Türâbî/Nidâî, Yekçeşm Mehmed Türâbî Çelebi

(d. ?/? - ö. 1131/1718)
hattat, ser-müezzin, vakanüvis, şair
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

  İstanbullu olan Türâbî kaynaklarda Nidâî ve Yekçeşm Mehmed isimleriyle de zikredilmektedir.

  Tuhfe-i Hattâtîn’de anlatıldığı üzere Koca Mustafa Paşa Camii yakınlarında oturan Mehmed Çelebi bu vesileyle de meşhur hattat Hâfız Osman’dan hatta icazet aldı. Katılmış olduğu Belgrad seferi sırasında 1102/1690 tarihinde kaza eseri tek gözünü kaybedince “Yekçeşm” lakabıyla anılmaya başlayan Mehmed Türâbî, ser-müezzin-i şehriyârî olması yanında bir çok kez vakanüvislik de yapmıştır. Müstakimzâde Süleyman Sadeddin yine Tuhfe-i Hattâtîn isimli eserinde “Figân” kelimesinin ebced hesabıyla onun ölüm tarihi olan 1131/1718 tarihini işaret ettiğini belirtmektedir.

 Yekçeşm Mehmed Türâbî Çelebi, celî müsennâ tarzı yazıda başarılı bir hattat olarak gösterilmiştir. Hâfız Osman’ın meşhur öğrencileri arasında gösterilmektedir. Bugün Beyazıt’ta Besim Ömer Paşa Caddesi ile Profesör Ümit Yaşar Doğanay Sokağı’nın kesiştiği yerde yer alan Kaptân-ı deryâ Hacı İbrahim Paşa’nın yaptırdığı camide bulunan levhaların onun tarafından yazıldığı belirtilmektedir. Müezzinlliği sebebiyle “Nidâî” mahlasını alıp “basit” şiirler söylediği ifade ediliyorsa da bu şiir örneklerine tesadüf edilmemektedir.

Kaynakça

Alparslan, Ali (1999). Osmanlı Hat Sanatı Tarihi. İstanbul: YKY. 71.

Altınok, Baki Yaşa (2006). Turâbî Dîvânı/Yanbolulu Ali Turâbî Baba. İstanbul: Horasan Yay. 14.

Azar, Birol (2005). Türabî Divânı (İnceleme-Metin). Doktora Tezi. Elazığ: Fırat Üniversitesi. 78.

Karatay, Halit (2008). Hattat Divân Şâirleri. Ankara: Akçağ Yay. 440.

Müstakimzâde Süleyman Sadedddin Efendi (1928). Tuhfe-i Hattâtîn. İstanbul: Devlet Matbaaası. 485-86.

Tuman, Mehmed Nâil (2001). Tuhfe-i Nâilî. C. 1. Ankara: Bizim Büro Yay. 129.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. MÜJGÂN ÇAKIR
Yayın Tarihi: 01.09.2014
Güncelleme Tarihi: 23.11.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1NÂ'İLÎ-İ KADÎM, Mustafad. ? - ö. 1666Doğum YeriGörüntüle
2NECÎB, Necîb Mehmed Efendid. ? - ö. 1706-07Doğum YeriGörüntüle
3MİSLÎ, İsmail Hakkı Dede, İstanbullud. ? - ö. 1870Doğum YeriGörüntüle
4NÂ'İLÎ-İ KADÎM, Mustafad. ? - ö. 1666Doğum YılıGörüntüle
5NECÎB, Necîb Mehmed Efendid. ? - ö. 1706-07Doğum YılıGörüntüle
6MİSLÎ, İsmail Hakkı Dede, İstanbullud. ? - ö. 1870Doğum YılıGörüntüle
7NÂ'İLÎ-İ KADÎM, Mustafad. ? - ö. 1666Ölüm YılıGörüntüle
8NECÎB, Necîb Mehmed Efendid. ? - ö. 1706-07Ölüm YılıGörüntüle
9MİSLÎ, İsmail Hakkı Dede, İstanbullud. ? - ö. 1870Ölüm YılıGörüntüle
10NÂ'İLÎ-İ KADÎM, Mustafad. ? - ö. 1666MeslekGörüntüle
11NECÎB, Necîb Mehmed Efendid. ? - ö. 1706-07MeslekGörüntüle
12MİSLÎ, İsmail Hakkı Dede, İstanbullud. ? - ö. 1870MeslekGörüntüle
13NÂ'İLÎ-İ KADÎM, Mustafad. ? - ö. 1666Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14NECÎB, Necîb Mehmed Efendid. ? - ö. 1706-07Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15MİSLÎ, İsmail Hakkı Dede, İstanbullud. ? - ö. 1870Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16NÂ'İLÎ-İ KADÎM, Mustafad. ? - ö. 1666Madde AdıGörüntüle
17NECÎB, Necîb Mehmed Efendid. ? - ö. 1706-07Madde AdıGörüntüle
18MİSLÎ, İsmail Hakkı Dede, İstanbullud. ? - ö. 1870Madde AdıGörüntüle