ŞEM'Î, Mehmed Sâlih Efendi

(d. ?/? - ö. 1171/1758)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İsmi Mehmed Salih, mahlası Şem'î'dir. İstanbulludur. Divan-ı Hümayun çavuşlarından Mustafa Efendi'nin oğludur. Kaynaklarda doğum tarihi verilmemiştir, ancak vefatında kırk yaşına girmediği dikkate alınırsa 1718 yılından sonra doğmuş olmalıdır. Eğitimi hakkında bir bilgiye sahip değiliz. Babasının divan çavuşlarından olması, onun Sadrazam reis kalemi katipleri ve tahvil odası halifeleri arasına girmesine imkan hazırlamıştır. Nakşa kabiliyetli olduğu anlaşılınca Mehmed Rasim Efendi'den meşk ederek; çep dîvânî, rik'a ve reyhânî yazılarda ustalaşmıştır. Güzel yazı yazma yanında güzel söz söylemede de kabiliyetlidir. Şiirleri akranlarının şiirlerinden üstündür. 

Yaşı kırka ermeden, 1171/1758 senesinin Zilkade/Temmuz ayında İstanbul'da veba hastalığı sebebiyle vefat etmiştir. Cenazesi Eyüp Sultan Camii'nde kılınmış ve Eğrikapı haricinde Kırımî Efendi çeşmesi karşısına defnedilmiştir. Mezar taşına bazı dostları tarafından şu tarih beyti nakşedilmiştir:

Olsun kalem kitâbe-i târîhe naşk-bend

Firdevs kıldı meşhedi rûh-ı Mehemmedi 1171 ( Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn 1928: 478)

Kaynaklarda Şem'î Salih Efendi'ye ait bir eserden bahsedilmemektedir. Mecmualarda Şem'î mahlasıyla yer alan şiirlerden hangilerinin bu Şem'î'ye ait olduğunu tespit etmek güçtür.

Kaynakça

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Na'il Tuman, Tuhfe'-i Nâ'ilî (Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri). 2 C. Ankara: Bizim Büro Yay. 

Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn (1928). Tuhfe-i Hattatîn. İstanbul: Devlet Matbaası.

Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn (2000). Mecelletü'n-Nisâb. Ankara: KB Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HİKMET FERİDUN GÜVEN
Yayın Tarihi: 13.01.2014
Güncelleme Tarihi: 14.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Beyt:

Dûr iden fânûs-ı âgûşumdan ol şem'i bu şeb

Rûzgâr eksikligidür rûzgâr eksikligi

(Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Na'il Tuman, Tuhfe'-i Nâ'ilî (Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri). (tıpkıbasım) 2 C. Ankara: Bizim Büro Yay. 502.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Ahmet Vefik Paşad. 1818 - ö. 1 Nisan 1891Doğum YeriGörüntüle
2FAHRÎ, Hacı Fahreddîn Efendid. ? - ö. 1861 ds.Doğum YeriGörüntüle
3TÂ'İB, Osman-zâde Ahmedd. 1659-1660 - ö. 1724Doğum YeriGörüntüle
4Ahmet Vefik Paşad. 1818 - ö. 1 Nisan 1891Doğum YılıGörüntüle
5FAHRÎ, Hacı Fahreddîn Efendid. ? - ö. 1861 ds.Doğum YılıGörüntüle
6TÂ'İB, Osman-zâde Ahmedd. 1659-1660 - ö. 1724Doğum YılıGörüntüle
7Ahmet Vefik Paşad. 1818 - ö. 1 Nisan 1891Ölüm YılıGörüntüle
8FAHRÎ, Hacı Fahreddîn Efendid. ? - ö. 1861 ds.Ölüm YılıGörüntüle
9TÂ'İB, Osman-zâde Ahmedd. 1659-1660 - ö. 1724Ölüm YılıGörüntüle
10Ahmet Vefik Paşad. 1818 - ö. 1 Nisan 1891MeslekGörüntüle
11FAHRÎ, Hacı Fahreddîn Efendid. ? - ö. 1861 ds.MeslekGörüntüle
12TÂ'İB, Osman-zâde Ahmedd. 1659-1660 - ö. 1724MeslekGörüntüle
13Ahmet Vefik Paşad. 1818 - ö. 1 Nisan 1891Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14FAHRÎ, Hacı Fahreddîn Efendid. ? - ö. 1861 ds.Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15TÂ'İB, Osman-zâde Ahmedd. 1659-1660 - ö. 1724Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Ahmet Vefik Paşad. 1818 - ö. 1 Nisan 1891Madde AdıGörüntüle
17FAHRÎ, Hacı Fahreddîn Efendid. ? - ö. 1861 ds.Madde AdıGörüntüle
18TÂ'İB, Osman-zâde Ahmedd. 1659-1660 - ö. 1724Madde AdıGörüntüle