Mustafa Aydoğan

(d. 01 Haziran 1964 / ö. ?)
Kamu Personeli, Şair, Yazar
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Kahramanmaraş'ta doğdu. İlk ve orta öğrenimini burada tamamladı. 1981'de Kahramanmaraş İmam Hatip Lisesi öğrencisiyken arkadaşlarıyla birlikte Esra Yazıları adlı bir edebiyat dergisi çıkardı. Gazi Üniversitesi İktisadî ve İdarî Bilimler Fakültesi İşletme Bölümünden mezun oldu. 1990'da Maliye Bakanlığında muhasebat stajyer kontrolörü olarak çalışmaya başladı. Bir müddet Hekimler Birliği Vakfının çıkardığı tıp dergilerinde reklam müdürlüğü yaptı. Resmi görevinin yanı sıra Edebiyat Ortamı dergisinin kurucuları arasında yer aldı. 12 sayı yayımlandıktan sonra yayın hayatına bir müddet ara veren ve 2008'de tekrar yayımlanmaya başlayan derginin yayın yönetmenliğini üstlendi. 2010'da derginin eki olarak verilmmek üzere Edebiyat Ortamı Şiir Yıllığı'nı hazırladı. Aynı zamanda Edebiyat Ortamı Öykü Yıllığı'nın hazırlanmasına katkı yaptı. Bugün Konuştuklarımız (2012) adlı şiir kitabı ile Türkiye Yazarlar Birliği tarafından "Yılın Şairi" seçildi. 2013'ten sonra modern Türk şiiri, şiir poetikası, tasavvuf şiiri ve metafizik şiir üzerine konferanslar verdi. Hâlen Maliye Bakanlığında çalışmakta ve yazı çalışmalarını sürdürmektedir.

Yazı hayatına 1970'li yıllarda başlayan Mustafa Aydoğan'ın ilk şiirleri ve yazıları lisedeyken arkadaşları ile birlikte çıkardıkları Esra Yazıları adlı dergide yer almıştır. Kalem ürünlerini 1978'ten itibaren Kahramanmaraş'ta çıkan gazete ve dergilerde yayımlamayı sürdürmüştür. Cahit Zarifoğlu'ndan övgüler alan Aydoğan'ın şiirleri daha çok Mavera, Yediiklim, Kayıtlar, Dergâh, İkindi Yazıları, Yalnızardıç, Türk Edebiyatı ve Hece gibi dergilerde yayımlanmıştır. Hece'de şiirlerinin yanı sıra "Albüm ve Çerçeve" adlı bölümde şiirin güncel ve temel meseleleri üzerine yazılar kaleme almıştır. 2006'dan itibaren Yeni Şafak kitap ekinde köşe yazılarını yayımlamıştır. Şiirin her türlü duyguya açık olduğunu söyleyen şair; şiiri, her türlü duyguyu çarçabuk keskinleştirme ve işlevsel kılma bakımından son derece etkili bir sanat (Aydoğan, 2014: 43'ten akt. Gedikli) olarak görür. Mustafa Aydoğan poetik fikirlerini çeşitli dergilerdeki yazılarında ve ağırlıklı olarak Yazma Sevinci (2014) adlı kitabında dile getirmiştir. Denemelerini ise Kitabın Kimliği (2015) adlı kitabında toplamıştır.

Kendini Aynalarda Çoğaltan Şehir (1997), Aydoğan'ın ilk şiir kitabıdır. Mustafa Kutlu, Aydoğan için "Aydoğan şiirlerinde düşünce ile duyarlığı bir dengede meczediyor. Kendine mahsus kelimeleri, imgeleri, kafiyeleri, söyleyiş biçimleri ile bir 'dünya' kuruyor. Okurun bu 'dünya' ile münasebeti zorluklar içermiyor. Orada 'Yanağı camdan bir çocuk' bize bakar. Pencereleri açar açamaz baharın köpüğü kediler içeriye girer. Kum üstünde izler görüşlür. Gidenler gelenlerden fazladır biraz. Panayır biter ve herkes dağılır. Şair 'hayatın el depmemiş tecrübelerini' yeniden okumaya durunca, yalnızlık kendini çoğaltınca, bütüntehlikeler çekilip deniz aşılınca hasret yoğunlaşır, yoğunlık artar; oysa sevgili 'bir dokunsa' şairin üzerindeki 'hayat denilen ağır masa' kalkıverecek gibidir." (Kutlu 1998). değerlendirmesini yapmıştır. 1985-2004 arası şiirlerini kapsayan Az Önce (2012), Mustafa Aydoğan’ın üç şiir kitabından oluşmaktadır. Bugün Konuştuklarımız (2012) ise 2004-2011 yılları arasındaki şiirlerini kapsamaktadır. Acar, onun şiirini şu cümlelerle değerlendirmiştir: "Aydoğan’da ‘90 kuşağının genel özelliklerini görmek mümkün. Kısa şiir: Erbain’in ve 80 kuşağının şiirleri doğrultusunda şiire ayıracağı sayfaların formunu belirleyen Dergâh, çoğunluğu bu dergide yazan ‘90 kuşağı şairlerinin kısa şiirler yazmasında dayatıcı bir etki yapmıştır... İmgeyi kavramışlık ve yalın ve lirik söyleyişle kuşağının özelliklerini içselleştiren Aydoğan, kuşağının aksine kafiye ve rediften uzak durmuş, hecenin ses unsurlarını şiirine taşımamıştır. Her şeye rağmen onun şiiriyle kendi kuşağından herhangi bir şairi irtibatlandıramıyorum. Ancak, Haydar Ergülen şiiriyle arasında bir doku yakınlığı bulunduğunu söylemeliyim. Zaten yaş itibariyle de ‘80 kuşağına, ‘90 kuşağının diğer şairlerine göre daha yakındır." (Acar 2012). Mustafa Aydoğan'ın şiir, deneme ve inceleme kitapları dışında Nuri Pakdil ve Alaaddin Özdenören için hazırladığı monografi kitapları da bulunmaktadır.

