YAKÎNÎ, Hüseyin Çelebi

(d. ?/? - ö. ?/?)
divan şairi, takyedûz
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Edirne’de doğdu. Asıl adı Hüseyin’dir. Edirne’de külah ve takke dikip satarak geçimini sağladı. Sonrasında şairliğe heves edip şiir söylemeye başladı. Yakînî, Yavuz Sultan Selim, Kânunî Sultan Süleyman ve II. Selim devirlerini yaşamış bir şairdir (Canım 1995: 164).

Sehî Bey, Yakînî’de bir kabiliyet olduğunu anladı ve himayesine aldı. Sehî Bey, ömrünün çoğunu Yakînî Hüseyin Çelebi ile birlikte geçirdiğini belirtir. Tabiatı hezel söylemeye yatkın, sözlerinin çoğu bu tarza uygundur. Tasavvufa meyli olan şairin, tarihçiliği iyi, söz söylemekte usta ve latifeleri güzeldir. Mürettep bir divâna sahiptir. Güzel manaları olan gazel ve kasideleri vardır. Çok iyi tarihleri de mevcuttur. Edirne’deki Lârî mescidine Beytü’l-ibade terkibini tarih olarak düşürmüştür (İsen 1998: 204)

Kaynaklar şairin derviş yaradılışlı bir genç olduğunu belirtir. Şeyh Vefâ’nın yerine oturan Ali Dede’den el almıştır (İsen 1998: 205).

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyyâ, Sicill-i Osmanî. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay.

Canım, Rıdvan (1995). Edirne Şairleri.Ankara: Akçağ Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatcı (hzl.) (2001). Mehmet Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî- Dîvân Şâirlerinin Muhtasar Biyografileri. Ankara: Bizim Büro Yay.

Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Aşık Çelebi, Meşâirü'ş-Şuarâ. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay.

İpekten, Haluk vd. (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KB Yay.

İsen, Mustafa (hzl.) (1998). Tezkire Heşt Behişt. Sehî Bey. Akçağ Yay..Ankara.

Sungurhan Aysun (hzl.) (2008). Beyânî, Tezkiretü'ş-Şuarâ. Ankara: Kültür Bak. Yay. E-kitap:http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-215416/h/giris.pdf [erişim tarihi: 17.02.2014]

Sungurhan Eyduran, Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. Ankara:Kültür Bakanlığıe-kitap:http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219121/h/girishc.pdf [erişim tarihi 17.02.2014]

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. FİLİZ KILIÇ
Yayın Tarihi: 24.02.2014
Güncelleme Tarihi: 03.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Ben zelil olmaz idim düşmese firkat senden

Senden oldu bana hep bunca mezellet senden

Ben ne hâkim ki yüzüm sürem ayağın tozuna

Ki basarsan yüzüme lütf u inâyet senden

Sen şeh-i ismet ü ben bende-i sâhib-isyân

Bende ey şâh hatâ afv ü mürüvvet senden

Başladın gün gibi ben zerreye hercâîliğe

Kime yanıp yakılayım behey âfet senden

Bu Yakînî kim eşiğinde irâde getirir

Himmet ümîd eder ey pîr hidâyet senden

(Canım, Rıdvan (1995). Edirne Şairleri. Ankara: Akçağ Yay. 165.)

***

Âşık oldum yine bir dil-ber-i tersâ gördüm

Leb-i cân-bahşı demin mu’ciz-i ‘Îsâ gördüm

Tâb-ı mülden ten-i sîmîni ‘arak-rîz olmış

Dürr ü gevherle müzeyyen büt-i ra’nâ gördüm

(Canım, Rıdvan (1995). Edirne Şairleri. Ankara: Akçağ Yay. 166.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1DERVİŞ ÇELEBİ, Kestelli/Köstendilli Mustafeyn-zâded. ? - ö. III. Murad dönemi ortalarıDoğum YeriGörüntüle
2DEM’Î, Yûsufd. 1844 - ö. 1862Doğum YeriGörüntüle
3HÜSEYİN, Pervâne-zâde Hüseyin Çelebid. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4DERVİŞ ÇELEBİ, Kestelli/Köstendilli Mustafeyn-zâded. ? - ö. III. Murad dönemi ortalarıDoğum YılıGörüntüle
5DEM’Î, Yûsufd. 1844 - ö. 1862Doğum YılıGörüntüle
6HÜSEYİN, Pervâne-zâde Hüseyin Çelebid. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7DERVİŞ ÇELEBİ, Kestelli/Köstendilli Mustafeyn-zâded. ? - ö. III. Murad dönemi ortalarıÖlüm YılıGörüntüle
8DEM’Î, Yûsufd. 1844 - ö. 1862Ölüm YılıGörüntüle
9HÜSEYİN, Pervâne-zâde Hüseyin Çelebid. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10DERVİŞ ÇELEBİ, Kestelli/Köstendilli Mustafeyn-zâded. ? - ö. III. Murad dönemi ortalarıMeslekGörüntüle
11DEM’Î, Yûsufd. 1844 - ö. 1862MeslekGörüntüle
12HÜSEYİN, Pervâne-zâde Hüseyin Çelebid. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
13DERVİŞ ÇELEBİ, Kestelli/Köstendilli Mustafeyn-zâded. ? - ö. III. Murad dönemi ortalarıAlan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14DEM’Î, Yûsufd. 1844 - ö. 1862Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15HÜSEYİN, Pervâne-zâde Hüseyin Çelebid. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16DERVİŞ ÇELEBİ, Kestelli/Köstendilli Mustafeyn-zâded. ? - ö. III. Murad dönemi ortalarıMadde AdıGörüntüle
17DEM’Î, Yûsufd. 1844 - ö. 1862Madde AdıGörüntüle
18HÜSEYİN, Pervâne-zâde Hüseyin Çelebid. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle