtaza Çelikd. 1936 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ESME ŞAHİNd. 1914 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16REVÂNÎ, Veli Bozkurtd. 1898 - ö. 20.10.1968Madde AdıGörüntüle
17MURTAZA, Murtaza Çelikd. 1936 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18ESME ŞAHİNd. 1914 - ö. ?Madde AdıGörüntüle