Madde Detay
AZMİ, Abdullah Yamanoğlu
(d. 1905 / ö. 20.10.1949)
Bıçakçı
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4
Abdullah Yamanoğlu, Tokat’ın Tepe mahallesinde 1905’te dünyaya gelmiştir. Babası İmamoğullarından bıçakçı Nuri diye anılır. Şiirlerinde Azmi mahlasını kullanır. Dördüncü sınıfa kadar mahalle mektebinde okur, sonra babasının yanında bıçakçılığa başlar. Evli olan âşığın 1934’te Muhiddin Suphi adını verdiği bir oğlu dünyaya gelir. Askerlik görevini yaptıktan sonra hastalanıncaya kadar bir süre Turhal Şeker Fabrikasında çalışmış, sonra çeşitli meslekleri denemiştir. Şoförlük, ciltçilik, kahvecilik, şarapçılık yapmış bir süre su işlerinde çalışmış, Yeşilırmak'a bir su arkı yapılırken mühendislerin başına şemsiye tutmakla görevlendirilmiş, şair gönlü bu durumu bir şiirinde dile getirir: “Azmî dehr zâlim bahtımız alil/ Kaderin cilvesi olmuyor tekmil/ Elime bir şemsiye vermedi değil/ Lâkin ben tuttum da el gölgelendi”. Bahtsızlığını bu olay üzerinden dizelere döker (Cunbur 1968: 392-393). Âzmî de âşıklık geleneğine uyarak gurbete çıkar, İstanbul’a gider fakat alışamadan memleketine geri döner. 1942’te tekrar İstanbul’a gider. Burada alkole alışan âşık, 20 Ekim 1949 tarihinde alkol zehirlenmesinden Cerrahpaşa Hastanesinde vefat etmiş, Topkapı'ya gömülmüştür (Cunbur 1968: 393).
Azmî’nin ilk şiirleri aruz vezniyledir. Şeker fabrikasından ayrıldıktan sonra hece vezniyle yazmaya başlar. Tokatlı Âşık Nurî’yi Azmî’nin bu yoldaki ustası sayabiliriz. Onu asıl olduran Yunus Emre’dir. Şair, kültürünü kendi kendine artırır. Halk şairleri üzerine incelemeler yaptığı Erzurumlu Emrah hakkında yayımladığı kitaptan anlaşılmaktadır. Müjgan Cunbur, âşığın Azmî mahlasıyla yazdığı birkaç şiirine çalışmasında yer verir. Yer yer Arapça Farsça tamlamalar kullanan âşığın dili genel olarak sade ve anlaşılırdır (Cunbur 1968: 392-394). Erzurumlu Emrah adlı eserine tesadüf edilememiştir.
Kaynakça
Cunbur, Müjgân (1968). Başakların Sesi. Ankara: Şark Matbaası.
Madde Yazım Bilgileri
Yazar: DR. EMİNE ÇAKIRYayın Tarihi: 09.09.2019Güncelleme Tarihi: 05.12.2020
İlişkili Maddeler
Yayın Tarihi: 09.09.2019Güncelleme Tarihi: 05.12.2020
İlişkili Maddeler
Güncelleme Tarihi: 05.12.2020
İlişkili Maddeler
İlişkili Maddeler
| Sn. | Madde Adı | D.Tarihi / Ö.Tarihi | Benzerlik | İncele |
|---|---|---|---|---|
| 1 | BÜRYAN ANA, Ayşe | d. ? - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 2 | HASGÜL, Rıza Hasgül | d. 1932 - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 3 | Ahmet Günbay Yıldız | d. 30 Ekim 1941 - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 4 | HANBALA ŞAMAHILI | d. 1905 - ö. 1947 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 5 | Reşad Ekrem Koçu | d. 1905 - ö. 6 Temmuz 1975 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 6 | Celal Sıtkı Gürler | d. 1905 - ö. 27 Ekim 1949 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 7 | HANBALA ŞAMAHILI | d. 1905 - ö. 1947 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 8 | Reşad Ekrem Koçu | d. 1905 - ö. 6 Temmuz 1975 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 9 | Celal Sıtkı Gürler | d. 1905 - ö. 27 Ekim 1949 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 10 | HANBALA ŞAMAHILI | d. 1905 - ö. 1947 | Meslek | Görüntüle |
| 11 | Reşad Ekrem Koçu | d. 1905 - ö. 6 Temmuz 1975 | Meslek | Görüntüle |
| 12 | Celal Sıtkı Gürler | d. 1905 - ö. 27 Ekim 1949 | Meslek | Görüntüle |
| 13 | HANBALA ŞAMAHILI | d. 1905 - ö. 1947 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 14 | Reşad Ekrem Koçu | d. 1905 - ö. 6 Temmuz 1975 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 15 | Celal Sıtkı Gürler | d. 1905 - ö. 27 Ekim 1949 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 16 | HANBALA ŞAMAHILI | d. 1905 - ö. 1947 | Madde Adı | Görüntüle |
| 17 | Reşad Ekrem Koçu | d. 1905 - ö. 6 Temmuz 1975 | Madde Adı | Görüntüle |
| 18 | Celal Sıtkı Gürler | d. 1905 - ö. 27 Ekim 1949 | Madde Adı | Görüntüle |