MEHMED CEMÂLEDDÎN EFENDİ

(d. 1264/1848 - ö. 1335/1917)
divan şairi ve nasiri
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

1848 yılında İstanbul'da doğdu. Kazasker Şeyh Ahmed Hâlid Efendi'nin oğludur. Babasından ve özel hocalardan ders aldı. Meşihat dairesi kâtipliği yaptı, Adliye Nezareti'nde çalıştı. Temyiz Mahkemesi mümeyyizliğine, Meşihat Dairesi mektupçuluğuna getirildi. 1884'te İstanbul kadısı, 1888'de Anadolu Kazaskeri, 1890'da Rumeli Kazaskeri oldu. 1891'de şeyhülislamlığa getirildi. On yedi yıl bu makamda kalarak Sultan Abdulhamîd'in isteği yönünde fetvalar verdi. Sa'îd Paşa'nın on üç gün süren yedinci kabinesine de şeyhülislam olarak kaldı, 1908'de istifa etti. 5 Ağustos 1908'de kurulan Kâmil Paşa kabinesine şeyhülislam olarak girdiyse de 1909'da istifa ederek ayrıldı. 1912'de üçüncü defa olarak şeyhülislamlığa getirildi. 3 ay 8 gün görevde kaldı. Aynı yıl Kâmil Paşa'nın sonuncu kabinesine dördüncü defa şeyhülislam seçildi ve görevi 1913'teki Bâb-ı Ali baskını ile sona erdi. Mısır'a giderek Remle kasabasına yerleşti. Orada vefat etti, cenazesi İstanbul'a getirildi.

Bilinen tek eseri kendisini savunmak için yazdığı Hâtırât-ı Siyâsiyye'dir. 1336'da İstanbul'da basılmıştır. İhsan Süreyya Sırma'nın L'institution et ses biographies des Şayh al-Islam sons le regne du Sultan Abdulhamid II 1876-1909 adlı tezinde Cemâleddîn Efendi ve eseri önemli bir yer tutar.

Kaynakça

Sırma, İhsan Süreyya (1973). L'institution et ses biographies des Şayh al-Islam sons le regne du Sultan Abdulhamid II 1876-1909. Doktora Tezi. Strasbourg: Université des Sciences Humanaines.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1986). "Mehmed Cemaleddin Efendi". İstanbul: Dergah Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET ARSLAN
Yayın Tarihi: 01.04.2014
Güncelleme Tarihi: 30.11.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1BEHCETÎ HÜSEYİN EFENDİd. ? - ö. 1683Doğum YeriGörüntüle
2MEHMED NÛRÎ, İstanbullud. 1841 - ö. 1919Doğum YeriGörüntüle
3İBRÂHİM HÂSd. ? - ö. 1761-1762Doğum YeriGörüntüle
4NÂCÎ, Müftî-zâde/Za'îm-zâde Nâcî Kâsım Efendid. 1848 - ö. 1909Doğum YılıGörüntüle
5AZÎZ, Mehmed Azîzd. 1848 - ö. 1916Doğum YılıGörüntüle
6SA'ÎD, Kemâl Paşa-zâde Mehmed Sa'îd Bey, Lastik Sa'îdd. 1848 - ö. 1920Doğum YılıGörüntüle
7CESİMÎ, Yusufd. 1835 - ö. 1917Ölüm YılıGörüntüle
8HAFIZ BABA, Mehmed Salih Babad. 1847 - ö. 1917Ölüm YılıGörüntüle
9RÂ'İF Bey, Davutpaşalı Mehmed Râ'if Beyd. ? - ö. 1917Ölüm YılıGörüntüle
10ES'AD, Ebû İshâk-zâde Mehmed Es'ad Efendid. Eylül-Ekim 1685 - ö. 10 Ağustos 1753MeslekGörüntüle
11Azîzî, Karaçelebi-zâde Abdülaziz Efendid. 1592 - ö. 1658MeslekGörüntüle
12MÛSÂ KÂZIM EFENDİd. 1858-59 - ö. 1920MeslekGörüntüle
13REŞÎD ÂKİF PAŞA, Mustafa Sâlih Reşîd Paşad. 1863 - ö. 1920Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ÂKİFd. 1821 - ö. 1879Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15VEHBÎ, Sâlih Vehbî Efendid. ? - ö. 1828Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16SÂLİH, Şeyh Mehmed Sâlih Talebânîd. ? - ö. 19. yy.Madde AdıGörüntüle
17SA'DÎ, Ebubekird. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18ZÎREKÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle