Madde Detay

Asıl adı Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi'ne göre Mehmet Güranî, Samir Vildiç’e göre Mehmed Meylî Kurânî (www.bilgelerzirvesi.org) olan şair 1713 yılında Saraybosna’da doğmuştur ve şehrin bu isimle anılan önemli bir ailesinin oğludur. Hattat, derviş ve şair olarak tanınan, doğduğu şehirde çok iyi bir eğitim aldığı bilinen Meylî Derviş Mehmed, Sekâkî adıyla tanınan Kâdirî şeyhi Salih oğlu Hacı Mehmed Efendi’ye intisap etmiş ve şeyhi öldüğünde de onun yerine geçmiştir. 1768 yılında Karadağ ile yapılan savaşa Vezir (Muhsinzâde) Mehmed Paşa ile katıldığı bilinmektedir (1990: 323). Meylî Derviş Mehmet 1781 yılında Travnik'te vefat etmiş ve oradaki Yeni Cami bahçesine gömülmüştür. 

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi'ne göre yaşadığı dönemde Bosna’nın en iyi şairi olarak tanınırdı (1990: 323). Çok erken yaşlardan itibaren şiirle uğraştığı bilinen Meylî, çok sayıda manzume kaleme almış ayrıca arkasında bir de şiir mecmuası bırakmıştır (www.bilgelerzirvesi.org). Çağdaşı olan Mula Mustafa Başeskiya, Meylî’den şu şekilde bahsetmektedir:"Meylî mahlasını kullanan Kurânî, itibarlı bir aileden gelen derviş, âlim ve bilgili, Bosna’da benzeri olmayan iyi bir şâirdir. O da yerliydi. Bekâr, ak sakallı, akıllı, hafızası iyi olan, iyi yetiştirilmiş ve bilgili biriydi. Ressamdı. Nihayet, Arapça gramerini bilmesine rağmen Arapça bilen biri olarak öne çıkmamıştır. Talik yazısını çok iyi kullanırdı” (www.bilgelerzirvesi.org). Şiirlerini çoğunlukla Türkçe yazan ve şiirlerinde Meylî mahlasını kullanan şairin Arapça ve Farsça da eserler verdiği bilgisine ulaşılsa da bu eserlerinden örnekler kaynaklarda yer almamaktadır. Şiirden başka hüsn-ü hat ile uğraştığı ve talikte (hat sanatında bir yazı türü) usta olduğu bilinmektedir. Saraybosna’daki Kadiri tekkesinde bulunan levhalar Meylî Derviş’in eseridir.

http://www.bilgelerzirvesi.org/bildiri/pdf/samir-vildic [erişim tarihi: 07.02.2015].

“Meyli Derviş Mehmet” (1990). Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi. C. 6. İstanbul: Dergâh Yay. 323.