ŞEYDÂ, Derviş Şeydâ

(d. ?/? - ö. ?/?)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Buhara’da doğdu. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Şeydâ’dır. Derviş Şeydâ olarak tanındı. Öğrenim gördükten sonra birçok yeri dolaştı. İstanbul’a gelip Üsküdar’a yerleşti. Nakşîbendî tarikatına intisap etti. 18. yüzyıl şairlerinden olup vefat tarihine dair bir bilgi yoktur. Derviş olup şiirleri güzeldi ve sözleri beğenilirdi. Tezkirelerdeki (Çapan 2005: 326; İnce 2005: 445) şiir örneğinden Farsçaya hâkim olduğu anlaşılmaktadır.

Eserlerine dair bir bilgi bulunmayan şairin Safayî (Çapan 2005: 326) ve Sâlim (İnce 2005: 445) tezkirelerinde şiirlerinden örnekler bulunmaktadır. 

Kaynakça

Bağlı, Emine (2007). “Şeydâ”. Türk Dünyası Ortak Edebiyatı, Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 8. Ankara: AKM Yay. 100. 

Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safâyî Efendi Tezkire-i Safâyî, İnceleme-Metin-İndeks. Ankara: AKM Yay. 325-326.

İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkiretü’ş-Şu‘arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 445.

İpekten, Halûk, M. İsen, R. Toparlı, N. Okçu, T. Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay. 482.

Kurnaz, Cemâl, M. Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C. I-II. Ankara: Bizim Büro Yay. 524.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1998). “Şeyda (Derviş-Buharalı)”. C. 8. İstanbul: Dergâh Yay. 143. 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Yayın Tarihi: 13.06.2014
Güncelleme Tarihi: 12.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Ve lehû Türkî

Çözdükçe her gece o sanem zülfü bâgını

Bâd-ı sabâ mu‘attar eder cân dimâgını

Harfü’s-sâdi’l-mühmele

Harf-i sâd’ın edip erbâbını yek-ser tahrîr

Eyledik cümlesini yerli yerinde tastîr

Vefk-ı dil-hâh üzere anlara etdik hidmet

Komadık lâzıme-i vasfa mugâyir ta‘bîr

(İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkiretü’ş-Şu‘arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 445.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1EFGAN, Gül Muhammed Beyd. ? - ö. 1813-14 ?Doğum YeriGörüntüle
2BAHÂ, Es’ad bin Yahyâ el-Buhârî, Es’ad Bahâ Efendid. ? - ö. 1225-26Doğum YeriGörüntüle
3NAZÎMÂ, Rahmetullâh Efendid. ? - ö. 1751-52Doğum YeriGörüntüle
4EFGAN, Gül Muhammed Beyd. ? - ö. 1813-14 ?Doğum YılıGörüntüle
5BAHÂ, Es’ad bin Yahyâ el-Buhârî, Es’ad Bahâ Efendid. ? - ö. 1225-26Doğum YılıGörüntüle
6NAZÎMÂ, Rahmetullâh Efendid. ? - ö. 1751-52Doğum YılıGörüntüle
7EFGAN, Gül Muhammed Beyd. ? - ö. 1813-14 ?Ölüm YılıGörüntüle
8BAHÂ, Es’ad bin Yahyâ el-Buhârî, Es’ad Bahâ Efendid. ? - ö. 1225-26Ölüm YılıGörüntüle
9NAZÎMÂ, Rahmetullâh Efendid. ? - ö. 1751-52Ölüm YılıGörüntüle
10EFGAN, Gül Muhammed Beyd. ? - ö. 1813-14 ?MeslekGörüntüle
11BAHÂ, Es’ad bin Yahyâ el-Buhârî, Es’ad Bahâ Efendid. ? - ö. 1225-26MeslekGörüntüle
12NAZÎMÂ, Rahmetullâh Efendid. ? - ö. 1751-52MeslekGörüntüle
13EFGAN, Gül Muhammed Beyd. ? - ö. 1813-14 ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14BAHÂ, Es’ad bin Yahyâ el-Buhârî, Es’ad Bahâ Efendid. ? - ö. 1225-26Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15NAZÎMÂ, Rahmetullâh Efendid. ? - ö. 1751-52Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16EFGAN, Gül Muhammed Beyd. ? - ö. 1813-14 ?Madde AdıGörüntüle
17BAHÂ, Es’ad bin Yahyâ el-Buhârî, Es’ad Bahâ Efendid. ? - ö. 1225-26Madde AdıGörüntüle
18NAZÎMÂ, Rahmetullâh Efendid. ? - ö. 1751-52Madde AdıGörüntüle