Madde Detay

İstanbul’da doğdu. Asıl adı Mehmed’dir. Hayatı hakkında eldeki bilgiler sınırlıdır. Hasan Üsküdârî’nin öğrencisi olan Mevcî, öğrenimini tamamladıktan sonra defterdar ve mukataa emini olarak görev yaptı. Bu yüzden Defterdar Mehmed Paşa diye tanındı. Bir müddet Beylerbeyilik görevinde bulundu. Defterdar-ı şıkk-ı evvel makamına yükseldikten sonra vezirlik payesiyle çırak oldu. 1053/1643 yılında vefat etti. Üsküdar’da medfundur. Zübdetü’l-Eş’âr’da 1055/1645 yılında öldüğü kayıtlıdır (Kaf-zâde Fâ’izî vr. 175b).

Kaf-zâde Fâ’izî, Mevcî’nin Dîvân sahibi olduğunu belirtse de şimdilik bu Dîvân elde değildir.

Zarif, nüktedan bir kişiliğe sahip olan Mevcî, hattatlığı ve münşiliğinin yanında şairliğiyle de tanınmıştır.

Abdulkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.) (1999). İsmail Belîğ, Nuhbetü’l-Âsâr Li-Zeyli Zübdeti’l-Eş’âr. Ankara: AKM Yay.

Akbayar, Nuri (hzl.) (1998). Mehmed Süreyyâ, Sicill-i Osmânî (Yâhud Tezkire-i Meşâhir-i Osmânî). C. 4. İstanbul: KB-Tarih Vakfı Ortak Yay.

Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafâ Safâyî Efendi, Tezkire-i Safâyî, (Nuhbetü’l-Âsâr Min Fevâ’idi’l-Eş’âr). Ankara: AKM Yay.

İpekten, Halûk, Mustafa İsen, Recep Toparlı, Naci Okçu ve Turgut Karabey (1998). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay.

Kaf-zâde Fâ’izî. Zübdetü’l-Eş’âr. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitaplığı, Belediye 11. vr. 175b.

Karatay, Halit (2008). Hattat Divân Şâirleri. Ankara: Akçağ Yay.

Kurnaz, Cemâl ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî -  Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C.II. Ankara: Bizim Büro Yay.

Müstakîm-zâde Süleymân Sa’deddin (1928). Tuhfe-i Hattâtîn. İstanbul.

Zavotçu, Gencay (2009). Zehr-i Mâr-zâde Seyyid Mehmet Rızâ, Hayatı, Eserleri, Edebî Kişiliği ve Tezkiresi.  E-kitap: http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/belge/1-83506/zehr-i-marzade-seyyid-mehmed-riza---tezkire-i-riza.html. [Erişim Tarihi: 01.01.2014].

xxx

Ârzû eyler imiş seyr-i cemâlün her gâh

Giceyi gündüze katmış geliyor hatt-ı siyâh

xxx

Yâr elinden bir tolu peymâne çekdüm hâbda

Kaldı bâkî neşvesi ta’bîre hâcet kalmadı

Âşıkâne cünbüşinden Mevciyâ ol meh-likâ

Anladı hâl-i dilün takrîre hâcet kalmadı

(Abdulkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.) (1999). İsmail Belîğ, Nuhbetü’l-Âsâr Li-Zeyli Zübdeti’l-Eş’âr. Ankara: AKM Yay. 393.)

xxx

Lülenün lutfını olur mı mecâl inkâra

Hele bir vâsıtadur bûs-ı leb-i dildâra

(Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafâ Safâyî Efendi, Tezkîre-i Safâyî, (Nuhbetü’l-Âsâr Min Fevâ’idi’l-Eş’âr). Ankara: AKM Yay. 536.)

xxx

Ele almağıla dilber gönül senden firâr itmez

Benüm şehbâz-ı tab’um degme bir kulda karâr itmez

(Müstakîm-zâde Süleymân Sa’deddin (1928). Tuhfe-i Hattâtîn. İstanbul. 476.)