ÖZCAN/DEMİRÎ, Özcan Özdemir

(d. 1960 / ö. -)
âşık
(Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Özcan Özdemir, Ankara'nın Çubuk ilçesinin Sele köyünde 1960 yılında dünyaya gelmiştir. Âşıklık geleneğine ilgisinin oluşmasında üstatlara saygı ve sevda kavramları belirleyici unsurlar olmuştur. Saz çalmaya 1974 yılında başlayan Özdemir, ilk olarak halk şiirinin inceliklerini bilen babasından feyz almıştır. Ustası olmamasına rağmen Musa Eroğlu ve Arif Sağ gibi ozanları dinleyerek zamanla sanatını geliştirmiştir. Şiirlerini üyesi olduğu Cem Vakfı ve Anadolu Ozanları Derneğinin düzenlediği etkinliklerde icra etmektedir. Özcan Özdemir, Çubuk ilçesi Sele köyünde Kalender Veli, Şabanözü Mart köyünde Hacı Ali Turabi ve AN-DER (Anadolu Ozanları Derneği)’in düzenlediği Tuzluçayır Hacı Bektaş Veli anma etkinliklerine ve 2009 yılında Âşık Sinemi’yle birlikte Cem TV’nin, 2010 yılında Radyo İmaj’ın düzenlediği radyo programlarına katılmıştır (Karabağ vd. 2013: 350).

Şiirlerinde Âşık Özcan ve Âşık Demiri mahlaslarını kullanan Özcan Özdemir; “Yedi Ulu Ozan” olarak bilinen Fuzuli, Seyyid Nesimi, Virani, Şah Hatayi, Pir Sultan Abdal, Kul Himmet ve Yemini’yi, bunların yanı sıra Karacaoğlan ve Harabi’yi de üstat olarak kabul etmektedir. Özcan Özdemir, hecenin 8’li, 9’lu, 10’lu, 11’li vezinlerini kullanmaktadır. Şiirlerinin konularını aşk, sevgi, tarikat sevgisi, din ve sevda büyüklerine övgü oluşturmaktadır. Söylediği şiirleri üzerinde sonradan herhangi bir değişiklik yapmamaktadır.

Özcan Özdemir, teknolojik gelişmenin âşıklık geleneği üzerinde daha çok olumlu etkiler yaptığını, teknolojik imkânlar ve kitle iletişim araçları sayesinde halk şiiri geleneğinin daha geniş halk kesimlerine ulaşabildiğini düşünmektedir. Özdemir, günümüz âşıklık geleneği hakkındaki görüşlerini “Günümüz âşıkları eskilerden esinlenerek yazıyorlar; ancak kendi yazdıkları çoğu zaman tutulmuyor. Başarısız olunca da isimlerini duyuramıyorlar. Eski âşıklar gibi güzel eserleri olanlar var. Gerçek Âşık, toplumun sıkıntısını, üzüntüsünü, sevincini, en iyi bilen ve kabiliyeti ölçüsünde bunları şiirlerine yansıtan kişidir.” şeklinde ifade etmektedir. Halkın ozanlara değer vermediğinden yakınan Özcan Özdemir, âşıkların eserlerini yayımlamalarının son derece maliyetli olduğunu bu sebeple devletin maddi imkânlarla ozanları desteklemesi gerektiğini düşünmektedir. Özdemir, âşıklık geleneğinin yaşaması için daha çok etkinlik yapılması gerektiğini, çeşitli devlet kurumlarının, özellikle Kültür Bakanlığı’nın, ozan derneklerine ve ozanlara destek vermesinin hayati bir önem taşıdığını düşünmektedir (Karabağ vd. 2013: 350-351).

Gazi Üniversitesi bünyesinde gerçekleştirilen Türkiye’de cem zakirliği ve tasavvuf müziği araştırmalarında bulunmak üzere Macaristan’dan Türkiye’ye gelen akademisyenlerin çalışmalarına katılan Özcan Özdemir, Cem Vakfı’ndan âşıklık geleneğine yaptığı katkılardan dolayı Hizmet Ödülü almıştır. Özdemir’in ayrıca AN-DER teşekkür belgesi ve Türkmen Alevi Bektaşi Derneğinden aldığı çeşitli ödüller de bulunmaktadır (Karabağ vd. 2013: 351).

Kaynakça

Karabağ, Alpaslan, Caner Zor (2013). “Özcan Özdemir”. Sazın ve Sözün Sultanları Yaşayan Halk Şairleri-X. Ed. Fatma Ahsen Turan, Ülkü Ayşe Oğuzhan Börekci. Ankara: Gazi Kitabevi Yay. 350-354.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. GÖZDE TEKİN
Yayın Tarihi: 05.03.2019
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1KENZÎ, Ayaşlı Kenzî, Kenzî-i Rumî, Hasand. 1607 - ö. 1680Doğum YeriGörüntüle
2ALİ, Ali Tand. 1948 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3BATTAL BABA, Battal Karabulutd. 1937 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Muazzez Uslu Avcıd. 1960 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Fatma Yangın Ekşioğlud. 01 Eylül 1960 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6BEKTAŞ, Bektaş Akpınard. 1960 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7TURSUNÎ, Adem Tursund. 01.12.1955 - ö. ?MeslekGörüntüle
8ABBAS HESENOVd. 1935 - ö. ?MeslekGörüntüle
9MERAMÎ, Nuri Kaşıkçıd. 1940 - ö. 30.05.2009MeslekGörüntüle
10HULKÎd. 1880 - ö. 1961Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11ALİOĞLU, Ali İhsan Erdoğand. 09.08.1951 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12ERBAY/ALİ, Ali Erbayd. 1932 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13HÂLİD, Yenişehirli-zâde Hâlid Eyyûb Beyd. ? - ö. 1902Madde AdıGörüntüle
14BEZMÎ, Derviş-zâde Kadı Bezmî Abdullah Çelebid. ? - ö. 1589-90Madde AdıGörüntüle
15HATMÎ, Salih Çelebid. ? - ö. 1562Madde AdıGörüntüle