Rasim Haşmet

Rasim Hikmet
(d. 1888 / ö. 1919)
gazeteci, öğretmen, yazar, şair
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Zekiye Hanım ile tüccar Haşmet Bey’in oğludur. Selanik’te Fransız mektebini bitirdikten sonra İstanbul Hukuk Mektebi’nde öğrenimini tamamlamış, bir süre İzmir’de öğretmenlik yapmıştır. 1909 yılında Selanik’te kurulan “Sosyalist Amele Heyet-i Müttehidesi”ne katılan yazar, bu federasyonun yayın organı olan Amele gazetesinin yazı işlerini yönetmiştir. Balkan savaşının çıkması üzerine 1913 yılında İstanbul’a gelen Rasim Haşmet, Konya (1915-1917) ve İstanbul Gelenbevî Sultanîlerinde (1917-1919) felsefe öğretmenliği yapmıştır. Konya’da bulunduğu zamanlarda İttihat ve Terakki’nin çıkardığı Osmanlı gazetesini yöneten yazar, 1919 yılında vefat etmiştir. (Bezirci 1997: 115-116; Kurdakul 1973: 323, Tunçay 2009: 93)

Rasim Haşmet, Türkiye’nin ilk sosyalist şair ve gazetecisi olarak kabul edilir. (Bezirci 1997: 115) Öğrencilik yıllarından itibaren yazılar kaleme alan Rasim Haşmet, “Rasim Hikmet” imzasını da kullanmıştır. Yazı ve şiirleri -bazıları Selanik’te yayımlanan- Yeni Asır, Bahçe, Genç Kalemler, Yeni Felsefe, Eşref, Musavver Eşref, Rebab, Resimli Kitap, Hale, Tenkit, Zekâ gibi gazete ve dergilerde yayımlanır. Bunun yanı sıra özellikle 1911’de yayımlanan Yeni Felsefe dergisindeki “Mezahib-i İçtimaiye” başlıklı yazı dizisiyle tanınmıştır. (Bezirci 1997: 116; Kurdakul 1973: 323) Gazete ve dergilerde yayımlanan yazı ve şiirlerinin dışında kitap boyutunda bir eserine ulaşamadığımız Rasim Haşmet’in şiirlerinde genellikle sosyal ve siyasi temalar öne çıkmaktadır. Asım Bezirci’ye göre “Rasim Haşmet’in şiirleri estetik yönden zayıf da olsa, içerik yönünden güçlüdür. Ayrıca, sosyalist edebiyatımızın ilk örnekleri olmaları ve çağlarına göre sade bir dille yazılmaları dolayısıyla önemleri büyüktür”. (Bezirci 1997: 118)

Kaynakça

Kurdakul, Şükran (1973). “Rasim Haşmet”. Şairler ve Yazarlar Sözlüğü. Ankara: Bilgi Basımevi.

Bezirci, Asım (1997). Halk ve Sosyalizm İçin Kültür ve Edebiyat. İstanbul: Evrensel Kültür Kitaplığı.

Tunçay, Mete (2009). Türkiye’de Sol Akımlar (1908-1925) Cilt I. İstanbul: İletişim Yayınları.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. TANER TUNÇ
Yayın Tarihi: 15.11.2019
Güncelleme Tarihi: 12.12.2022

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Abdurrahman Güzelyazıcıd. 6 Mayıs 1904 - ö. 15 Mayıs 1978Doğum YeriGörüntüle
2AHMED DEDE/ÂŞIK, Müneccimbaşıd. 1631-32 - ö. 28 Şubat 1702Doğum YeriGörüntüle
3Ahmet Emin YALMANd. 1888 - ö. 19 Aralık 1972Doğum YeriGörüntüle
4ALİ OSMANd. 1888 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5ALİ SOYDANd. 1888 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Şevket Arıd. 1888 - ö. 9 Ekim 1979Doğum YılıGörüntüle
7KASIMd. 1860 - ö. 1919Ölüm YılıGörüntüle
8Hasan Remzid. 1871 - ö. 1919Ölüm YılıGörüntüle
9CEVLÂNÎ, Muhammedd. 1845 - ö. 1904/1919?Ölüm YılıGörüntüle
10Niyazi Hüseyinof (Niyazi Hüseyin Bahtiyar)d. 1927 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Gülçin Sahillid. 10 Ekim 1980 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Nuray Atacıkd. 06 Mayıs 1967 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Hakkı Tarık Usd. 1889 - ö. 21 Ekim 1956Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Hayri Aymand. 1888 - ö. 1958Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Yahya Kemal Beyatlıd. 2 Aralık 1884 - ö. 1 Kasım 1958Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Rasim Özdenörend. 20 Mayıs 1940 - ö. 23 Temmuz 2022Madde AdıGörüntüle
17Ali Hikmet Erend. 10 Mart 1972 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18Hasan Rasim Usd. 1903 - ö. 6 Temmuz 1967Madde AdıGörüntüle