Madde Detay

İzmir’de doğdu. Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi’ni bitiren Suphi Varım, Dokuz Eylül Üniversitesi’nde ekonomi dalında yüksek lisans ve doktora derecelerini almıştır. Özel sektör meslek kuruluşlarında uzman ve yönetici olarak görev aldıktan sonra Muğla Üniversitesi’nde yardımcı doçent olarak ders vermeye başladı. Akademisyenlik yıllarında İzmir’in tarihiyle yakından ilgilenen Varım, yazılı ve sözlü kaynak taramaları yaparak o dönemlerin kozmopolit kültürel yapısını ve haritalarını gözden geçirdi. Emeklilik sonrasında çocukluk ve gençlik düşlerini gerçekleştirmek amacıyla cinayet romanları yazmaya başladı.

Romanları, XIX. yüzyılın sonu ile XX. başlarındaki İzmir’de geçer. Dönemin toplumsal, ekonomik ve kültürel yapısı politik gelişmeleri de barındıracak şekilde olay örgüsüne yedirilir. Romanların tarihsel akışında, İzmir'in zaman içindeki değişim ve gelişimi gözler önüne serilir. Kentin mekânsal dokusu, - özellikle mimari görünüm - üzerinde önemle durulur. Roman kurgusunda kente ait çeşitli efsaneler ve mahalle söylenceleri de vardır. Roman kahramanları yalnızca Türklerden oluşmaz. Kentin toplumsal ve kültürel yapısında yeri olan Rumlar, Ermeniler, Yahudiler ve Levantenler de sınıfsal konumlarına göre kurguya eklenir. Kahramanların ruhsal durumları ve davranışları yaşadıkları dönemin koşullarınca şekillendirilir. Bazı roman diyaloglarında İzmir Rumcası vardır.

Varım'a göre - kaleme aldığı cinayet romanları bağlamındaki - yazarlığının ilk koşulu, işlediği dönemi gerçekçi bir biçimde yansıtmasıdır. Toplumsal yapı yanı sıra kilise, cami, sinagog, iş hanı, otel, sokak, cadde ve gar gibi mekânlar gerçek isimleriyle ve ait oldukları yerlere göre romanlara aktarılır. Romanlardaki giyim kuşam tarzları ve ulaşım araçları da gerçeklikle yansıtılır. Roman kahramanlarının adları o dönemde tercih edilen adlardan seçilir. Varım'ın yazarlığının ikinci koşulu, suç - suçlu - şüpheli - olay yeri -suç aleti gibi bağlantıların gerçekçi ve tatmin edici bir biçimde kurgulanmasıdır. Suçluyu suça iten nedenler açıkça belirtilmelidir. Bu neden-sonuç ilişkisi, detektifin soruşturma sürecinde de kendini göstermelidir. Detektif, sonuca somut ipuçlarıyla ulaşmak zorundadır. Sonuç, sezgisel ve metafizik unsurlara göre kurulamaz. Dedektifi suçu aydınlatmaya götüren süreç ve bu evredeki ipuçları hikâyede gösterilmelidir.

Yazarın ilk romanı politik kurgu nitelikli bir casusluk öyküsü olan Thule Büyücüsü (2010)'dür. Bu yapıtı izleyen ve Dünya Kitap Telif Polisiye ödülünü kazanan ikinci romanı Karanlıkta İki Ceset (2014) Yunanca çevirisiyle Yunanistan'da yayımlanmıştır. Yine 2014 tarihli Dedektif Çırağı ilk gençlik polisiyesidir. Simirna Cinayetleri Üçlemesi'nin Düello (2015), Kâbus (2015), Gölge (2015); aynı zamanda Kızıl Üçleme Serisi'nden Simirna Kızılı (2016) ve Karanlığımın Kızıl Geçidi (2017); Dedektif Sokratis Polisiyeleri dizisinden Sokratis'in Oyunları (2017) ve Sokratis Ölülerin Peşinde (2018) adlı romanları vardır. Bu cinayet romanlarında Doğan Korcan (Türk), Tarık Melik (Türk), Ronald Morgan (İngiliz), Edmond Leblanc (Fransız), Sergey Andreyev (Rus), Sokratis Eliseos (Rum) karakterleri dedektif işlevi görürler ve cinayeti aydınlatırlar. Yazarın Thule Büyücüsü dışındaki romanları geleneksel kim yaptı? polisiyesinin özelliklerini taşımaktadır.