MANSUR

(d. 1870 / ö. 16.03.1924)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Mansur olan âşık, Diyarbakır’ın Çınar ilçesine bağlı Şükürlü köyünde 1870 yılında dünyaya gelmiştir. Şükürlü köyü, öteden beri yöredeki Alevi inancına mensup Türkmenlerin yerleşik bulunduğu bir köydür. Kaynaklarda hakkında bilgi bulunmayan Âşık Mansur hakkında burada aktardığımız sınırlı bilgiyi de yöredeki saha çalışmalarımız sırasında köylülerinden ve Diyarbakır yöresi ile ilgili folklor ve kültür araştırmaları olan araştırmacı Vedat Güldoğan’dan derlediğimizi belirtmekte fayda vardır. Bu bilgilere göre, Âşık Mansur’un çok güzel olan sesinin yanı sıra, bağlamayı da ustaca çalan bir âşık olduğu bilinmektedir. 16 Mart 1924 tarihinde vefat eden Âşık Mansur’un şiirlerinden yalnızca bir koşma tespit edilmiş durumdadır (Akın 2011: 65-66). Söz konusu koşmaya Basri Konyar tarafından hazırlanan “Diyarbekir Yıllığı” adlı eserin üçüncü cildinde de yer verilmiştir. Konyar, bu koşma dışında Âşık Mansur’un hayatı ya da edebî kişiliği hakkında herhangi bir bilgi aktarmamıştır (Konyar 1936: 84-85).

Âşık Mansur’a ait bir koşma dışında herhangi bir şiirinin elimize ulaşmamış olması nedeniyle edebî kişiliği hakkında çok fazla söz söylememiz mümkün değildir. Ancak bu koşmasından âşık tarzı şiir geleneğine hâkim olduğu ve sade bir dil kullandığı anlaşılmaktadır. Ayrıca söz konusu koşmada yer verdiği “göynünü” ve “bilmiyen” gibi sözcüklere ait ağız özelliklerinin yöredeki Alevi inancına mensup Türkmenler tarafından günümüzde hâlen korunduğunu belirtmemizde fayda vardır (Akın 2011: 65).

Kaynakça

Akın, Bülent (2011). Diyarbakırlı Türkmen Alevi Âşıklar. Köln: Önel Verlag.

Konyar, Basri (1936). Diyarbekir Yıllığı. C. 3. Ankara: Ulus Basımevi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. BÜLENT AKIN
Yayın Tarihi: 03.01.2019
Güncelleme Tarihi: 08.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1MEHMED, Çarhî-zâde Hâfız Mehmed Efendid. ? - ö. 1859Doğum YeriGörüntüle
2ALİ HAKİ EDNA/HARHARİ/FİGANÎ/HİCRANÎ/EDNAÎ/GULAMÎ/VİSALÎ/GEDAÎ, Ali Doğand. 1889 - ö. 1961Doğum YeriGörüntüle
3KADİR BABA, Kadir Kartald. 1932 - ö. 25.05.2001Doğum YeriGörüntüle
4KUL HAYDAR, Yozgatlıd. 1870 - ö. 1916Doğum YılıGörüntüle
5SIRRÎd. 1870 - ö. 6 Şubat 1936Doğum YılıGörüntüle
6AĞCAKIZ, Ağcakız Kerbelayı Dadaşkızı İmanovad. 1870-80 - ö. 1974Doğum YılıGörüntüle
7KUL HAYDAR, Yozgatlıd. 1870 - ö. 1916Ölüm YılıGörüntüle
8SIRRÎd. 1870 - ö. 6 Şubat 1936Ölüm YılıGörüntüle
9AĞCAKIZ, Ağcakız Kerbelayı Dadaşkızı İmanovad. 1870-80 - ö. 1974Ölüm YılıGörüntüle
10KUL HAYDAR, Yozgatlıd. 1870 - ö. 1916MeslekGörüntüle
11SIRRÎd. 1870 - ö. 6 Şubat 1936MeslekGörüntüle
12AĞCAKIZ, Ağcakız Kerbelayı Dadaşkızı İmanovad. 1870-80 - ö. 1974MeslekGörüntüle
13KUL HAYDAR, Yozgatlıd. 1870 - ö. 1916Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14SIRRÎd. 1870 - ö. 6 Şubat 1936Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15AĞCAKIZ, Ağcakız Kerbelayı Dadaşkızı İmanovad. 1870-80 - ö. 1974Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16KUL HAYDAR, Yozgatlıd. 1870 - ö. 1916Madde AdıGörüntüle
17SIRRÎd. 1870 - ö. 6 Şubat 1936Madde AdıGörüntüle
18AĞCAKIZ, Ağcakız Kerbelayı Dadaşkızı İmanovad. 1870-80 - ö. 1974Madde AdıGörüntüle