Madde Detay

Adı Mehmed'dir. Mahlası Âşık Mehmed veya sadece Mehmed'dir. 1877-1878 yılında doğmuştur. Bozkırlıdır. Çiftçilikle geçimini sağlamıştır. Okur yazar değildir (Ergun-Uğur 1926: 338). Konya Âşıklık geleneğinde birden fazla Mehmed vardır. Başta Âşık Mehmet Yakıcı (1879-1950) olmak üzere, Âşık Mehmed (d.1877/1878-?), Mehmed (1858-1920), Mehmed Karaçor (1835-1894), Âşık Mehmed Fevzi (1864-1929), Mehmed Nazif (?-? Karamanlı), vb. Ergun-Uğur ikilisinin Konya Vilâyeti Halkiyât ve Harsiyatı adlı eserlerinde geçen Mehmed ile Ali Yakıcı (1994: 177-201) ve Aziz Ayva (2005: 199-200)'nın çalışmalarında bu esere atfen tanıttıkları Âşık Mehmed bu kişidir. Âşık Mehmed'in ölüm tarihi ile ilgili bir bilgi bulunmamaktadır.

Konya Vilâyeti Halkiyat ve Harsiyatı adlı (1926) eserlerinde Ergun ve Uğur, Mehmed'in, Nasıl medh edeyim Bozkır ilini mısrasıyla başlayan şiirinin bir dörtlüğü ile iki dörtlükten oluşan bir koşma parçasına yer vermişlerdir (Ergun-Uğur 1926: 338). Garibin hâlinden bil incik Leylâ ayak mısrasıyla söylenmiş koşma da 11'li hece ölçüsüyle söylenmiş bir güzellemedir. Faruk Sümer, “Bozkır Destanı” adlı makalesinde, on dörtlükten oluşan Bozkır Destanı’nın üslûp olarak bu şiire yakınlığından dolayı Âşık Mehmed’e ait olabileceğini ileri sürmektedir (Sümer 1946: 15-16; Ayva 2005: 199-200). Sümer; "Destan, Bozkır ilçesinde yaptığımız bir folklor gezisinde, Yazdamı köyünde bulunan Hasan Ağa’dan alınmıştır. Hasan Ağa, destanı delikanlılığında, Bozkırlı âşıklardan işittiğini, fakat şairinin kim olduğunu bilmediğini söyledi. Buna dair ilçenin diğer yerlerinde yaptığımız soruşturmalarda, bazı ihtiyarlar destanı hatırlamakla beraber onlar da hangi âşığın olduğunu bilmediklerini söylediler. Bütün bunlara rağmen destanımızın Bozkırlı şairlerden Âşık Mehmed’e ait olduğunu gösteren bazı belirtiler vardır. Bu belki Âşık Mehmed’in yukarıdaki koşmasına nazire olarak başka bir şair tarafından yazılmış olabilir. Hülâsa destanımızın şairi kim olursa olsun bizim için şayanı dikkat olan tarafı Bozkır ruhunu terennüm edebilmesidir. Bozkır’ın bütün zikre değer güzelliklerini şairimiz pek güzel ifade eylemiştir.” diyerek Âşık Mehmed'e işaret etmektedir (Sümer 1946: 15-16). Ergun ve Uğur'un eserlerinde verilen iki şiirinin üslûbundan yola çıkarak lirizm yönü kuvvetli, âşıklık geleneğinin destan ve koşma türlerini başarıyla kullanan ve geleneğin icap ettiği ölçülere dikkat eden bir âşık olduğu söylenebilir. Şiirlerinin dili sade ve akıcıdır.