ES'AD, Koruağası-zâde Mehmed Es'ad Efendi

(d. ?/? - ö. 1178-1180/1764-1766)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbul'da doğdu. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Mehmed Es'ad’dır. Dimetoka ve Edirne gibi şehirlerde Koruağalığı yapan Seyyid Mus­tafa Ağa'nın oğlu olduğundan Koruağası-zâde Mehmed Es'ad Efendi olarak tanındı. Babasının yerine koruağası oldu. Hattat Fındık-zâde İbrahim Efendi’den talik hattını meşk etti. Sultan III. Mustafa devri (1757-1774) şairlerindendi. Ergun (1936-1945: 1322)’a göre 1178/1764-1180/1766 yılları arasında vefat etti.

Esad'ın bilinen tek eseri Dîvânçe’sidir. Eser, İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi TY 125’tedir. Bu nüshada bir münacat, 3 na't, 1 çâryâr methiyesi, 4 hadisin manzum tercümesi, 2 Mevlana methiyesi, 2 kaside, 51 tarih, 1 terci-i bend, 1 müseddes, 1tahmis, Hikâye-i Seyyid Cevrî başlıklı 1 mesnevi, manzum 1 mektup, 36 gazel, 1 kıt‘a, 6 nazım, 9 rübai, 28 beyit, sonunda mensur 1 hikâye, 5 mektup sureti yazılıdır (İstanbul Kütüphaneleri Türkçe Yazma Divanlar Kataloğu 1968: 892). Ergun (1936-1945: 1323-1324), Es‘ad’ın Nedîm ve Avnî’nin şiirlerine nazireler yazdığını, âşıkâne gazeller vücuda getirdiğini belirtikten sonra sekiz manzumesi ile Seyyid Cevrî hikâyesinden bir bölüm yayımlamıştır.

Kaynakça

Beydilli, Kemal (2006). “Mustafa III”. İslam Ansiklopedisi. C. 31. İstanbul: TDV Yay. 280-283.

Cunbur, Müjgan (2003). “Es‘ad”. Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 3. Ankara: AKM Yay. 423. 

Ergun, Sadettin Nüzhet (1936-1945). “Esad (Koruağasızâde)”. Türk Şairleri. C. 3. İstanbul: Bozkurt Matbaası. 1322-1325.

İstanbul Kütüphaneleri Türkçe Yazma Divanlar Kataloğu (1968). “Es‘ad”. C. III. İstanbul: MEB Yay. 892.

Karatay, Halit (2008). Hattat Divân Şairleri. Ankara: Akçağ Yay. 158.

Kurnaz, Cemâl ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C. I-II. Ankara: Bizim Büro Yay. 40.

Müstakim-zâde Süleyman Sa’deddin (1928). Tuhfe-i Hattâtîn. İstanbul: Devlet Matbaası. 720.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1979). C. 3. “Esad Mehmed Efendi (Koruağasızâde)”. İstanbul: Dergâh Yay. 87. 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Yayın Tarihi: 14.05.2014
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Hikâye-i Seyyid Cevrî'den

Mora'dan avdeti esnâsında

Tıfl idi vâlidesi yanında

 

Gül-i nev-hîz iken ol şûh-i cihân

Verdi etmekçiliğe şöhret ü şân


Öyle bir şûh-i cihânın el'ân

Görmedi mislini çeşm-i devrân


Okıyub yazmada mâhir oldu

Sa'y idüb hâsılı şâir oldu


Lem'a bahşâ-yi kemâl olmuş idi

Meclis ârâ-yi hayâl olmuş idi


Şâir-i tâze edâ Cevrî'dir

Âb-ı rûy-i şuarâ Cevrî'dir


Bikr-i mazmûnu dür-i nâ-süfte

Nazmı da kendi gibi âşüfte


Nazm-ı bî-kâfiyesinin el'ân

Uğramaz yanına kat'â evzân

(Ergun, Sadettin Nüzhet (1936-1945). “Esad (Koruağasızâde)”. Türk Şairleri. C. 3. İstanbul: Bozkurt Matbaası. 1324.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1BAHÂEDDÎN, Zîver Paşa-zâde Yûsufd. 1851 - ö. 1916Doğum YeriGörüntüle
2Sara Şahinkanatd. 1 Ocak 1966 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3ÂRİF, Kethudâ-zâde Hacı Mehmed Ârif Efendid. 1768 - ö. 1849Doğum YeriGörüntüle
4BAHÂEDDÎN, Zîver Paşa-zâde Yûsufd. 1851 - ö. 1916Doğum YılıGörüntüle
5Sara Şahinkanatd. 1 Ocak 1966 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6ÂRİF, Kethudâ-zâde Hacı Mehmed Ârif Efendid. 1768 - ö. 1849Doğum YılıGörüntüle
7BAHÂEDDÎN, Zîver Paşa-zâde Yûsufd. 1851 - ö. 1916Ölüm YılıGörüntüle
8Sara Şahinkanatd. 1 Ocak 1966 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9ÂRİF, Kethudâ-zâde Hacı Mehmed Ârif Efendid. 1768 - ö. 1849Ölüm YılıGörüntüle
10BAHÂEDDÎN, Zîver Paşa-zâde Yûsufd. 1851 - ö. 1916MeslekGörüntüle
11Sara Şahinkanatd. 1 Ocak 1966 - ö. ?MeslekGörüntüle
12ÂRİF, Kethudâ-zâde Hacı Mehmed Ârif Efendid. 1768 - ö. 1849MeslekGörüntüle
13BAHÂEDDÎN, Zîver Paşa-zâde Yûsufd. 1851 - ö. 1916Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Sara Şahinkanatd. 1 Ocak 1966 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ÂRİF, Kethudâ-zâde Hacı Mehmed Ârif Efendid. 1768 - ö. 1849Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16BAHÂEDDÎN, Zîver Paşa-zâde Yûsufd. 1851 - ö. 1916Madde AdıGörüntüle
17Sara Şahinkanatd. 1 Ocak 1966 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18ÂRİF, Kethudâ-zâde Hacı Mehmed Ârif Efendid. 1768 - ö. 1849Madde AdıGörüntüle