CEVDET, Halil Cevdet Efendi

(d. ?/? - ö. 1209/1794-95)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbul'da doğdu. Asıl adı Halil'dir. Galatalı Derviş Mustafa Efendi'nin oğludur. Genç yaşta medrese eğitimi tamamladı. Şeyhülislâm Feyzullah Efendi'nin damadı oldu. Altmışlı rütbe ile medreseye atandı. Şeyhülislâm Feyzullah Efendi'nin oğlu Mehmet Murad Efendi'nin tezkireciliğinde bulundu. Mektupçuluk görevini de yerine getirdi. Önce 1191 / 1777-78 yılında İzmir kadılığına atandı. 1199 / 1784-85 yılında Edirne kadısı oldu. Daha sonra 1202 / 1787-88 yılında Mekke kadılığı görevinde bulundu. Biri 1205 / 1790-91; diğeri 1206 / 1792-93 senesinde olmak üzere iki kez İstanbul kadılığı görevini yürüttü. 26 Rebiülahir 1209/1794-95 yılında vefat etti. İki oğlu vardır. Birinin adı Mehmed Muhyiddin Efendi olup 1220 /1805-6 yılında, küçüğünün adı ise Mustafa'dır. Bursa'da oturan Mustafa, azledildiği sırada 1251 / 1835-36 yılında vefat etmiştir.

Elde sade bir tarih beyti bulunmaktadır. Bu beyitte de Cevdet mahlasını kullanmıştır. Râmiz bir gazelini tezkiresine aldığını söylerse de söz konusu gazeli kaydetmemiştir. Râmiz'e göre, Veysî'yi kıskandıracak ve Nergisî'nin gözünü kamaştırcak yetenekte bir şairdir (Erdem 1985: 61). 

 

Kaynakça

Fatin Davud (1271). Tezkire-i Hâtimetü’l-Eş'âr. İstanbul: Taşbaskı. 

Erdem, Sadık (hzl.) (1985). Râmiz ve Âdâb-ı Zurafâ’sı. Ankara: AKM Yay. 60-61.

Kurnaz Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2003). Bursalı Mehmed Tâhir. Os­manlı Müellifleri. Ankara: Bizim Büro Yay. 164.

Mehmed Süreyyâ (1308-15/ 1890-97). Sicill-i Osmânî. C. II. İstanbul: Matbaa-i Âmire. 89.

Oğraş Rıza (hzl.) (2001). Esad Mehmed Efendi ve Bağçe-i Safâ-Endûz’u: İnceleme-Tenkitli Metin-Dizin. Afyon: Emirdağ Ofset Tesisleri. 146.

 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. İSMAİL HAKKI AKSOYAK
Yayın Tarihi: 11.09.2014
Güncelleme Tarihi: 22.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Târîh

Gelüp bâ-feyz-i ilhâm-ı hümâ Cevdet didim târîh

Senâdır yine Es'ad-zâde Efendi geldi fetvâya

(Fatin Davud (1271). Tezkire-i Hâtimetü’l-Eş'âr. İstanbul: Taşbaskı. 47.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1TEVHÎD, Seyyid Ahmed Tevhîd Efendid. 1807 - ö. 1870Doğum YeriGörüntüle
2ATÂ, Atâullah Efendi-zâded. 1750-51 - ö. 1814-15Doğum YeriGörüntüle
3GINÂYÎ, Ahmed Gınâyî Beyd. ? - ö. 1693-94Doğum YeriGörüntüle
4TEVHÎD, Seyyid Ahmed Tevhîd Efendid. 1807 - ö. 1870Doğum YılıGörüntüle
5ATÂ, Atâullah Efendi-zâded. 1750-51 - ö. 1814-15Doğum YılıGörüntüle
6GINÂYÎ, Ahmed Gınâyî Beyd. ? - ö. 1693-94Doğum YılıGörüntüle
7TEVHÎD, Seyyid Ahmed Tevhîd Efendid. 1807 - ö. 1870Ölüm YılıGörüntüle
8ATÂ, Atâullah Efendi-zâded. 1750-51 - ö. 1814-15Ölüm YılıGörüntüle
9GINÂYÎ, Ahmed Gınâyî Beyd. ? - ö. 1693-94Ölüm YılıGörüntüle
10TEVHÎD, Seyyid Ahmed Tevhîd Efendid. 1807 - ö. 1870MeslekGörüntüle
11ATÂ, Atâullah Efendi-zâded. 1750-51 - ö. 1814-15MeslekGörüntüle
12GINÂYÎ, Ahmed Gınâyî Beyd. ? - ö. 1693-94MeslekGörüntüle
13TEVHÎD, Seyyid Ahmed Tevhîd Efendid. 1807 - ö. 1870Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ATÂ, Atâullah Efendi-zâded. 1750-51 - ö. 1814-15Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15GINÂYÎ, Ahmed Gınâyî Beyd. ? - ö. 1693-94Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16TEVHÎD, Seyyid Ahmed Tevhîd Efendid. 1807 - ö. 1870Madde AdıGörüntüle
17ATÂ, Atâullah Efendi-zâded. 1750-51 - ö. 1814-15Madde AdıGörüntüle
18GINÂYÎ, Ahmed Gınâyî Beyd. ? - ö. 1693-94Madde AdıGörüntüle