BEHCET, Mustafa Behcet Efendi

(d. ?/? - ö. Zilhicce 1181/Nisan-Mayıs 1768)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbulludur. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Mustafa’dır. Muameleci şeyhin akrabası olduğundan Muameleci şeyhi Mustafa Behcet Efendi olarak tanındı. Medrese öğrenimi görüp mülazım oldu. 1150 yılı sonlarında (1738) sınavla haric medresesi hocaları sınıfına dâhil oldu. 14 Şaban 1155/15 Ekim 1742’de Halil Paşa Medresesi müderrisliğine atandı. Oradan Zekeriya Efendi Medresesi müderrisliğine yükseldi. Süleymaniye Medresesi müderrisliğine kadar ulaşmışken Zilhicce 1181/Nisan-Mayıs 1768’de vefat etti. Bir söylentiye göre sevda yüzünden canına kıymıştır (Erdem 1994: 46; Akbayar 1996: 364). Vefat tarihi Silahdarzâde (vr. 73b)’de 1182/1768-1769, Şefkat (Kılıç: 17)’te 1183/1769-1770 olarak gösterilmiştir.

Mustafa Behcet Efendi bilgili, şiir ve inşada kudretli, söyleyişi temiz bir şair olup kalabalıktan uzakta yaşamayı seven temkinli bir kimseydi (Erdem 1994: 46).Kaynaklarda eserlerine dair bir bilgi bulunmamaktadır. Râmiz (Erdem 1994: 46)’de Esad Efendi’nin şeyhülislamlığı için düşürülmüş “Mehmed Es‘ad Efendi kılındı müftî-i dîn (sene 1160)” şeklinde bir tarih mısraı, Silahdarzade (vr. 73b)’de altı ve Şefkat (Kılıç: 17-18)’te dört gazeli kayıtlıdır.

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyyâ Sicill-i Osmanî. C. 2. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay. 363-64.

Erdem, Sadık (hzl.) (1994). Râmiz ve Âdâb-ı Zurafâsı (İnceleme-Tenkitli Metin-İndeks-Sözlük). Ankara: AKM Yay. 45-46.

Kılıç, Filiz (hzl.) (yty.). Şefkat Tezkîre-i Şu‘arâ-yı Şefkat-i Bagdâdî.http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10742,metinsbpdf.pdf?0 [erişim tarihi: 11.04.2014]. 17-18.

Kurnaz, Cemâl ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî, Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C. I-II. Ankara: Bizim Büro Yay. 109.

Silahdarzâde Mehmed Emin. Tezkire-i Şuara. İstanbul Üniversitesi Ktp. T 2557. vr. 73b.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1977). “Behcet, Mustafa”. C. 1. İstanbul: Dergâh Yay. 376.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Yayın Tarihi: 15.04.2014
Güncelleme Tarihi: 22.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Nazm

Neş’e-i meyle gönülden gamı dûr eylemişiz

Düşeli künc-i harâbâta huzûr eylemişiz

Şevk-i dîdâr ile leb-rîz-i nagam bülbül olup

Gülşen-i dehri tarab-hâne-i sûr eylemişiz

Fikr-i hâlinle süveydâ-yı dili anber edip

Âteşîn micmere-i dilde buhûr eylemişiz

Nerm edince felegin püşt-i kemân-ı sitemin

Saht-ı bâzû-yı tahammül ile zûr eylemişiz

Geş[t] ederken dil-i şeydâ ile çîn-i zülfün

Sünbülistâna sabâ gibi mürûr eylemişiz

Reşk eder şems ü kamer şu‘le-i idrâkimize

Pertev-i mihr ü muhabbetle zuhûr eylemişiz

Dil-berin cisr-i dü-tâk-ı ham-ı ebrûsundan

Behcetâ sencileyin biz de ubûr eylemişiz

(Kılıç, Filiz (hzl.) (yty.). Şefkat Tezkîre-i Şu‘arâ-yı Şefkat-i Bagdâdî. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10742,metinsbpdf.pdf?0 [erişim tarihi: 11.04.2014]. 17.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1İZZET MOLLÂ, Keçeci-zâde Mehmed İzzet Efendid. 1786 - ö. 1829Doğum YeriGörüntüle
2Şahabettin Süleymand. 1885 - ö. 1919Doğum YeriGörüntüle
3RAHMÎ, Hekimbaşı-zâde Abdurrahîm Rahmî Efendid. ? - ö. 1715’ten sonraDoğum YeriGörüntüle
4İZZET MOLLÂ, Keçeci-zâde Mehmed İzzet Efendid. 1786 - ö. 1829Doğum YılıGörüntüle
5Şahabettin Süleymand. 1885 - ö. 1919Doğum YılıGörüntüle
6RAHMÎ, Hekimbaşı-zâde Abdurrahîm Rahmî Efendid. ? - ö. 1715’ten sonraDoğum YılıGörüntüle
7İZZET MOLLÂ, Keçeci-zâde Mehmed İzzet Efendid. 1786 - ö. 1829Ölüm YılıGörüntüle
8Şahabettin Süleymand. 1885 - ö. 1919Ölüm YılıGörüntüle
9RAHMÎ, Hekimbaşı-zâde Abdurrahîm Rahmî Efendid. ? - ö. 1715’ten sonraÖlüm YılıGörüntüle
10İZZET MOLLÂ, Keçeci-zâde Mehmed İzzet Efendid. 1786 - ö. 1829MeslekGörüntüle
11Şahabettin Süleymand. 1885 - ö. 1919MeslekGörüntüle
12RAHMÎ, Hekimbaşı-zâde Abdurrahîm Rahmî Efendid. ? - ö. 1715’ten sonraMeslekGörüntüle
13İZZET MOLLÂ, Keçeci-zâde Mehmed İzzet Efendid. 1786 - ö. 1829Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Şahabettin Süleymand. 1885 - ö. 1919Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15RAHMÎ, Hekimbaşı-zâde Abdurrahîm Rahmî Efendid. ? - ö. 1715’ten sonraAlan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16İZZET MOLLÂ, Keçeci-zâde Mehmed İzzet Efendid. 1786 - ö. 1829Madde AdıGörüntüle
17Şahabettin Süleymand. 1885 - ö. 1919Madde AdıGörüntüle
18RAHMÎ, Hekimbaşı-zâde Abdurrahîm Rahmî Efendid. ? - ö. 1715’ten sonraMadde AdıGörüntüle