HAMDÎ, Hamdullah Çelebi

(d. ?/? - ö. 1095/1683-84)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İsmi Şeyhî’ye göre Hamdî, Safâyî’ye göre Hamdullah’tır. (Özcan 1989: 666; Çapan 2005: 157) Doğum tarihi bilinmeyen şair, İstanbul’da dünyaya geldi. Hayatı hakkında bilinenler oldukça sınırlıdır. İyi bir eğitim alarak medrese tahsilini tamamladı. Devrinin önde gelen ulemâsından Şeyhülislâm Bâlî Efendi’den mülâzım oldu. Önce küçük derecedeki medreselerden birine müderris tayin edildi. Daha sonra kırk akçe yevmiyeli bir medresede görevlendirildi. Belli bir süre sonra bilinmeyen bir sebepten görevinden azledildi. Bundan sonra hayatının sonuna kadar Rûmeli’nin çeşitli kazalarında kadılık yaptı. Şair ayrıca meşhur Şehnâmehânlardan biridir.1095/1683-84 senesinde vefât etti. Şiirlerinde Hamdî mahlasını kullandı. Eserleri hakkında herhangi bir bilgi yoktur. Kütüphane kayıtları ve kataloglarda yapılan taramalarda, bazı şiir mecmuaları içinde Hamdî mahlaslı şairlere ait şiirler tespit edilmiştir. Ancak bu şiirlerden hangilerinin Hamdullah Hamdî’ye, hangilerinin Hamdî mahlaslı diğer şairlere (İstanbullu Hamdî, Kastamonulu Hamdî, Tireli Hamdî, Ahmed Hamdî, Bursalı Hamdî, Diyarbakırlı Hamdî) ait olduğu tespit edebilmek güçtür. Hamdullah Hamdî’ye ait olduğu kesin şekilde bilinen iki gazel ve iki beyit günümüze intikal etmiştir. Devrinin kaynakları şairin edebî şahsiyetiyle alâkalı övgü dolu sözler sarfetmişlerdir. Maarif meydanının yiğit bir bahadırı; emsâli bulunmayan, temiz ifâdelere sahip bir şair olarak zikredilmiştir. (Çapan 2005: 157)

Kaynakça

Abdulkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.) (1999). İsmail Beliğ, Nuhbetü’l-Âsâr Li-Zeyli Zübdetü’l-Eş‘âr. Ankara: AKM Yay.  70.

Çapan, Pervin, (hzl.) (2005). Mustafa Safâyî Efendi, Tezkire-i Safâyî. Ankara: AKM Yay. 157-58.

İpekten, Haluk vd. (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KB. Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C. I. Ankara: Bizim Büro Yay. 924.

Özcan Abdülkadir (hzl). (1989). Şeyhî Mehmed Efendi, Vekâyiü’l-Fuzalâ. C.1. İstanbul: Çağrı Yay. 666.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. RAMAZAN EKİNCİ
Yayın Tarihi: 24.03.2014
Güncelleme Tarihi: 28.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Gazel

O şûh eylemede tâze tâze nâz bana

Aceb mi ola müsellem reh-i niyâz bana

Cihân cihân sitem-i bî-nihâye var dilde

Ne çâre olmadı dil-dâr çâre-sâz bana

Şarâb-ı nâz ile ser-mest tîg-i gamze be-dest

O şûhdan hele lâzımdur ihtirâz bana

Neler ider sana gör Hamdiyâ o gamze-i mest

Nigâhı itdi fi’l-cümle keşf-i râz bana

(Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safâyî Efendi, Tezkire-i Safâyî. Ankara: AKM Yay. 158.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HASAN, Hasan Paşa, Rum Mehmed Paşa-zâded. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Hakkı Engin Gidererd. 1 Ağustos 1959 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Emin Nihatd. 19 Aralık1838 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4HASAN, Hasan Paşa, Rum Mehmed Paşa-zâded. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Hakkı Engin Gidererd. 1 Ağustos 1959 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Emin Nihatd. 19 Aralık1838 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7HASAN, Hasan Paşa, Rum Mehmed Paşa-zâded. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8Hakkı Engin Gidererd. 1 Ağustos 1959 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9Emin Nihatd. 19 Aralık1838 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10HASAN, Hasan Paşa, Rum Mehmed Paşa-zâded. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
11Hakkı Engin Gidererd. 1 Ağustos 1959 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Emin Nihatd. 19 Aralık1838 - ö. ?MeslekGörüntüle
13HASAN, Hasan Paşa, Rum Mehmed Paşa-zâded. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Hakkı Engin Gidererd. 1 Ağustos 1959 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Emin Nihatd. 19 Aralık1838 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16HASAN, Hasan Paşa, Rum Mehmed Paşa-zâded. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17Hakkı Engin Gidererd. 1 Ağustos 1959 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18Emin Nihatd. 19 Aralık1838 - ö. ?Madde AdıGörüntüle