Gülistan İsmet Hanım

(d. 21 Mart 1874 / ö. 1948)
Yazar, mütercim
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

9 Mart 1290 [21.03.1874] tarihinde Saraybosna’da doğdu. (M.H., 1330: 420). Annesi Hüsnügül Hanım, Sultan Abdülaziz’in sarayında yetişen Çerkez asıllı bir cariye, babası Binbaşı Mehmet Tevfik Bey, Bağdatlı bir şeyhin oğludur. (Karabacak, 2009: 163). Sekiz yaşındayken Üsküdar Amerikan İnas Mektebi’ne girmiş, 10 sene aralıksız ve yatılı olarak eğitim almış ve 1307/1891’de mezun olmuştur. (M.H., 1330: 420). Gülistan İsmet, Amerikan Kız Koleji’nin orta kısmından mezun olan ilk Müslüman Türk kızıdır. (Karabacak, 2009: 163) Mektepten sonra eğitimine özel olarak devam etmiş, kısa bir süre öğretmenlik yapmıştır. Müzik eğitimine İngiltere’de devam etmiş, bir süre Fransa’da bulunmuştur. (Karabacak, 2009: 166-172) İyi derecede İngilizce ve Fransızca öğrenmiştir.

1897’de Meclis-i Mebusan başkâtibi Mustafa Asım Bey ile evlenmiş, üç çocuğu dünyaya gelmiştir. Selanik’teyken eşi ile birlikte İttihat ve Terakki Cemiyeti’ne katılmış, cemiyetin Avrupa ve Amerika basınına gönderdiği bildirileri İngilizceye tercüme etmiştir. İnkılaptan sonra Selanik’te “Şefkat” isminde bir hayır cemiyetinin temellerini atmış, ancak ilerleme kaydedemeden İstanbul’a dönmek zorunda kalmıştır. (M.H., 1330: 420) 1948 yılında vefat etmiştir. (Acun, 2015: 433).

Gülistan İsmet, Hanımlara Mahsus Gazete’nin başyazarlarından biridir. (Çakır, 2016: 67) Bu gazetede 1896-1902 yılları arasında 84 yazısı yayınlanmıştır. Bunlardan 54 tanesi tercümedir. (Karabacak, 2009: 170) İngilizceden çevirdiği “Şıklık Faciası” adlı romanı 151-163 numaralı sayılarda [19 Şubat 1313-24 Mayıs 1314]; Fransızcadan tercüme ettiği “Birinci Mükâfat” isimli romanı ise 339-377. sayılar arasında [14 Teşrinisani 1317-29 Ağustos 1318] yayınlanmıştır. (Gece, 2014: 329-330)

Kaynakça

Acun, Fatma (2015). “Arnavutköy Amerikan Kız Koleji Mezunları ve Meşhurları”, Cumhuriyet Tarihi Araştırmaları Dergisi, Yıl 11, Sayı 22, s. 433.

Arı, Aybala (2004). Hanımlara Mahsus Gazete (201-300) (tahlili fihrist/ inceleme/ seçilmiş metinler). Yüksek Lisans Tezi, T.C. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ortaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Anabilim Dalı.

Çakır, Serpil (2016). Osmanlı Kadın Hareketi, İstanbul: Metis Yayınları.

Erdoğdu, Teyfur (2004). “Üsküdar Amerikan Kız Koleji’nin Kısa Tarihi”, Üsküdar Sempozyumu I, 23-25 Mayıs 2003 Bildiriler, Cilt 1, İstanbul: Üsküdar Belediye Başkanlığı Üsküdar Araştırmaları Merkezi. s. 302-324.

Gece, İmren (2014), Hanımlara Mahsus Gazete’de Edebî Faaliyet. Yüksek Lisans Tezi, T.C. İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı, Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı.

Gülistan İsmet, “Şıklık Faciası”, (tercüme roman), Hanımlara Mahsus Gazete, nr. 151-163, 19 Şubat 1313-24 Mayıs 1314 (3 Mart-5 Haziran 1898).

Gülistan İsmet, “Birinci Mükâfat”, (tercüme roman), Hanımlara Mahsus Gazete, nr. 339-377, 14 Teşrinisani 1317-29 Ağustos 1318 (27 Kasım 1901-12 Eylül 1902).

Karabacak, Melike (2009), “Osmanlı’da Politik ve Edebî Bir Kadın: Gülistan İsmet”, Türk İslam Medeniyeti Akademik Araştırmalar Dergisi, Sayı: 7, s. 161-175.

M. H., (1330), “Gülistan İsmet Hanımefendi”, Nevsâl-i Millî, s. 420.

Şeyda, Arzu (2003). Hanımlara Mahsus Gazete (101-200) (tahlili fihrist/inceleme/seçilmiş metinler). Yüksek Lisans Tezi. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ortaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Anabilim Dalı, Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmenliği.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: UMMAHAN NERKİZ
Yayın Tarihi: 22.05.2019
Güncelleme Tarihi: 01.11.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Şıklık Faciası- / --Roman
Birinci Mükâfat- / --Çeviri

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Sâmi'î, Zorba (?) Hasan Ağa-zâde Abdülkerîm Efendid. ? - ö. 1684-85Doğum YeriGörüntüle
2TÂLİB, Tâlib Ahmed, Süleymaniyeli Tâlibd. ? - ö. 1674-75Doğum YeriGörüntüle
3ÂLÎd. ? - ö. 1646-48Doğum YeriGörüntüle
4DERDİÇOK, Ömer Lütfi Derdiçokd. 1874 - ö. 1937Doğum YılıGörüntüle
5Samih Rifatd. 16 Nisan 1874 - ö. 3 Aralık 1932Doğum YılıGörüntüle
6MEŞEDİ İSGENDERd. 1874 - ö. 1943Doğum YılıGörüntüle
7SÜLEYMAN, Süleyman Arsud. 1891 - ö. 1948Ölüm YılıGörüntüle
8SÜLEYMAN SIRRI AYGÜNd. 1876 - ö. 12.04.1948Ölüm YılıGörüntüle
9İBRAHİM ARTARd. 1873 - ö. 1948Ölüm YılıGörüntüle
10Serdar Aysevd. 1962 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Remzi Çayırd. 01 Ocak 1959 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Raşel Rakalla Asald. 02 Haziran 1949 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Cenap Şahabettind. 2 Nisan 1871 - ö. 13 Şubat 1934Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Mehmet Asım Usd. 1884 - ö. 11 Aralık 1967Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Şenay Düdekd. 09 Ağustos 1953 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16İFFET, Hatice İffet Hanımd. 1854 - ö. 1912Madde AdıGörüntüle
17İsmet Bozdağd. 13 Mart 1916 - ö. 8 Mart 2013Madde AdıGörüntüle
18SEHER HANIMd. ? - ö. 19. yy.Madde AdıGörüntüle