Madde Detay
MERYEM GENÇ
(d. 1892 / ö. 1954)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4
Asıl adı Meryem Genç olan âşık 1892'de Kırşehir'in Mucur ilçesine bağlı Dalakçı köyünde dünyaya gelmiştir. Annesinin adı Esma, babasının adı ise Ahmet'tir. Kaynaklarda hayatı hakkında yeterli bilgi bulunmayan Meryem Genç okuma yazma bilmemektedir. Âşık, 1954 yılında vefat etmiştir (Bulut 1983: 72, Turan vd. 2014: 349).
Meryem Genç, yöresinde Çot Meryem diye anılmaktadır; Derleme Sözlüğü'ne göre "el veya ayağı sakat olan kimse; kötürüm, çolak" (1993: 1274) anlamlarına gelen çot kelimesinin Meryem'in mahlası mı lakabı mı olduğu kesin olarak bilinmemekle birlikte anlamından yola çıkılarak lakabı olduğu tahmin edilmektedir.
Meryem Genç'i konu alan mevcut çalışmalarda âşığın şiir söylemeye ne zaman, nasıl başladığı, eserleri ve edebî kişiliği konusunda bilgi bulunmamaktadır. Çot Meryem yöresinde söylediği içli türküler ve yaktığı ağıtlarla ünlüdür. Âşığın amcasının oğlu Ali, 1928 yılında, arkadaşı tarafından tüfekle vurularak öldürülür. Bu ölüm üzerine, Çot Meryem'in yaktığı ve Vahit Bulut'un derlediği bir ağıt vardır (Bulut 1983: 72-74). Bu ağıt hecenin 11'li vezniyle ve üç mısradan sonra gelen iki bağlantı mısrasıyla kaleme alınmıştır.
Kaynakça
Bulut, Vahit (1983). Kırşehir Halk Ozanları. Ankara: Filiz Yay.
Derleme Sözlüğü III. (1993). Ankara: Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Yay.
Turan, Fatma Ahsen, Reyhan Gökben Saluk, Özlem Ünal Ünalan (2014). Geçmişten Günümüze Sazda ve Sözde Usta Kadınlar. Ankara: Gazi Kitabevi.
Madde Yazım Bilgileri
Yazar: DR. İMRAN GÜNDÜZ ALPTÜRKERYayın Tarihi: 22.01.2019Güncelleme Tarihi: 09.12.2020
İlişkili Maddeler
Yayın Tarihi: 22.01.2019Güncelleme Tarihi: 09.12.2020
İlişkili Maddeler
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020
İlişkili Maddeler
İlişkili Maddeler
| Sn. | Madde Adı | D.Tarihi / Ö.Tarihi | Benzerlik | İncele |
|---|---|---|---|---|
| 1 | KARACEMİRLİ KASIM, Kasım Hacı Ali Oğlu | d. 1840 - ö. 1916 | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 2 | GÜNEY/OZAN GÜNEY/OZAN GEZGİNİ, Adem Güney | d. 1958 - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 3 | YETİMÎ, Ahmet Yetim | d. 1947 - ö. 2016 | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 4 | Can Akengin | d. 1892 - ö. 31 Ağustos 1942 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 5 | Muhsin Ertuğrul | d. 07 Mart 1892 - ö. 29 Nisan 1979 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 6 | İskender Fahrettin Sertelli | d. 1892 - ö. 29 Mayıs 1943 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 7 | Hüseyin Rıfat (Işıl) | d. 1878 - ö. 24 Şubat 1954 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 8 | M. Ayaz İshaki İdilli | d. 23 Şubat 1878 - ö. 22 Temmuz 1954 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 9 | Şükrü Osman Şenozan | d. 1875 - ö. 3 Temmuz 1954 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 10 | SUZANÎ, Nimetullah | d. 1855 - ö. 1918 | Meslek | Görüntüle |
| 11 | KUL İBRAHİM/OZAN İBRAHİM | d. 1876 - ö. 1959 | Meslek | Görüntüle |
| 12 | YANIK, Ahmet Şahinoğlu | d. 15.03.1959 - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
| 13 | AHMET DURAN/AHMET, Ahmet Duran Aydoğan | d. 1911 - ö. ? | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 14 | TUFAN GÜVEL | d. 1923 - ö. 1946 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 15 | ÖZTÜRK, Mithat Öztürk | d. 1959 - ö. ? | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 16 | NİYAZİ ECE | d. 20.02.1955 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |
| 17 | TEMELİ, Seyit Ali Bayrak | d. 1948 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |
| 18 | KUL MAHMUD | d. 1628 - ö. 1702 | Madde Adı | Görüntüle |