Kaynakça

Acar, Zafer (2012). "Aydoğan Şiirine Dokunmayalım, Böyle Kalsın". dünyabizim. 17 Mayıs 2010. https://www.dunyabizim.com/mercek-alti/aydogan-siirine-dokunmayalim-boyle-kalsin-h9885.html [Erişim Tarihi: 15. 08. 2019]

Gedikli, Özgür (2018). "Mustafa Aydoğan'ın Poetikası". Medeniyet ve Toplum. C. 2. S. 1.

Gündoğdu, Mücahit (2019). "Güzellik ve Nitelik Gizli Kalmayı Bilir-Söyleşi". 8 Mart 2019. http://www.tyb.org.tr/sair-mustafa-aydogan-ile-konustuk-37521h.htm [Erişim Tarihi: 15. 08. 2019]

Karcı, M. Ragıp (2003). "Şiirler ve Şairler: Mustafa Aydoğan". Hece. S. 74.

Korkmaz, Ömer (2017). "Mustafa Aydoğan ile; Şairin Hayata Duruşu Üzerine. Mahalle Mektebi. 1 Mart 2017. http://www.mahallemektebidergisi.com/mustafa-aydogan-ile-sairin-hayata-durusu-uzerine/ [Erişim Tarihi: 15. 08. 2019]

Kutlu, Mustafa (1998). "Aydoğan'ın Şiirleri". Yeni Şafak. 6 Ocak 1998.

Lekesiz, Ömer (1998). "Boşluğun İlmihâlinde Zaman, Mekân ve Çocuk". Hece. S. 13.

Özbahçe, Osman (2000). "Aydoğan'ın Şiiri". Hece. S. 41.

Solak, İbrahim (ed). (2014). "Aydoğdu, Mustafa". Kahramanmaraş Ansiklopedisi. Kahramanmaraş: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Yayınları. C. 1. S. 424.

Tenekeci, İbrahim (2004). "Yeni Kitaplar Yeni İmkânlar". Millî Gazete. 18 Haziran 2004.

"Mustafa Aydoğan ile söyleşi". Haber 7. 16 Ekim 2004. http://www.haber7.com/yasam/haber/18138-mustafa-aydogan-ile-soylesi [Erişim Tarihi: 15. 08. 2019]

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: İSA KOYUNCU
Yayın Tarihi: 16.09.2019

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Kendini Aynalarda Çoğaltan Şehirİz Yayıncılık / İstanbul1997Şiir
Bir Dolu Bakır YazKaknüs Yayınları / İstanbul1999Şiir
Bugün KonuştuklarımızEOY / Ankara2012Şiir
Az ÖnceEOY / Ankara2012Şiir
Yazma Sevinci Şiir, Edebiyat ve Sanat Üzerine Denemeler, SöyleşilerEOY / Ankara2014Deneme
Güneşin Ayak İzini Takip EtEOY / Ankara2014Şiir
Yüzdeki LekeEOY / Ankara2014Diğer
Yalnızlık Mahşeri Alaeddin ÖzdenörenCümle Yayınları / Ankara2015Biyografi
Kitabın KimliğiEOY / Ankara2015Deneme
Aşk Yolcuları Mutasavvıf Şairlerde AşkH Yayınları / İstanbul2015İnceleme
Haykonko KokorEOY / Ankara2017Diğer
İnancın Parıltısı Nuri PakdilCümle Yayınları / Ankara2018Biyografi

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Aynur Uluçd. 09 Mayıs 1964 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
2Hayati Ateşd. 1964 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
3KUL SEFİLİ, Ali Turalıd. 1964 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
4Sevil Kesimald. 1961 - ö. ?MeslekGörüntüle
5M. Mahzun Doğand. 20 Kasım 1964 - ö. ?MeslekGörüntüle
6Selahattin Birkand. 1913 - ö. ?MeslekGörüntüle
7Yardımcı, Mehmetd. 08 Ağustos 1945 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
8Şebnem İşigüzeld. 28 Mayıs 1973 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
9Ozan, Ahmet Tevfikd. 1953 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
10RÛHÎ, Mustafad. 1720-21 - ö. 1798-99Madde AdıGörüntüle
11SÂFÎ, Horos Mustafa Efendid. ? - ö. 19. yy.Madde AdıGörüntüle
12HÂTEMÎ, Mustafa Hâtemî Paşad. ? - ö. 1578-79Madde AdıGörüntüle