NÂZIM

(d. 1839/1255 - ö. ?/?)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Nâzım Efendi, 1255/1839’da Antakya civarında Şeyh köyünde doğdu. Ölüm tarihi ve yeri belli değildir. Belirli bir mesleği yok. Medrese tahsiline başlamış, ama tamamlayamamıştır. Antakya’nın edebî muhitine girdi. Bir süre Halep'e gitti. Özel hayatı ile ilgili manzum bir şikâyetnâme ile devrin Halep valisine müracaat etti. İki kez evlenen şair, az çok müreffeh bir hayata ulaşmış ise de hayatındaki perişanlık ve dengesizlik ölümüne kadar sürüp gitti. Altın bulmak fikri ile uzun müddet ilm-i kimya ile meşgul olup potalar içerisinde altın bulmağa çabaladı, hatta servetinin mühim bir kısmını bu yolda sarf etti.

Dîvân'ı tertip edilememiştir. Özellikle gazelleriyle meşhur oldu. Hatay şairleri arasında tasannusuz ve son derece sade ve tabii olan gazelleri ile ön plana çıktı. Türkçe, Arapça, Farsça ve Kürtçe şiirleri vardır. Mufassal Hatay Tarihi adlı eserde 1 münacat, 47 gazel, 1 müşterek gazel (Antakyalı Abdülganî Efendi ile), 1 kasidenin tegazzülü örnek olarak verilmiştir (Türkmen 1939: 718-745).

Kaynakça

Türkmen, Ahmed Faik (1939). Mufassal Hatay Tarihi. C. 3. Antakya: İktisat Yay.

 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. İSMAİL HAKKI AKSOYAK
Yayın Tarihi: 03.04.2014
Güncelleme Tarihi: 29.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Aceb şîven-serâyım kim benimçün ins ü cân ağlar

Duyup çarh üzre âhım hâlime Kerrûbiyân ağlar

Kemal-i sırr-ı aşkın gör kim oddan âb eder peydâ

Döküp sürh-âb-ı eşki hâme-i âteş-zebân ağlar

Vücûd-ı nev-hazârımda meserret kanda yer tutsun

Gönül ağlar göz ağlar sînede rûh-ı revân ağlar

Yine bilmem bu sahrâgâh-ı âlemde ne mâtem var

Gül ağlar gülşen ağlar bülbül ağlar bâgbân ağlar

Belâ peykânı tende ney gibi sûrah açup yer yer

Vücûdum göz göz oldu derd-i hicrânımla kan ağlar

Nedir dînin ne mezhebdensin ey sengîn-dil bilmem

Benim bu hâlime hem kâfir ü hem Müslümân ağlar

Biraz da dinle hâmuş ol sen ey murg-ı seher şimdi

Ki Nâzım hasbihâlin eyleyüp şerh ü beyân ağlar

(Türkmen, Ahmed Faik (1939). Mufassal Hatay Tarihi. C. 3. Antakya: İktisat Yay. 722-723.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1İnci Gürbüzatik,d. 20 Mayıs 1945 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Selâhaddin Ülkümend. 14 Ocak 1911 - ö. 7 Haziran 2003Doğum YeriGörüntüle
3Bedi Gümüşlüd. 1964 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4RÛZÎ, Mehmed Emind. 1839 - ö. 1899Doğum YılıGörüntüle
5BENDÎd. 1839 - ö. 1885Doğum YılıGörüntüle
6CELÂL, Mahmûd Celâleddîn Paşad. 1839-40 - ö. 1899Doğum YılıGörüntüle
7RÛZÎ, Mehmed Emind. 1839 - ö. 1899Ölüm YılıGörüntüle
8BENDÎd. 1839 - ö. 1885Ölüm YılıGörüntüle
9CELÂL, Mahmûd Celâleddîn Paşad. 1839-40 - ö. 1899Ölüm YılıGörüntüle
10RÛZÎ, Mehmed Emind. 1839 - ö. 1899Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11BENDÎd. 1839 - ö. 1885Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12CELÂL, Mahmûd Celâleddîn Paşad. 1839-40 - ö. 1899Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13RÛZÎ, Mehmed Emind. 1839 - ö. 1899Madde AdıGörüntüle
14BENDÎd. 1839 - ö. 1885Madde AdıGörüntüle
15CELÂL, Mahmûd Celâleddîn Paşad. 1839-40 - ö. 1899Madde AdıGörüntüle