Madde Detay
Sait Hikmet
(d. 1883 / ö. 1930)
Yazar, Hariciyeci
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4
Tam adı Mehmet Sait Hikmet olan yazar, Adliye müfettişlerinden Mustafa Hikmet Bey’in oğlu olarak 1883’te İstanbul’da dünyaya geldi. Ortaöğrenimini Vefa İdadisinde tamamlamasının ardından Mülkiye ve Hukuk mekteplerinden mezun oldu. Sonrasında Paris’e giderek siyasi bilimler alanında öğrenim gördü. Yurt dışından döndükten sonra Hariciye Nezareti Mektubî Kalemine girdi. Daha sonra bir süre Bursa İktisat Müdürlüğü görevini yaptı. Sonrasında Preveze Şehbenderliği’ne atandı. Mütareke Dönemi’nde İstanbul’dan Ankara’ya yaya olarak gitti ve Kurtuluş Savaşı’na katıldı. Cumhuriyet’in ilan edilmesinin ardından Maarif ve Hariciye’de çeşitli görevlerde bulundu. Bu süreçte sağlığı giderek bozuldu ve alkol bağımlılığı nedeniyle bu görevlerde uzun süre kalamadı. Hastalığının ilerlemesi neticesinde 1930’da vefat etti (Yalçın 2001: 712).
Edebiyata ilgisi öğrencilik yıllarında başladı. Dönemin çeşitli yayın mecralarında makale, öykü türünde yazıları yayımlandı (Yalçın 2001: 712) II. Meşrutiyet’in ilanından sonra oyun yazarı Sermet Muhtar’la El-Üfürük adlı mizah dergisini çıkardı (Sermet Muhtar 1934: 10). Bu dönemde çeşitli tiyatro oyunları yazdı. En bilinen eseri olan Mazi ve Ati adlı oyunu 1909’da Talebe-i Hukuk Cemiyeti’nin kuruluşu dolayısıyla Tepebaşı Kışlık Tiyatrosunda sahnelendi (Töre 2006: 123). Dört perdeden oluşan bu piyeste, yazar, bir toplumsal mesele olarak eski rejimin jurnal yoluyla mevki kazanma usulsüzlüğünü ele alıp eleştirdi (Yalçın 2002: 89). Yazarın ayrıca “Kimi Seviyor” adlı tek perdelik komedisi dönemin yayın mecralarından Musavver Tiyatro’da yayımlandı (And 1971: 168).
Kaynakça
And, Metin (1971). Meşrutiyet Döneminde Türk Tiyatrosu (1908-1923). Ankara: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
Sermet Muhtar (1934). “Sait Hikmet- Merhum”. Yedigün. İstanbul. nu. 66, C. 3, s. 8-10.
Töre, Enver (2006). II. Meşrutiyet Tiyatrosu (Yazarlar ve Piyesler). İstanbul: Duyap Yayınları.
Yalçın, Alemdar (2002). II. Meşrutiyette Tiyatro Edebiyatı Tarihi. Ankara: Akçağ Yayınları.
Yalçın, Murat (ed.) (2001). Tanzimat’tan Bugüne Edebiyatçılar Ansiklopedisi. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
Madde Yazım Bilgileri
Yazar: DR. EBRU ÖZLEM YILMAZYayın Tarihi: 15.05.2019Güncelleme Tarihi: 12.11.2020
Yayın Tarihi: 15.05.2019Güncelleme Tarihi: 12.11.2020
Güncelleme Tarihi: 12.11.2020
| Eser Adı | Yayın evi | Basım yılı | Eser türü |
|---|---|---|---|
| Mazi ve Ati | Matbaa-i Hayriye / İstanbul | 1909 | Tiyatro |
| Mülkiyet-i Edebiye ve Fenniye | Hakimiyyet-i Milliye Matbaası / Ankara | 1923 | Diğer |
| Kanun-ı Medeniye Anahtar | Cihan Matbaası / İstanbul | 1927 | Diğer |
İlişkili Maddeler
| Sn. | Madde Adı | D.Tarihi / Ö.Tarihi | Benzerlik | İncele |
|---|---|---|---|---|
| 1 | NEBÎL, Mehmed Nebîl Bey, Hâfız Mehmed Nebîl Bey, Nebîl Bey | d. 1842-43 - ö. 1890 | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 2 | Emine Semiye | d. 28 Mart 1864 - ö. 1944 | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 3 | Önder Yetişen | d. 10 Ağustos 1985 - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 4 | GAZİZADE/MOLLA BOZO, Mehmet Ali | d. 1883 - ö. 1947 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 5 | Celal Sahir Erozan | d. 29 Eylül 1883 - ö. 16 Kasım 1935 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 6 | CEMAL/CEMAL HOCA, İsmail Turan | d. 11.10.1883 - ö. 17.02.1957 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 7 | Ahmet Rıza | d. 1858 - ö. 26 Şubat 1930 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 8 | MESLEKÎ, Mustafa Bekir | d. 1858 - ö. 1930 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 9 | KÂŞİF, Mehmet | d. 1865? - ö. 1930? | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 10 | Nehir Aydın Gökduman | d. 19 Nisan 1969 - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
| 11 | Kemal Abdulla | d. 4 Aralık 1950 - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
| 12 | Ferit Şahin | d. 5 Temmuz 1950 - ö. 1 Ekim 1997 | Meslek | Görüntüle |
| 13 | Şemsettin Sami | d. 1 Haziran 1850 - ö. 18 Haziran 1904 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 14 | Faik Şemsettin Benlioğlu | d. 1889 - ö. 1949 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 15 | Ziya (Trabzon) | d. 1858 - ö. 28 Ocak 1921 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 16 | Hikmet Altınkaynak | d. 18 Şubat 1945 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |
| 17 | Hikmet Şevki | d. ? - ö. 28 Nisan 1930 | Madde Adı | Görüntüle |
| 18 | HİKMET, Şeyhülislâm Ahmed Ârif | d. 1786 - ö. 1859 | Madde Adı | Görüntüle |