ŞEVKET GÜHERİ

(d. 1945 / ö. -)
âşık, işçi
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Âşık Güherî’nin asıl adı Şevket Güheri’dir. 1945 yılında Adana'nın Feke ilçesinde dünyaya gelir. Âşığın iki eşi, dört çocuğu vardır. Okula hiç gitmemiştir, ama kendi imkanlarıyla okuma yazmayı öğrenir. Geçimini bir fabrikada çalışarak sağlar. Tüm yaşamını geçim sıkıntısıyla geçirir. Âşık Güherî, şiirlerini herhangi bir tarikat ya da zümreye bağlı kalmadan, içinden gelerek ve taraf tutmadan yazdığını belirtir. Askerliği, sanatını olumlu etkiler ve kendisini geliştirmesini sağlar. Âşıklığa, rüyasında gördüğü güzel bir kızın etkisiyle başlar. Saz çalabilen bir âşıktır. Saz çalmayı herhangi bir eğitim almadan veya bir usta âşığın yanında çıraklık yapmadan kendi kendine öğrenir. Güherî, âşık fasıllarında yer alarak halkla bir araya gelir. Şiirlerini hiçbir sanatsal kaygı gütmeden irticalen söyler (Koç 2002: 3-4).

Şiirlerinde maddi aşkın yanı sıra tasavvuf kültürüyle ilgili kavramlar da yer alır. Ayrıca peygamberlerle ve cennetle ilgili kavramlara da rastlanır. Maddi aşkla ilgili şiirlerinde sevgilinin güzelliğinin yanı sıra eziyetini de dile getirir. Ölümü, doğayı, sigarayı ve öğretmeni konu edinen birçok şiiri vardır. Felekten, hayattan yakındığı şiirleri de vardır (Koç 2002: 5-8).

Âşık Güherî, şiirlerinde genellikle 7 (4+3 duraklı), 8 (4+4 duraklı) ve 11’li (6+5 duraklı) hece kalıplarını koşma nazım biçimi içerisinde kullanır. Güherî’nin şiirlerinde genellikle yarım uyak bulunur. Çoğunlukla güzelleme söylemesine rağmen ağıt, ilahi ve öğütleme türlerinde de şiirleri vardır. Halk söyleyişleri ve yerel dili ustaca kullanan âşık; nasihat, hitap, tahkiye, karşılıklı soru-cevap üslubuyla şiirler söyler. Birçok edebi sanatı başarıyla kullandığı şiirlerinde deyimler ve atasözleri de yer alır (Koç 2002: 5-8).

Kaynakça

Koç, Derya (2002). Âşık Güherî. Lisans Bitirme Tezi. Adana: Çukurova Üniversitesi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. İSMAİL ŞENESEN
Yayın Tarihi: 27.03.2019
Güncelleme Tarihi: 11.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HAYRET, Mehmed Bahâeddîn Hayret Efendi, Adanalı Hoca Hayret Efendid. 1847-48 - ö. 1913Doğum YeriGörüntüle
2HAZIM/DELİ DOLU/DELİ HAZIM, Hazım Demircid. 1925 - ö. 1996Doğum YeriGörüntüle
3LİSÂNÎd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4ÜMMÜGÜLSÜM, Ümmü Gülsüm Demird. 1945 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5ŞENEL, Hasan Hüseyin Şeneld. 1945 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Mehmet Yardımcıd. 08 Ağustos 1945 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7LAHICLI LEYLİCANd. ? - ö. 1930\'larMeslekGörüntüle
8KELİME KUBATd. 1938 - ö. 14.02.2010MeslekGörüntüle
9SÜMBÜL, Müslüm Sümbüld. 1940 - ö. ?MeslekGörüntüle
10YENER, Hacı Yenerd. 1928 - ö. 13.10.2009Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11HİLMİ BABA/KÜLHANÎ, Hilmi Külhanid. 1891 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12MAHMUT TÜRKTENd. 1909 - ö. 1977Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13HACI, Yusuf Çetind. 1940 - ö. 2008Madde AdıGörüntüle
14DOĞANAY, İsmail Doğanayd. 1954 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15OZAN İLHAN, İlhan Kınalıd. 20.10.1968 - ö. ?Madde AdıGörüntüle