VELİYOLLAH KASIMÎ

(d. 1967 / ö. -)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Azeri)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Veliyollah Kasımî, 1346/1967 yılında Hemedan vilayetinin Melayer ilçesine bağlı Günbet köyünde doğmuştur. Annesi Nimtac, babası Abdullah’tır. İlkokul düzeyinde eğitim görmesi sayesinde okuma yazma öğrenmiştir. Evli olan âşığın beş kızı bulunmaktadır. Hemedan bölgesinin tanınmış âşıklarından Âşık İzzet’in kardeşi olan Veliyollah Kasımî, Şiraz şehrinde yaşamaktadır.

Âşık Veliyollah, yaklaşık otuz beş yıldır âşıklık mesleğini sürdürmektedir. Halk hikâyeleri ve şiir dağarcığını babası Abdullah Kasımî’den edinmiş; çöğür, tar ve setar çalmayı ise ağabeyi Âşık İzzet’in yönlendirmesiyle öğrenmiştir. Bunlara ek olarak tef de icra edebilmesi, onu çok yönlü bir saz ve söz ustası konumuna getirmektedir.

Yaklaşık otuz yıl boyunca toy meclislerine ağabeyiyle birlikte katılan Veliyollah, bu icralarda çoğunlukla tef çalarak Âşık İzzet’e eşlik etmiştir. Hikâyelerin mensur kısımlarını ağabeyi anlatmış, şiir bölümleri ise iki âşık tarafından birlikte okunmuştur. Bu ortak icra düzeni, her iki sanatçının repertuvar bilgisini ve sahne deneyimini meclis ortamında birleşik bir yapı hâlinde görünür kılmıştır.

Günümüzde toy programlarında yer almayan Âşık Veliyollah, sanatını daha çok dost meclislerinde icra etmektedir. Geçimini ise esas itibarıyla alçı ustalığı ile sağlamaktadır. Her ne kadar son dönemde geleneksel müzik ortamlarından kısmen uzaklaşmış olsa da geçmişte gerçekleştirdiği kayıt çalışmaları aracılığıyla âşıklık geleneğinin korunmasına ve belgelenmesine katkı sunmuştur.

Veliyollah Kasımî, ağabeyi Âşık İzzet ile çok sayıda halk hikâyesi ve şiirden oluşan kaset kayıtları hazırlamış, bu kayıtlar yaklaşık on yıl boyunca İsteriyo Ahmedî Müzikevi’ne satılmış ve belirli bir dönem için geçim kaynağı işlevi görmüştür.

Âşık Veliyollah’ın bildiği halk anlatıları arasında Behram ile Gülendam, Garip ile Şahsenem, Heste Kasım, Kerem ile Aslı, Köroğlu ile Ayvaz Han/Köroğlu’nun Ayvaz Han’ı Getirmesi, Mahmud ile Nigar, Memmed Beycan Sövdeger, Mesım ile Efruz Peri, Seyidi ile Peri, Şah İsmail, Şirin ile Birçek, Tahir ile Zöhre ve Tilim Han yer almaktadır. İcralarında başvurduğu ezgisel kalıplar da oldukça geniştir. Çerrah, Dübeytî, Geraylı, Gezme, Kerem, Kesme Geraylı, Koba, Köroğlu, Maran, Mihreban, Rudbar, Şikeste ve Yanık Kerem gibi âşık havlarını sıkça kullanmaktadır.

Kaynakça

Gün, Faruk (2021). Sosyo-Kültürel Değişmeler Bağlamında Hemedan (İran)’da Türk Âşıklık Geleneği. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Edirne: Trakya Üniversitesi.

Gün, Faruk (2025). İran’da Türk Âşıklık Geleneği (Hemedan Bölgesi). Ankara: Akçağ Yayınları.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: Doç. Dr. Faruk Gün
Yayın Tarihi:
Güncelleme Tarihi: 19.02.2026

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1MÜJGAN CAFERİ NİKUYANd. 1975 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2MUHSİN PAŞAYÎd. 1947 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3ABBAS KULAMÎd. 1937 - ö. 2016Doğum YeriGörüntüle
4İmdat Avşard. 05 Mayıs 1967 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Hülya Koçd. 1967 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Burhan Saitd. 1967 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7ÜSTÜNDAĞ, Orhan Üstündağlıd. 1970 - ö. ?MeslekGörüntüle
8OTMAN/OTMAN BABA/FAKİR OTMAN, Hüseyin Gündoğdud. 1924 - ö. 30.09.2011MeslekGörüntüle
9NESİPd. 1874 - ö. 1944MeslekGörüntüle
10AHMET MUSTAFEVÎd. 1976 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11AĞAMELİ VERMEZYARd. 1947 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12DABILOV ABBAZd. 1898 - ö. 1970Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13KÂSIMÎ, Hatib-zâde Muhyiddin Mehmed Efendid. 17 Haziran 1460 - ö. 15 Mayıs 1534Madde AdıGörüntüle
14KÂSİMÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15SAMET KASIMÎd. ? - ö. 2004Madde AdıGörüntüle