NÂZİKÎ/NAZÜKÎ, Mustafa Nâzikî Efendi b. Mehmed Nâzikî Efendi

(d. ?/? - ö. Ramazan 1078/Şubat-Mart 1668)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbul’da doğdu. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Mustafa’dır. Nâzikî Mehmed Efendi’nin oğlu olduğundan Nâzikîzâde Mustafa Efendi olarak tanındı. Medrese öğrenimi gördü. İsmetî Mehmet Efendi’den mülâzım oldu. Kırk akçelik medresede müderrisliğe başladı. Safer 1068/Kasım-Aralık 1657’de Havas-ı Mahmud Paşa Medresesi’ne müderris oldu. Şaban 1068/Mayıs-Haziran 1658’de azledilse de Muharrem 1069/Eylül-Ekim 1658’de görevine iade edildi. Ramazan 1069/Mayıs-Haziran 1659’da atandığı Papasoğlu Medresesi müderrisliğinden Şaban 1071/Nisan 1661’de azledildi. Şevval 1072/Mayıs-Haziran 1662’de Hamamiye Medresesi ve Cemâziyelâhır 1076/Aralık 1665’te Hoca Hayreddin Medresesi’ne müderris atandı. Ramazan 1078/Şubat-Mart 1668’de vefat etti. Edirnekapısı haricinde Emir Buhari Zaviyesi civarına defnedildi. Hoşsohbet ve bilgili bir münşi idi. Güftî (Yılmaz 2001: 223-224) tarafından şiirleri tenkit edilmiştir. Sicill-i Osmanî (Akbayar 1996: 1240)’ye göre 1076/1665-66 yılında vefat etmiştir.

Eserlerine dair bir bilgi bulunmamaktadır. Şeyhî Mehmed Efendi (Özcan 1989: 344)’ye göre Nâzikî mahlasıyla şiirleri bulunmaktadır.

Kaynakça

Abdülkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.) (1999). İsmail Belîğ Nuhbetü’l-Âsâr Li-Zeyli Zübdetü’l-Eş’âr. Ankara: AKM Yay. 423. 

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyyâ Sicill-i Osmanî, C. 4. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay. 1240.

Cunbur, Müjgân (2006). “Nâzükî”. Türk Dünyası Ortak Edebiyatı- Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 6. Ankara: AKM Yay. 562.

Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safâyî Efendi Tezkire-i Safâyî, İnceleme-Metin-İndeks. Ankara: AKM Yay. 587.

İpekten, Halûk, Mustafa İsen, Recep Toparlı, Naci Okçu, Turgut Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay. 326.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatcı (hzl.)(2001). Mehmed Nâil Tuman Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C.II. Ankara: Bizim Büro Yay.  1011.

Müstakîm-zâde Süleyman Sa’deddin Efendi (2000). Mecelletü’n-Nisâb (Tıpkıbasım). Ankara: KB Yay. 417a.

Özcan, Abdulkadir (hzl.) (1989). Şeyhî Mehmed Efendi Şakaik-ı Nu’mâniye ve Zeyilleri-Vekâyiü’l-Fudalâ-I. İstanbul: Çağrı Yay. 343-344. 

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1986). C. 6. “Nâzikî Mustafa Efendi”. İstanbul: Dergâh Yay. 543. 

Yılmaz, Kâşif (hzl.) (2001). Güftî ve Teşrîfâtü’ş-Şu‘arâsı. Ankara: AKM Yay. 223-224.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Yayın Tarihi: 26.06.2014
Güncelleme Tarihi: 26.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Biz hayâl-i lebüni dilde ki mihmân buluruz

Zahmumuz tâzelenür mürde iken cân buluruz

Zülf-i dil-berde dahi eylemez ârâm ü karâr

Gâh olur gönlümüzi şöyle perîşân buluruz

Derdümüz tâzelenür gül-şene varsak zîrâ

Güllerinde eser-i çâk-i girîbân buluruz

Şol kadar fikr-i gubâr-ı hatuna düşmiş kim

Her zemân Nâzükî-i vâlih [ü] hayrân buluruz

(Abdülkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.) (1999). İsmail Belîğ Nuhbetü’l-Âsâr Li-Zeyli Zübdetü’l-Eş’âr. Ankara: AKM Yay. 423.) 


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Safveti Ziyad. 1875 - ö. 25 Temmuz 1929Doğum YeriGörüntüle
2MEVCÎ, Defterdar Mehmed Paşad. ? - ö. 1643Doğum YeriGörüntüle
3Semra Aktunçd. 01 Kasım 1945 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Safveti Ziyad. 1875 - ö. 25 Temmuz 1929Doğum YılıGörüntüle
5MEVCÎ, Defterdar Mehmed Paşad. ? - ö. 1643Doğum YılıGörüntüle
6Semra Aktunçd. 01 Kasım 1945 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Safveti Ziyad. 1875 - ö. 25 Temmuz 1929Ölüm YılıGörüntüle
8MEVCÎ, Defterdar Mehmed Paşad. ? - ö. 1643Ölüm YılıGörüntüle
9Semra Aktunçd. 01 Kasım 1945 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10Safveti Ziyad. 1875 - ö. 25 Temmuz 1929MeslekGörüntüle
11MEVCÎ, Defterdar Mehmed Paşad. ? - ö. 1643MeslekGörüntüle
12Semra Aktunçd. 01 Kasım 1945 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Safveti Ziyad. 1875 - ö. 25 Temmuz 1929Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14MEVCÎ, Defterdar Mehmed Paşad. ? - ö. 1643Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Semra Aktunçd. 01 Kasım 1945 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Safveti Ziyad. 1875 - ö. 25 Temmuz 1929Madde AdıGörüntüle
17MEVCÎ, Defterdar Mehmed Paşad. ? - ö. 1643Madde AdıGörüntüle
18Semra Aktunçd. 01 Kasım 1945 - ö. ?Madde AdıGörüntüle