Türâbî/Nidâî, Yekçeşm Mehmed Türâbî Çelebi

(d. ?/? - ö. 1131/1718)
hattat, ser-müezzin, vakanüvis, şair
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

  İstanbullu olan Türâbî kaynaklarda Nidâî ve Yekçeşm Mehmed isimleriyle de zikredilmektedir.

  Tuhfe-i Hattâtîn’de anlatıldığı üzere Koca Mustafa Paşa Camii yakınlarında oturan Mehmed Çelebi bu vesileyle de meşhur hattat Hâfız Osman’dan hatta icazet aldı. Katılmış olduğu Belgrad seferi sırasında 1102/1690 tarihinde kaza eseri tek gözünü kaybedince “Yekçeşm” lakabıyla anılmaya başlayan Mehmed Türâbî, ser-müezzin-i şehriyârî olması yanında bir çok kez vakanüvislik de yapmıştır. Müstakimzâde Süleyman Sadeddin yine Tuhfe-i Hattâtîn isimli eserinde “Figân” kelimesinin ebced hesabıyla onun ölüm tarihi olan 1131/1718 tarihini işaret ettiğini belirtmektedir.

 Yekçeşm Mehmed Türâbî Çelebi, celî müsennâ tarzı yazıda başarılı bir hattat olarak gösterilmiştir. Hâfız Osman’ın meşhur öğrencileri arasında gösterilmektedir. Bugün Beyazıt’ta Besim Ömer Paşa Caddesi ile Profesör Ümit Yaşar Doğanay Sokağı’nın kesiştiği yerde yer alan Kaptân-ı deryâ Hacı İbrahim Paşa’nın yaptırdığı camide bulunan levhaların onun tarafından yazıldığı belirtilmektedir. Müezzinlliği sebebiyle “Nidâî” mahlasını alıp “basit” şiirler söylediği ifade ediliyorsa da bu şiir örneklerine tesadüf edilmemektedir.

Kaynakça

Alparslan, Ali (1999). Osmanlı Hat Sanatı Tarihi. İstanbul: YKY. 71.

Altınok, Baki Yaşa (2006). Turâbî Dîvânı/Yanbolulu Ali Turâbî Baba. İstanbul: Horasan Yay. 14.

Azar, Birol (2005). Türabî Divânı (İnceleme-Metin). Doktora Tezi. Elazığ: Fırat Üniversitesi. 78.

Karatay, Halit (2008). Hattat Divân Şâirleri. Ankara: Akçağ Yay. 440.

Müstakimzâde Süleyman Sadedddin Efendi (1928). Tuhfe-i Hattâtîn. İstanbul: Devlet Matbaaası. 485-86.

Tuman, Mehmed Nâil (2001). Tuhfe-i Nâilî. C. 1. Ankara: Bizim Büro Yay. 129.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. MÜJGÂN ÇAKIR
Yayın Tarihi: 01.09.2014
Güncelleme Tarihi: 23.11.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1VEFÂ, Müstakîm-zâde Şeyh Mustafa Vefâ Efendid. ? - ö. Mart-Nisan 1724Doğum YeriGörüntüle
2İZZETÎ, Mehmed İzzetî Efendid. ? - ö. 1605Doğum YeriGörüntüle
3Ahter Kutadgud. 05 Mayıs 1963 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4VEFÂ, Müstakîm-zâde Şeyh Mustafa Vefâ Efendid. ? - ö. Mart-Nisan 1724Doğum YılıGörüntüle
5İZZETÎ, Mehmed İzzetî Efendid. ? - ö. 1605Doğum YılıGörüntüle
6Ahter Kutadgud. 05 Mayıs 1963 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7VEFÂ, Müstakîm-zâde Şeyh Mustafa Vefâ Efendid. ? - ö. Mart-Nisan 1724Ölüm YılıGörüntüle
8İZZETÎ, Mehmed İzzetî Efendid. ? - ö. 1605Ölüm YılıGörüntüle
9Ahter Kutadgud. 05 Mayıs 1963 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10VEFÂ, Müstakîm-zâde Şeyh Mustafa Vefâ Efendid. ? - ö. Mart-Nisan 1724MeslekGörüntüle
11İZZETÎ, Mehmed İzzetî Efendid. ? - ö. 1605MeslekGörüntüle
12Ahter Kutadgud. 05 Mayıs 1963 - ö. ?MeslekGörüntüle
13VEFÂ, Müstakîm-zâde Şeyh Mustafa Vefâ Efendid. ? - ö. Mart-Nisan 1724Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14İZZETÎ, Mehmed İzzetî Efendid. ? - ö. 1605Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Ahter Kutadgud. 05 Mayıs 1963 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16VEFÂ, Müstakîm-zâde Şeyh Mustafa Vefâ Efendid. ? - ö. Mart-Nisan 1724Madde AdıGörüntüle
17İZZETÎ, Mehmed İzzetî Efendid. ? - ö. 1605Madde AdıGörüntüle
18Ahter Kutadgud. 05 Mayıs 1963 - ö. ?Madde AdıGörüntüle