AYÂNÎ, Bursalı

(d. ?/? - ö. ?/?)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İsmi ve doğum tarihi bilinmeyen şair, aslen Bursalı’dır. Kaynaklarda Bursalı Ayânî Çelebi adıyla kayıtlıdır. Kınalızade Hasan Çelebi, tezkiresini kaleme aldığı sırada (1585) Ayânî’nin henüz medrese tahsilini tamamlamadığı bildirmiştir. Bu bilgi göz önünde bulundurulunda şairin 1565-70’li yıllarda doğmuş olabilir. Tuhfe-i Nâilî’de Sultan I. Ahmed dönemi (1603-17) şairlerinden olduğu belirtilmişir. Şairin hayatı hakkında bilinenler oldukça sınırlıdır. Vefat yeri ve tarihi de bilinmemektedir. Ayrıca Ayânî’nin edebî şahsiyeti ve eserlerine dair de elde mevcut bir bilgi yoktur. Kütüphane kayıtları ve mecmualarda yapılan taramalarda “Ayânî” mahlaslı şairlere ait şiirlere rastlanmıştır. Söz konusu şiirler Ayânî mahlaslı diğer şairlere de (Konyalı Ayânî, Manastırlı Ayânî, Ayânî Mehmed, Ayânî Muzaffer) ait olabileceğinden Bursalı Ayânî Çelebi’nin şiirlerini tespit etmek güçtür. Günümüze Kınalızade Hasan Çelebi’nin kaydettiği üç beyti ulaşmıştır.

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyyâ, Sicill-i Osmânî. C. II.  İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay. 

Ergun, Sadeddin Nüzhet (ty.) Türk Şairleri. C. III. 1357.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatcı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri.  C. II. Ankara: Bizim Büro Yay. 3030.

Kutluk, İbrahim (hzl.) (1989). Kınalızâde Hasan Çelebi Tezkiretü’ş-Şu‘arâ. Ankara: TTK Yay.

Sungurhan Eyduran, Aysun (hzl.) (2013). Kınalızâde Hasan Çelebi Tezkiretü’ş-Şu‘arâ. [erişim tarihi: 1.1.2013]. 124.

Şemseddin Sâmî (1314). Kâmûsü’l-A‘lâm. C. 5. İstanbul: Mihrân Matbaası. 3228.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. RAMAZAN EKİNCİ
Yayın Tarihi: 15.02.2014
Güncelleme Tarihi: 24.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Dil mi kaldı ey perî âşüfte-hâlün olmaya

Yâ gam-ı zülfünle her dem pây-mâlün olmaya

Gâh la’lün ‘arz idersin gâh ruhsârun dile

Dem mi var bir vech ile ‘uşşâka âlün olmaya

Beyt

Sende hatm oldı güzellik dir idüm dünyâda

Mushaf-ı rûyını ‘arz eylese Hâfız-zâde

(Kutluk, İbrahim, (hzl.), (1989). Kınalızâde Hasan Çelebi Tezkiretü’ş-Şu‘arâ, Ankara: TTK Yay., 709-10.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1MÜFÎDd. ? - ö. 1726-27Doğum YeriGörüntüle
2MUHTÂRÎ, Acem-zâde Mustafa M. Efendid. ? - ö. 1679-80Doğum YeriGörüntüle
3SEYYİD ŞEREF/ŞEREFEDDÎN, Eşref-zâde Şeyh Seyyid Mehmed Şerefeddin Efendid. 1669-70 - ö. 18 Eylül 1733Doğum YeriGörüntüle
4MÜFÎDd. ? - ö. 1726-27Doğum YılıGörüntüle
5MUHTÂRÎ, Acem-zâde Mustafa M. Efendid. ? - ö. 1679-80Doğum YılıGörüntüle
6SEYYİD ŞEREF/ŞEREFEDDÎN, Eşref-zâde Şeyh Seyyid Mehmed Şerefeddin Efendid. 1669-70 - ö. 18 Eylül 1733Doğum YılıGörüntüle
7MÜFÎDd. ? - ö. 1726-27Ölüm YılıGörüntüle
8MUHTÂRÎ, Acem-zâde Mustafa M. Efendid. ? - ö. 1679-80Ölüm YılıGörüntüle
9SEYYİD ŞEREF/ŞEREFEDDÎN, Eşref-zâde Şeyh Seyyid Mehmed Şerefeddin Efendid. 1669-70 - ö. 18 Eylül 1733Ölüm YılıGörüntüle
10MÜFÎDd. ? - ö. 1726-27MeslekGörüntüle
11MUHTÂRÎ, Acem-zâde Mustafa M. Efendid. ? - ö. 1679-80MeslekGörüntüle
12SEYYİD ŞEREF/ŞEREFEDDÎN, Eşref-zâde Şeyh Seyyid Mehmed Şerefeddin Efendid. 1669-70 - ö. 18 Eylül 1733MeslekGörüntüle
13MÜFÎDd. ? - ö. 1726-27Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14MUHTÂRÎ, Acem-zâde Mustafa M. Efendid. ? - ö. 1679-80Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15SEYYİD ŞEREF/ŞEREFEDDÎN, Eşref-zâde Şeyh Seyyid Mehmed Şerefeddin Efendid. 1669-70 - ö. 18 Eylül 1733Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16MÜFÎDd. ? - ö. 1726-27Madde AdıGörüntüle
17MUHTÂRÎ, Acem-zâde Mustafa M. Efendid. ? - ö. 1679-80Madde AdıGörüntüle
18SEYYİD ŞEREF/ŞEREFEDDÎN, Eşref-zâde Şeyh Seyyid Mehmed Şerefeddin Efendid. 1669-70 - ö. 18 Eylül 1733Madde AdıGörüntüle