ALENÎ, Ali Vişne

(d. 1949 / ö. -)
âşık, bekçi
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Ali Vişne, Sivas’ın Kangal ilçesine bağlı Kurtoğlu köyünde 1949'da dünyaya gelmiştir. Şiirlerinde Alenî mahlasını kullanan âşığın babası Veysel Bey, annesi Nebahat Hanımdır (Kaya 2000:241). Çocukluğu Kurtoğlu köyüne beş kilometre uzaklıkta olan Kötüyurt mezrasında geçmiştir. Alenî’nin kaldığı mezrada okul olmadığı için ilkokulu Kurtoğlu köyünde amcalarının yanında okumuştur. Başarılı bir öğrenci olmasına rağmen maddi sıkıntılar yüzünden ortaokul ve liseyi sonradan bitirmiştir. 1980'de Sivas Müze Müdürlüğünde bekçi olarak çalışmaya başlar. Askerliğini Ankara’da yaptıktan sonra amcasının kızıyla evlenir. Dört oğlu, bir kızı vardır (Ayral 1995: 9-14). Alenî, bir Türk boyu olan Karapapaklardandır. Çocukluğu Karapapak Türklerinden Mihrali Bey’in ve Şeyh Şamil’in hikâyelerini dinleyerek geçmiştir. Bulgaristan’da, Yunanistan’da, Kafkasya’da, Bosna’da Azerbaycan’da, Çeçenistan’da Türklere yapılan zulümlere dayanamamış ve duygularını ifade etmek için şiir yazmaya başlamıştır. Saz çalmasını bilmeyen âşığın ustası da yoktur. Alenî mahlasını kendi almıştır (Kaya 2000: 241).

Şiirlerinde açık ve anlaşılır bir dil kullanan Alenî yer yer mahalli kelimelere de yer vermiştir. Şiirlerinde dörtlük sayısının dört, beş, altı, yedi, sekiz, on dörtlükten oluştuğu ve 5’li, 8’li, 11’li hece kalıbını kullandığı görülmektedir (Ayral 1995: 17). Alpaslan Ayral, Alenî ile ilgili yazdığı kitapta Alenî’nin hayatı ve edebi şahsiyeti hakkında bilgi verdikten sonra Alenî’nin şiirlerini konu bakımından beş kısma ayırmıştır. Bunlar; temaları farklı olan, sosyal olayları eleştiren, öğüt veren ve dinî şiirlerdir.

Kaynakça

Ayral, Alpaslan (1995). Âşık Alenî. Sivas: Dilek Matbaacılık.

Kaya, Doğan (2000). Sivas Halk Şairleri I. Sivas: Sivas Valiliği İl Kültür Turizm Müdürlüğü Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. HÜLYA TAŞ
Yayın Tarihi: 23.02.2019
Güncelleme Tarihi: 05.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1KEMAL, Kemal Ozanoğlud. 1929 - ö. 2007Doğum YeriGörüntüle
2HIDIR/GARİP HIDIR/DERTLİ HIDIR, Hıdır Culhad. 26.02.1959 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3İZZET, Ali İzzet Özbekd. 1885 - ö. 1969Doğum YeriGörüntüle
4Azer Yarand. 13 Ekim 1949 - ö. 3 Ekim 2005Doğum YılıGörüntüle
5MARALI, Şaziye Çeliklerd. 1949 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Raşel Rakalla Asald. 02 Haziran 1949 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7FERMAN BABA, Fermani Kızılateşd. 1922 - ö. 1996MeslekGörüntüle
8ÖMERÎ/ÖMER, Ömer Yerlid. 1941 - ö. ?MeslekGörüntüle
9KUL MEHMET, Mehmet Anulurd. 17.08.1949 - ö. ?MeslekGörüntüle
10ALİ GÜRBÜZ/GÜRBÜZ/ALİ, Ali Gürbüzd. 1924 - ö. 21.07.2005Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11İZZET/İZZETİ/AZİYET, Ali İzzet Savaşd. 1933 - ö. 2004Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12KARAÇAY, İbrahim Karaçayd. 01.03.1963 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13MEVLÜDE, Mevlüde Günbulutd. 1921 - ö. 19.03.2002Madde AdıGörüntüle
14TÂBERÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15ESMER HATUN/ŞERİFE HALA, Şerife Soykand. 1879 - ö. 12.12.1944Madde AdıGörüntüle