ARIK OZAN, Mustafa Ârif Arık

(d. 1925 / ö. 23.09.1963)
bürokrat, şair
(Âşık ve Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

1925 yılında Adana ilinin Kozan ilçesine bağlı Kabaktepe köyünde dünyaya gelmiştir. Babası Ârif Efendi, sağlık memuru, annesi Ayşe Râsime Hanım ise ev hanımıdır (Altuniş-Gürsoy 2001: 426). Oğuzların Varsak boyundan olan âşık, şiirlerinde Arık Ozan mahlasını kullanmıştır. 1948 yılında Adana Erkek Lisesinden mezun olmuştur. 1951 yılında Ankara Siyasal Bilgiler Fakültesini bitirdikten sonra çeşitli ilçelerde kaymakamlık yapmıştır. 1951 yılında Ankara Belediye Zat İşleri Müdürlüğüne atanmıştır. Zahide Hanım ile evlenen şairin, bu evlilikten Selçuklu ve Türk tarihi üzerine çalışan Prof. Dr. Feda Şamil Arık, Ayşe Arık ve Elif Çiğdem Arık olmak üzere üç çocuğu vardır. Arkeolog, düşünür ve siyasetçi olan Prof. Dr. Remzi Oğuz Arık ise amcasıdır. Şair, 23 Eylül 1963 tarihinde Ankara’da vefat etmiştir.

Mustafa Ârif Arık’ın âşıklık geleneği içerisinde yetişme şartlarına dair bir bilgi bulunmamaktadır. Arık Ozan; aşk, ölüm, sevgiliye kavuşma, vatan sevgisi gibi çeşitli konularda şiirler yazmıştır. Arık Ozan'ın yazdığı şiirler, okurlarının hafızalarında millet olma bilincinin idrakinin yerleşmesinde önemli rol oynamıştır. Eserlerinde millî duyguların yoğunlukta olduğu görülmektedir. Bu duygular ile yazdığı şiirlerinde savaşa, barışa dair kelimeleri fazlaca kullanmıştır. Savaş alanında kullanılan araç ve gereçlerin isimleri ve özellikleri tarihsel zemin içerisinde semboller ile anlatılmıştır. Arık Ozan'ın işlediği konular arasında olan 'kavuşma' konusu metaforik olarak iki hususta işlenmiştir. Birinci husus özlem duyulan, sevilen kişiye olan kavuşma anında duyulan, hissedilen duygular üzerine düşünceler, ikinci husus ise Ötüken'e kavuşmak, Ergenekon'dan çıkış gibi ideallere kavuşmak anlamında anlatılmıştır.

Şiirleri biçim olarak dörtlüklerden oluşmaktadır. Koşma tarzı ile yazılmış koçaklamaları dikkat çeken şiirleri arasındadır. Arık Ozan, şiirlerini sade bir dil ile ve akıcı bir üslupla söylemiştir. Eserlerinde deyimlerden, atasözlerinden, halk söyleyişlerinden ve benzetme sanatının inceliklerinden sıkça yararlanmıştır. Türk kültürüne dair sembolleri de çalışmalarında görmek mümkündür.

Arık Ozan, şiirlerini Türk’e Doğru, Kalem, Türkeli, Oğuz, Aras, İstanbul, Orkun ve Gurbet gibi dergilerde yayımlamıştır. Yurd Uğrunda, Güzeller Treni ve Nisan Yağmurları isimli şiir kitapları bulunmaktadır (Arayancan 2018: 19; Arı 2009: 312). Arık hakkında, Cevdet Hilmi Aslangül’ün 1964 yılında hazırlamış olduğu Nisan Yağmurları / Mustafa Ârif Arık’ın Hayatı ve Şiirleri isimli inceleme kitabı bulunmaktadır.

Kaynakça

Arayancan, Atıcı Ayşe (2018). “Prof. Dr. Feda Şamil Arık’ın Hayatı ve Eserleri “. Selçuklu Tarihçiliğinin Zamansız Kaybı Prof. Dr. Feda Şamil Arık’a Armağan Türk Tarihine Dair Yazılar III. ed. Alpaslan Demir vd., Ankara: Gece Akademi. s.19-23.

Arı, Bülent (2009). Adana’da Geçmişten Bugüne Âşıklık Geleneği (Karacaoğlan-1966). Adana: Altın Koza Yay.

Aslangül, Cevdet Hilmi (1964). Nisan Yağmurları / Mustafa Ârif Arık’ın Hayatı ve Şiirleri. Ankara: yyy.

Altuniş- Gürsoy, Belkıs (2001). “ARIK, Mustafa Ârif”. Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. II. Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Yay. s. 426.

http://www.biyografya.com/biyografi/11269 [erişim tarihi: 25.12.2018].

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ESRA BİLGE SAVCI
Yayın Tarihi: 23.06.2019

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Yurd UğrunaGüven Yay. / Ceyhan1951Şiir
Güzeller TreniBalkanoğlu Mat. / Ankara1959Şiir
Nisan YağmurlarıYargıçoğlu Mat. / Ankara1964Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SIDKî/SITKI-PERVANE, Zeynel Abidin (Sıtkı Baba)d. 1863-1865 - ö. 1928Doğum YeriGörüntüle
2KURTOĞLU, Rifat Kurtoğlud. 01.01.1960 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3SÂLİK, Kâzım Ağad. 1780-81 - ö. 1842-43Doğum YeriGörüntüle
4Cahit Atayd. 1925 - ö. 28 Ağustos 2012Doğum YılıGörüntüle
5Attilâ İlhand. 15 Haziran 1925 - ö. 10 Ekim 2005Doğum YılıGörüntüle
6Karahasanoğlu, Subutay Hikmetd. 6 Mayıs 1925 - ö. 01 Mart 2006Doğum YılıGörüntüle
7Cahit Atayd. 1925 - ö. 28 Ağustos 2012Ölüm YılıGörüntüle
8Attilâ İlhand. 15 Haziran 1925 - ö. 10 Ekim 2005Ölüm YılıGörüntüle
9Karahasanoğlu, Subutay Hikmetd. 6 Mayıs 1925 - ö. 01 Mart 2006Ölüm YılıGörüntüle
10Cahit Atayd. 1925 - ö. 28 Ağustos 2012MeslekGörüntüle
11Attilâ İlhand. 15 Haziran 1925 - ö. 10 Ekim 2005MeslekGörüntüle
12Karahasanoğlu, Subutay Hikmetd. 6 Mayıs 1925 - ö. 01 Mart 2006MeslekGörüntüle
13Cahit Atayd. 1925 - ö. 28 Ağustos 2012Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Attilâ İlhand. 15 Haziran 1925 - ö. 10 Ekim 2005Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Karahasanoğlu, Subutay Hikmetd. 6 Mayıs 1925 - ö. 01 Mart 2006Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Cahit Atayd. 1925 - ö. 28 Ağustos 2012Madde AdıGörüntüle
17Attilâ İlhand. 15 Haziran 1925 - ö. 10 Ekim 2005Madde AdıGörüntüle
18Karahasanoğlu, Subutay Hikmetd. 6 Mayıs 1925 - ö. 01 Mart 2006Madde AdıGörüntüle