CEVDET, Halil Cevdet Efendi

(d. ?/? - ö. 1209/1794-95)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbul'da doğdu. Asıl adı Halil'dir. Galatalı Derviş Mustafa Efendi'nin oğludur. Genç yaşta medrese eğitimi tamamladı. Şeyhülislâm Feyzullah Efendi'nin damadı oldu. Altmışlı rütbe ile medreseye atandı. Şeyhülislâm Feyzullah Efendi'nin oğlu Mehmet Murad Efendi'nin tezkireciliğinde bulundu. Mektupçuluk görevini de yerine getirdi. Önce 1191 / 1777-78 yılında İzmir kadılığına atandı. 1199 / 1784-85 yılında Edirne kadısı oldu. Daha sonra 1202 / 1787-88 yılında Mekke kadılığı görevinde bulundu. Biri 1205 / 1790-91; diğeri 1206 / 1792-93 senesinde olmak üzere iki kez İstanbul kadılığı görevini yürüttü. 26 Rebiülahir 1209/1794-95 yılında vefat etti. İki oğlu vardır. Birinin adı Mehmed Muhyiddin Efendi olup 1220 /1805-6 yılında, küçüğünün adı ise Mustafa'dır. Bursa'da oturan Mustafa, azledildiği sırada 1251 / 1835-36 yılında vefat etmiştir.

Elde sade bir tarih beyti bulunmaktadır. Bu beyitte de Cevdet mahlasını kullanmıştır. Râmiz bir gazelini tezkiresine aldığını söylerse de söz konusu gazeli kaydetmemiştir. Râmiz'e göre, Veysî'yi kıskandıracak ve Nergisî'nin gözünü kamaştırcak yetenekte bir şairdir (Erdem 1985: 61). 

 

Kaynakça

Fatin Davud (1271). Tezkire-i Hâtimetü’l-Eş'âr. İstanbul: Taşbaskı. 

Erdem, Sadık (hzl.) (1985). Râmiz ve Âdâb-ı Zurafâ’sı. Ankara: AKM Yay. 60-61.

Kurnaz Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2003). Bursalı Mehmed Tâhir. Os­manlı Müellifleri. Ankara: Bizim Büro Yay. 164.

Mehmed Süreyyâ (1308-15/ 1890-97). Sicill-i Osmânî. C. II. İstanbul: Matbaa-i Âmire. 89.

Oğraş Rıza (hzl.) (2001). Esad Mehmed Efendi ve Bağçe-i Safâ-Endûz’u: İnceleme-Tenkitli Metin-Dizin. Afyon: Emirdağ Ofset Tesisleri. 146.

 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. İSMAİL HAKKI AKSOYAK
Yayın Tarihi: 11.09.2014
Güncelleme Tarihi: 22.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Târîh

Gelüp bâ-feyz-i ilhâm-ı hümâ Cevdet didim târîh

Senâdır yine Es'ad-zâde Efendi geldi fetvâya

(Fatin Davud (1271). Tezkire-i Hâtimetü’l-Eş'âr. İstanbul: Taşbaskı. 47.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1KEMÂL, Seyyid Ahmed Kemâl Paşad. 1808-09 - ö. 1887Doğum YeriGörüntüle
2ŞÂKİR, Cerrâh Şâkir Efendid. ? - ö. 19. yy.Doğum YeriGörüntüle
3MURÂD, Şeyh Hacı Mehmed Murâdd. 1788 - ö. 1847Doğum YeriGörüntüle
4KEMÂL, Seyyid Ahmed Kemâl Paşad. 1808-09 - ö. 1887Doğum YılıGörüntüle
5ŞÂKİR, Cerrâh Şâkir Efendid. ? - ö. 19. yy.Doğum YılıGörüntüle
6MURÂD, Şeyh Hacı Mehmed Murâdd. 1788 - ö. 1847Doğum YılıGörüntüle
7KEMÂL, Seyyid Ahmed Kemâl Paşad. 1808-09 - ö. 1887Ölüm YılıGörüntüle
8ŞÂKİR, Cerrâh Şâkir Efendid. ? - ö. 19. yy.Ölüm YılıGörüntüle
9MURÂD, Şeyh Hacı Mehmed Murâdd. 1788 - ö. 1847Ölüm YılıGörüntüle
10KEMÂL, Seyyid Ahmed Kemâl Paşad. 1808-09 - ö. 1887MeslekGörüntüle
11ŞÂKİR, Cerrâh Şâkir Efendid. ? - ö. 19. yy.MeslekGörüntüle
12MURÂD, Şeyh Hacı Mehmed Murâdd. 1788 - ö. 1847MeslekGörüntüle
13KEMÂL, Seyyid Ahmed Kemâl Paşad. 1808-09 - ö. 1887Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ŞÂKİR, Cerrâh Şâkir Efendid. ? - ö. 19. yy.Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15MURÂD, Şeyh Hacı Mehmed Murâdd. 1788 - ö. 1847Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16KEMÂL, Seyyid Ahmed Kemâl Paşad. 1808-09 - ö. 1887Madde AdıGörüntüle
17ŞÂKİR, Cerrâh Şâkir Efendid. ? - ö. 19. yy.Madde AdıGörüntüle
18MURÂD, Şeyh Hacı Mehmed Murâdd. 1788 - ö. 1847Madde AdıGörüntüle