Türâbî/Nidâî, Yekçeşm Mehmed Türâbî Çelebi

(d. ?/? - ö. 1131/1718)
hattat, ser-müezzin, vakanüvis, şair
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

  İstanbullu olan Türâbî kaynaklarda Nidâî ve Yekçeşm Mehmed isimleriyle de zikredilmektedir.

  Tuhfe-i Hattâtîn’de anlatıldığı üzere Koca Mustafa Paşa Camii yakınlarında oturan Mehmed Çelebi bu vesileyle de meşhur hattat Hâfız Osman’dan hatta icazet aldı. Katılmış olduğu Belgrad seferi sırasında 1102/1690 tarihinde kaza eseri tek gözünü kaybedince “Yekçeşm” lakabıyla anılmaya başlayan Mehmed Türâbî, ser-müezzin-i şehriyârî olması yanında bir çok kez vakanüvislik de yapmıştır. Müstakimzâde Süleyman Sadeddin yine Tuhfe-i Hattâtîn isimli eserinde “Figân” kelimesinin ebced hesabıyla onun ölüm tarihi olan 1131/1718 tarihini işaret ettiğini belirtmektedir.

 Yekçeşm Mehmed Türâbî Çelebi, celî müsennâ tarzı yazıda başarılı bir hattat olarak gösterilmiştir. Hâfız Osman’ın meşhur öğrencileri arasında gösterilmektedir. Bugün Beyazıt’ta Besim Ömer Paşa Caddesi ile Profesör Ümit Yaşar Doğanay Sokağı’nın kesiştiği yerde yer alan Kaptân-ı deryâ Hacı İbrahim Paşa’nın yaptırdığı camide bulunan levhaların onun tarafından yazıldığı belirtilmektedir. Müezzinlliği sebebiyle “Nidâî” mahlasını alıp “basit” şiirler söylediği ifade ediliyorsa da bu şiir örneklerine tesadüf edilmemektedir.

Kaynakça

Alparslan, Ali (1999). Osmanlı Hat Sanatı Tarihi. İstanbul: YKY. 71.

Altınok, Baki Yaşa (2006). Turâbî Dîvânı/Yanbolulu Ali Turâbî Baba. İstanbul: Horasan Yay. 14.

Azar, Birol (2005). Türabî Divânı (İnceleme-Metin). Doktora Tezi. Elazığ: Fırat Üniversitesi. 78.

Karatay, Halit (2008). Hattat Divân Şâirleri. Ankara: Akçağ Yay. 440.

Müstakimzâde Süleyman Sadedddin Efendi (1928). Tuhfe-i Hattâtîn. İstanbul: Devlet Matbaaası. 485-86.

Tuman, Mehmed Nâil (2001). Tuhfe-i Nâilî. C. 1. Ankara: Bizim Büro Yay. 129.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. MÜJGÂN ÇAKIR
Yayın Tarihi: 01.09.2014
Güncelleme Tarihi: 23.11.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1BEHCET, Mustafa Behcet Efendid. ? - ö. Nisan-Mayıs 1768Doğum YeriGörüntüle
2Fatma İrfan Serhand. 9 Ocak 1915 - ö. 18 Ağustos 1992Doğum YeriGörüntüle
3Feyyaz Kayacand. 19 Aralık 1919 - ö. 05 Nisan 1993Doğum YeriGörüntüle
4BEHCET, Mustafa Behcet Efendid. ? - ö. Nisan-Mayıs 1768Doğum YılıGörüntüle
5Fatma İrfan Serhand. 9 Ocak 1915 - ö. 18 Ağustos 1992Doğum YılıGörüntüle
6Feyyaz Kayacand. 19 Aralık 1919 - ö. 05 Nisan 1993Doğum YılıGörüntüle
7BEHCET, Mustafa Behcet Efendid. ? - ö. Nisan-Mayıs 1768Ölüm YılıGörüntüle
8Fatma İrfan Serhand. 9 Ocak 1915 - ö. 18 Ağustos 1992Ölüm YılıGörüntüle
9Feyyaz Kayacand. 19 Aralık 1919 - ö. 05 Nisan 1993Ölüm YılıGörüntüle
10BEHCET, Mustafa Behcet Efendid. ? - ö. Nisan-Mayıs 1768MeslekGörüntüle
11Fatma İrfan Serhand. 9 Ocak 1915 - ö. 18 Ağustos 1992MeslekGörüntüle
12Feyyaz Kayacand. 19 Aralık 1919 - ö. 05 Nisan 1993MeslekGörüntüle
13BEHCET, Mustafa Behcet Efendid. ? - ö. Nisan-Mayıs 1768Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Fatma İrfan Serhand. 9 Ocak 1915 - ö. 18 Ağustos 1992Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Feyyaz Kayacand. 19 Aralık 1919 - ö. 05 Nisan 1993Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16BEHCET, Mustafa Behcet Efendid. ? - ö. Nisan-Mayıs 1768Madde AdıGörüntüle
17Fatma İrfan Serhand. 9 Ocak 1915 - ö. 18 Ağustos 1992Madde AdıGörüntüle
18Feyyaz Kayacand. 19 Aralık 1919 - ö. 05 Nisan 1993Madde AdıGörüntüle