NÛRÎ, Mehmed Nureddin Cerrahî

(d. ?/1678 - ö. ?/1721)
divan-tekke şairi
(Divan-Tekke / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Mutasavvıf şair ve hattat olan Nûrî, 1678'de İstanbul’da Cerrahpaşa Camiinin karşısındaki Yağcızâde Konağında doğdu. Asıl adı Mehmed Nureddin Cerrahi’dir. Babası IV. Mehmed devrinde mirahor-ı sânîlik yapan Abdullah Ağa, annesi Emine Nesime Hanım'dır. Soyu ashaptan Ebu Ubeydetü’l-Cerrah’a ulaştığı için kendisine Cerrahi nisbesi verildiği söylenmekte ise de Cerrahpaşalı oluşundan dolayıdır, diyenler çoğunluktadır. Çocukluğunda Kur’an okumayı öğrendi, sülüs-nesih ve talik yazılarını meşketti. İstanbul’da medrese öğrenimi gördü. Şeyhülislâm Yenişehirli Abdullah Efendinin talebesi oldu. Meşhur Divan şairi Nâbî’den edebiyat dersleri aldı. 1696’da Mısır Mevleviyetine kadı olarak tayin edildi; ancak yola çıkmadan Üsküdar’daki Köstendil Müftüsü Şeyh Ali Efendi ile tanışarak Mısır’a gitmeyeceğini bildirip Şeyhe intisab etti. 1703’te sülûkunu tamamlayarak Halvetiye tarikatından icazet aldı. Karagümrük semtinde Canfeda Hatun Camiinin sağ yanında Bakkal İsmail Efendi adında bir zat tarafından yaptırılan eve yerleşerek ibadet ve irşatla meşgul oldu. Daha sonra Darüssaade Ağası Beşir Ağa, bir söylentiye göre de III. Ahmed tarafından Karagümrük’te inşa edilen Cerrahi Dergâhına taşındı ve vefatına kadar burada şeyhlik yaptı. Halvetiye tarikatının Ramazaniye kolunun bir şubesi olan Cerrahiye tarikatını tesis etti. İstanbul’da 1721 yılında vefat etti ve Cerrahi Dergâhı'nın mukabelehanesinde defnedildi. Hayatı, menakıbı ve tarikatı hakkında üç eser kaleme alındı. Nûrî mahlasıyla şiirler yazdı. Eserleri: Murşid-ı Dervişân, Evrâd-ı Kebîr, Evrâd-ı Sağir, Divan. 

Kaynakça

 "Nûrî" (2006). Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 6. Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı Yay. 654-655.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. YELİZ ÖZAY
Yayın Tarihi: 27.02.2015
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1TAHSÎN, Mehmed Tahsîn Beyd. ? - ö. 1808-09Doğum YeriGörüntüle
2TEVFÎK, Ahmed Tevfîk Beyd. 1805-06/1810? - ö. 1860Doğum YeriGörüntüle
3HAKKI, Hacı İbrâhim Hakkı Efendid. 1826 - ö. 1889Doğum YeriGörüntüle
4TATLI, Hasand. 1677/1678 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5OPİJAČ, İbrahim el-Mostârîd. 1678 - ö. 1724-25Doğum YılıGörüntüle
6İSHÂK, Ebûishâk-zâde İshâk Efendid. 1678-79 - ö. 1734Doğum YılıGörüntüle
7SEYYİD, Mehmed Emîn Efendid. - - ö. 1718 veya 1721Ölüm YılıGörüntüle
8REFDÎ, Kerîm-zâde Mehmed Efendid. ? - ö. 1721-22Ölüm YılıGörüntüle
9SA'ÎD, Topkapılı-zâde Mehmed Efendid. ? - ö. 1721Ölüm YılıGörüntüle
10MESTÎ/AHMED, Mestçi-zâde Ahmed Efendid. ? - ö. 5 Nisan 1761MeslekGörüntüle
11SÂLİH EFENDİd. ? - ö. Ağustos 1761MeslekGörüntüle
12RAHMÎ/HEVÂYÎ, Kubûrî-zâde Abdurrahman Rahmî Efendid. ? - ö. 26 Eylül 1715MeslekGörüntüle
13NEHRÎ, Suyolcu-zâde Ahmed Nehrî Efendid. ? - ö. 1768-1769Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14AYN-I EKBER, Şeyh Mehmedd. ? - ö. 1721-22Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15AVNÎ, Eşref-zâde Şeyh Avnullâh Efendid. 1708-1709 - ö. 01.12.1742Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16TEVFÎK, Ahmed Tevfîk Beyd. 1805-06/1810? - ö. 1860Madde AdıGörüntüle
17KERİMÎ, Kerimî Efendid. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18ZEVKÎ/CELÂL, Recâ‘î-zâde Mehmed Celâl Beyd. 1838 - ö. 1882Madde AdıGörüntüle