MEHMED CEMÂLEDDÎN EFENDİ

(d. 1264/1848 - ö. 1335/1917)
divan şairi ve nasiri
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

1848 yılında İstanbul'da doğdu. Kazasker Şeyh Ahmed Hâlid Efendi'nin oğludur. Babasından ve özel hocalardan ders aldı. Meşihat dairesi kâtipliği yaptı, Adliye Nezareti'nde çalıştı. Temyiz Mahkemesi mümeyyizliğine, Meşihat Dairesi mektupçuluğuna getirildi. 1884'te İstanbul kadısı, 1888'de Anadolu Kazaskeri, 1890'da Rumeli Kazaskeri oldu. 1891'de şeyhülislamlığa getirildi. On yedi yıl bu makamda kalarak Sultan Abdulhamîd'in isteği yönünde fetvalar verdi. Sa'îd Paşa'nın on üç gün süren yedinci kabinesine de şeyhülislam olarak kaldı, 1908'de istifa etti. 5 Ağustos 1908'de kurulan Kâmil Paşa kabinesine şeyhülislam olarak girdiyse de 1909'da istifa ederek ayrıldı. 1912'de üçüncü defa olarak şeyhülislamlığa getirildi. 3 ay 8 gün görevde kaldı. Aynı yıl Kâmil Paşa'nın sonuncu kabinesine dördüncü defa şeyhülislam seçildi ve görevi 1913'teki Bâb-ı Ali baskını ile sona erdi. Mısır'a giderek Remle kasabasına yerleşti. Orada vefat etti, cenazesi İstanbul'a getirildi.

Bilinen tek eseri kendisini savunmak için yazdığı Hâtırât-ı Siyâsiyye'dir. 1336'da İstanbul'da basılmıştır. İhsan Süreyya Sırma'nın L'institution et ses biographies des Şayh al-Islam sons le regne du Sultan Abdulhamid II 1876-1909 adlı tezinde Cemâleddîn Efendi ve eseri önemli bir yer tutar.

Kaynakça

Sırma, İhsan Süreyya (1973). L'institution et ses biographies des Şayh al-Islam sons le regne du Sultan Abdulhamid II 1876-1909. Doktora Tezi. Strasbourg: Université des Sciences Humanaines.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1986). "Mehmed Cemaleddin Efendi". İstanbul: Dergah Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET ARSLAN
Yayın Tarihi: 01.04.2014
Güncelleme Tarihi: 30.11.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HAYRİYE BACId. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2SADRÎ, Şeyh Mehmed Sadreddîn Efendid. ? - ö. 1722-23Doğum YeriGörüntüle
3EDÎB, Seyyid Mehmed Edib Efendid. 1747-48 - ö. 1801-02Doğum YeriGörüntüle
4İSYANÎ, İsmail Elçioğlud. 1848 - ö. 1944Doğum YılıGörüntüle
5DÜRRÎ, Hasîb Dürrî Efendid. 1848 - ö. 1913Doğum YılıGörüntüle
6REMZİ, Arapgirli Remzi, Mehmed Mevlütd. 1848 - ö. 1907Doğum YılıGörüntüle
7SEYRÎ, Yozgatlıd. 1852? - ö. 1917Ölüm YılıGörüntüle
8MİDHAT, Nâmî Mahmûd Efendid. 1848 - ö. 1917Ölüm YılıGörüntüle
9RÜŞDÎ, Hasand. 1834 - ö. 09.01.1917Ölüm YılıGörüntüle
10KÂDİRÎ, Abdülkadir Hamîdî Efendid. ? - ö. 1548MeslekGörüntüle
11PAŞMAKÇI-ZÂDE, Seyyid Ali Efendid. 1639 - ö. 1712MeslekGörüntüle
12BOSTAN-ZÂDE, Mehmed Efendid. 1535-1536 - ö. 1 Nisan 1598MeslekGörüntüle
13İSMÂİL PAŞA, İzmirlid. 1812 - ö. 1871Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14SIDKÎ, Mehmed Sâdıkd. 1788 - ö. 1860Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15SÜREYYÂ BEY, Mehmed Süreyyâd. 1845 - ö. 1909Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ŞÂKİRÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17NÂMIK PAŞA, Nâmık Ali Paşa, Moralı-Anapolilid. 1778 - ö. 1836Madde AdıGörüntüle
18MÜNÎRÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle