Arab-zâde, Mehmed Müttakî Efendi

(d. ?/? - ö. 992/1584)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İsmi Mehmed olan Müttakî, Kudüslüdür. Kudsî mahlasını kullanan Arab-zâde Efendi’nin oğlu, Bostan Efendi’nin torunudur. Kendisine ecdadından miras kalan ilim ve irfanın tahsilinde çok çalışıp çabalamış bir genç idi. Fizikî güzelliği ile meşhurdu. Hastalıklarından kurtulmak için Çin otlarından içmeye başlamış fakat veba hastalığından 992/1584 yılında vefat etmiştir. Müttakî kıldı bugün azm-i bekâ” mısraı onun vefatı için Cinânî tarafından söylenmiştir. Kınalı-zâde Hasan Çelebi, Müttakî’nin şiirlerini onun bazı fizikî özelliklerinden yola çıkarak anlatır: Kaşları ve gönül çekici çehresi gibi zarif hayalleri, inci gibi muntazam dizilmiş dişleri gibi düzenli kelimeleri ve cihanı fetheden yüzü gibi meşhur beyitleri vardır (Sungurhan 2009: 243).

Kaynakça

Akbayar Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyya, Sicill-i Osmânî. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatcı (hzl.) (2001). Mehmet Nâil Tuman, Tuhfe-i NâilîDîvân Şâirlerinin Muhtasar Biyografileri. Ankara: Bizim Büro Yay.

M. Şemseddin Sami (1306-16/1889-93).Kâmûsü'l-Alam. C. I-VI.İstanbul.

Sungurhan-Eyduran Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü'ş-Şu’arâ. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10739,tsmetinbpdf.pdf?0[erişim tarihi 06.03.2014]

Sungurhan-Eyduran Aysun (hzl.) (2008). Beyânî, Tezkiretü'ş-Şu’arâ. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10733,metinpdf.pdf?0 [erişim tarihi 06.03.2014]

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. KADRİ HÜSNÜ YILMAZ
Yayın Tarihi: 14.03.2014
Güncelleme Tarihi: 08.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Ahvâlümi ‘arz itmege hîç düşmedi fırsat

Bir lahza yanumdan benüm ayrılmadı firkat

 

‘Akl u dil ü sabr oldı revan bezm-i gam içre

Ey cân melâmetzede kaldı sana sohbet

 

Derdünle ya öldür ya visâlünle kıl ihyâ

Ey rûh-ı revân ikisi de cânuma minnet

 

Teşbîh ider oldı şu’arâ mûya miyânın

Ey Müttakî şimdi katı inceldi nezâket 

(Sungurhan-Eyduran Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi,Tezkiretü'ş-Şu’arâ. 244.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1AHMED, Şeyh Gazzî Ahmed Efendid. 1644-1645 - ö. 27.01.1738Doğum YeriGörüntüle
2İzzet Melih Devrimd. 6 Haziran 1887 - ö. 15 Haziran 1966Doğum YeriGörüntüle
3AYŞEd. 1868/1869 - ö. 30.06.1932Doğum YeriGörüntüle
4GARÂMÎd. 1500 - ö. 1584/1586 ?Ölüm YılıGörüntüle
5MAKÂLÎ, Mehmed Çelebid. ? - ö. 1584Ölüm YılıGörüntüle
6FİKRÎ, Derviş Fikrîd. ? - ö. 1584Ölüm YılıGörüntüle
7MEDHÎ, Ereğlili Îsâ Medhî Efendid. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
8ÂLİM, Çıracı-zâde Âlim Efendid. ? - ö. 1746 yılı başlarıMeslekGörüntüle
9TÂLİBd. ? - ö. 1706MeslekGörüntüle
10ŞEMSÎ, Derviş Şemsî, Işık Şemsd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11ÇAMÇAK MEHMED ÇELEBİd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12EMÎRÎ, Emîr Seyyid Mehmed Bey, Hâşim-zâded. ? - ö. 1580Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13AHMED, Veliyyüddîn-zâde Ahmed Paşad. 1426 ? - ö. 1496-97Madde AdıGörüntüle
14SÂLİM, Resmî Ahmed Paşa-zâde Sâlim Beyd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15NÜVÎDÎ, Mehmed Nüvîdî Efendid. ? - ö. 1674-75Madde AdıGörüntüle