DİLSÛZ, Mehemmed Emîn

(d. ?/? - ö. ?/19. yy.)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Mehemmed Emîn Tebrîzî'dir. Dilsûz şiirlerinde kullandığı mahlasıdır. Tebriz'de doğdu. Yoksul bir ailenin çocuğu olduğu için çocukluğu çok zor şartlarda geçti. Hicve eğilimi olması biraz da bu sebepledir. Medresede hocalık yaptığı için "Üstâd" sanıyla tanındı. Ufak çapta ticaretle uğraştı. Ölüm yeri ve ölüm tarihi bilinmemekle beraber Tebriz'de vefat ettiği tahmin edilmektedir.

Bilinen tek eseri Dîvân'ıdır. Farsça ve Türkçe manzumelerden oluşan bu Dîvân Tebriz'de defalarca basılmıştır. Dîvân'ı Hz. Ali için yazdığı Farsça bir kasideyle başlar. Hz. Muhammed ve Hz. Ali için yazdığı Türkçe kasidelerle devam eder ki bu kasideler en güzel manzumelerindendir. Daha sonra Kerbelâ Vak'ası için yazılmış nevha ve sînezenler gelir. Ardından Türkçe gazeller, muhammesler, sâkînâme, medhnâme ve rubâ'îler yer alır. Şiirleri hiciv ağırlıklıdır. Özellikle devrin şeyhülislamına "buğda" hakkında yazdığı hicviyesi ile muhammes şeklindeki Esnaftan Şikayet adlı hicviyesi çok ünlüdür. Şeyhülislama yazdığı hicviyeye daha sonra Seyyid Azim Şirvânî aslından daha güzel bir nazire yazmıştır.

Kaynakça

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1977). "Dilsûz, Mehemmed Emin Tebrîzî". C. II. İstanbul: Dergah Yay.

Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi (2003). "Dilsûz". Ankara: AKM Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET ARSLAN
Yayın Tarihi: 10.06.2014
Güncelleme Tarihi: 02.12.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1YÛSUF/MUHLİS, Yûsuf Efendid. ? - ö. 1861-1876 arasıDoğum YeriGörüntüle
2ÂCİZ, Ali Akberd. 1836 - ö. 1899Doğum YeriGörüntüle
3AHMED FAKÎHd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4YÛSUF/MUHLİS, Yûsuf Efendid. ? - ö. 1861-1876 arasıDoğum YılıGörüntüle
5ÂCİZ, Ali Akberd. 1836 - ö. 1899Doğum YılıGörüntüle
6AHMED FAKÎHd. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7YÛSUF/MUHLİS, Yûsuf Efendid. ? - ö. 1861-1876 arasıÖlüm YılıGörüntüle
8ÂCİZ, Ali Akberd. 1836 - ö. 1899Ölüm YılıGörüntüle
9AHMED FAKÎHd. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10YÛSUF/MUHLİS, Yûsuf Efendid. ? - ö. 1861-1876 arasıMeslekGörüntüle
11ÂCİZ, Ali Akberd. 1836 - ö. 1899MeslekGörüntüle
12AHMED FAKÎHd. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
13YÛSUF/MUHLİS, Yûsuf Efendid. ? - ö. 1861-1876 arasıAlan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ÂCİZ, Ali Akberd. 1836 - ö. 1899Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15AHMED FAKÎHd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16YÛSUF/MUHLİS, Yûsuf Efendid. ? - ö. 1861-1876 arasıMadde AdıGörüntüle
17ÂCİZ, Ali Akberd. 1836 - ö. 1899Madde AdıGörüntüle
18AHMED FAKÎHd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle