MUZAFFEREDDÎN ŞÎRÂZÎ, Alî bin Muhammed

(d. ?/? - ö. 1516-17/922)
nâsir, divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / Başlangıç-15. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

İsmi Alî, künyesi Alî bin Muhammed olan şairin lakabı Muzaffereddîn’dir. Şirazlıdır. Bu nedenle kendisine Muzaffereddîn Alî Şirâzî de denmiştir. Doğum tarihi hakkında kaynaklarda bilgi yoktur. Hakkında en etraflı bilgiyi veren Şakâyık Tercümesi’ne (Mecdî 1269: 340-341) göre Şiraz’da zamanın meşhur âlimlerinden Sadreddîn-i Şîrâzî ve Celâleddîn-i Devânî’den ilim öğrenerek yetişti, tahsilini tamamlayarak emsal ve akranı arasında üstün bir dereceye kavuştu. Hocası ve yakın akrabası olan, o sırada bir medresede müderrislik yapan Celâleddîn-i Devânî hastalandığında yerine Muzaffereddîn Alî’yi vekil olarak bıraktı. Adı geçen iki hocasının vefatından sonra Muzaffereddîn Alî, memleketi Şiraz’dan ayrılıp Anadolu’ya geldi. Burada Celâleddîn-i Devânî’den beraber ders aldıkları, o sırada Anadolu’da kazasker olan Müeyyed-zâde tarafından hürmet ve ikramla karşılandı. Müeyyed-zâde vesilesiyle hâlinden haberdar olan Sultân II. Bâyezîd, ona önce Mustafa Paşa Medresesi’nde daha sonra da Sahn-ı Semân medreselerinden birinde vazife verdi. Bu medreselerde uzun seneler çalışan ve yüzlerce kıymetli talebe yetiştiren şair, yaşlanıp vazifeye devam edebilecek takati kalmayınca Yavuz Sultân Selîm tarafından emekliye sevk edildi. 922/1516-17 senesinde vefat edinceye kadar Bursa’da ikamet etti. Şafiî mezhebi âlimlerinden olan Muzaffereddîn Alî Şîrâzî naklî, aklî ve tecrübî ilimlerde bilgili, astronomi, matematik ve mantıkta söz sahibi idi. Nitekim mantık ilmine aşinalığı sebebiyle hocası Celâleddîn-i Devânî “Mantık ilmi insan olsaydı, Molla Muzaffereddîn’in şeklinde olurdu” demiştir. Tecrîd’e, Şerh-i Metâli’ye, Kitâb-ı Oklides’e Hâşiye yazan ve şiir söylemekte de mahir olan Muzaffereddîn Alî’nin ilmî ve derin manalı şiirleri vardır.

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed SüreyyâSicill-i Osmânî. C. 4. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay.

Mecdî Mehmed Efendi (1269). Hadâiku’ş-Şakâyık. İstanbul.

Şemseddîn Sâmî (1306). Kâmûsu’l A’lâm. C. 6. İstanbul.

Tuman, Mehmet Nâil (2001). Tuhfe-i Nâilî - Divân Şâirlerinin Muhtasar Biyografileri. C. II. hzl. C. Kurnaz; M. Tatcı. Ankara: Bizim Büro Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLÇİÇEK AKÇAY
Yayın Tarihi: 31.01.2014

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1FİKÂRÎ, Seyyid Mehdî Efendid. ? - ö. 1551Doğum YeriGörüntüle
2ANKÂ, Hüseyin (Acem Hüseyin Molla)d. ? - ö. 1614-16Doğum YeriGörüntüle
3HÂDİMd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4FİKÂRÎ, Seyyid Mehdî Efendid. ? - ö. 1551Doğum YılıGörüntüle
5ANKÂ, Hüseyin (Acem Hüseyin Molla)d. ? - ö. 1614-16Doğum YılıGörüntüle
6HÂDİMd. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7FİKÂRÎ, Seyyid Mehdî Efendid. ? - ö. 1551Ölüm YılıGörüntüle
8ANKÂ, Hüseyin (Acem Hüseyin Molla)d. ? - ö. 1614-16Ölüm YılıGörüntüle
9HÂDİMd. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10FİKÂRÎ, Seyyid Mehdî Efendid. ? - ö. 1551MeslekGörüntüle
11ANKÂ, Hüseyin (Acem Hüseyin Molla)d. ? - ö. 1614-16MeslekGörüntüle
12HÂDİMd. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
13FİKÂRÎ, Seyyid Mehdî Efendid. ? - ö. 1551Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ANKÂ, Hüseyin (Acem Hüseyin Molla)d. ? - ö. 1614-16Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15HÂDİMd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16FİKÂRÎ, Seyyid Mehdî Efendid. ? - ö. 1551Madde AdıGörüntüle
17ANKÂ, Hüseyin (Acem Hüseyin Molla)d. ? - ö. 1614-16Madde AdıGörüntüle
18HÂDİMd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle