Türâbî/Nidâî, Yekçeşm Mehmed Türâbî Çelebi

(d. ?/? - ö. 1131/1718)
hattat, ser-müezzin, vakanüvis, şair
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

  İstanbullu olan Türâbî kaynaklarda Nidâî ve Yekçeşm Mehmed isimleriyle de zikredilmektedir.

  Tuhfe-i Hattâtîn’de anlatıldığı üzere Koca Mustafa Paşa Camii yakınlarında oturan Mehmed Çelebi bu vesileyle de meşhur hattat Hâfız Osman’dan hatta icazet aldı. Katılmış olduğu Belgrad seferi sırasında 1102/1690 tarihinde kaza eseri tek gözünü kaybedince “Yekçeşm” lakabıyla anılmaya başlayan Mehmed Türâbî, ser-müezzin-i şehriyârî olması yanında bir çok kez vakanüvislik de yapmıştır. Müstakimzâde Süleyman Sadeddin yine Tuhfe-i Hattâtîn isimli eserinde “Figân” kelimesinin ebced hesabıyla onun ölüm tarihi olan 1131/1718 tarihini işaret ettiğini belirtmektedir.

 Yekçeşm Mehmed Türâbî Çelebi, celî müsennâ tarzı yazıda başarılı bir hattat olarak gösterilmiştir. Hâfız Osman’ın meşhur öğrencileri arasında gösterilmektedir. Bugün Beyazıt’ta Besim Ömer Paşa Caddesi ile Profesör Ümit Yaşar Doğanay Sokağı’nın kesiştiği yerde yer alan Kaptân-ı deryâ Hacı İbrahim Paşa’nın yaptırdığı camide bulunan levhaların onun tarafından yazıldığı belirtilmektedir. Müezzinlliği sebebiyle “Nidâî” mahlasını alıp “basit” şiirler söylediği ifade ediliyorsa da bu şiir örneklerine tesadüf edilmemektedir.

Kaynakça

Alparslan, Ali (1999). Osmanlı Hat Sanatı Tarihi. İstanbul: YKY. 71.

Altınok, Baki Yaşa (2006). Turâbî Dîvânı/Yanbolulu Ali Turâbî Baba. İstanbul: Horasan Yay. 14.

Azar, Birol (2005). Türabî Divânı (İnceleme-Metin). Doktora Tezi. Elazığ: Fırat Üniversitesi. 78.

Karatay, Halit (2008). Hattat Divân Şâirleri. Ankara: Akçağ Yay. 440.

Müstakimzâde Süleyman Sadedddin Efendi (1928). Tuhfe-i Hattâtîn. İstanbul: Devlet Matbaaası. 485-86.

Tuman, Mehmed Nâil (2001). Tuhfe-i Nâilî. C. 1. Ankara: Bizim Büro Yay. 129.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. MÜJGÂN ÇAKIR
Yayın Tarihi: 01.09.2014
Güncelleme Tarihi: 23.11.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Ali Süha Delilbaşıd. 24 Nisan 1887 - ö. 12 Şubat 1960Doğum YeriGörüntüle
2Mustafa Celal Emremd. 1900 - ö. 1980Doğum YeriGörüntüle
3HULVÎ, Şeyh Cemâleddîn Mahmûd Hulvî Efendid. 1574-75 - ö. 1653-54Doğum YeriGörüntüle
4Ali Süha Delilbaşıd. 24 Nisan 1887 - ö. 12 Şubat 1960Doğum YılıGörüntüle
5Mustafa Celal Emremd. 1900 - ö. 1980Doğum YılıGörüntüle
6HULVÎ, Şeyh Cemâleddîn Mahmûd Hulvî Efendid. 1574-75 - ö. 1653-54Doğum YılıGörüntüle
7Ali Süha Delilbaşıd. 24 Nisan 1887 - ö. 12 Şubat 1960Ölüm YılıGörüntüle
8Mustafa Celal Emremd. 1900 - ö. 1980Ölüm YılıGörüntüle
9HULVÎ, Şeyh Cemâleddîn Mahmûd Hulvî Efendid. 1574-75 - ö. 1653-54Ölüm YılıGörüntüle
10Ali Süha Delilbaşıd. 24 Nisan 1887 - ö. 12 Şubat 1960MeslekGörüntüle
11Mustafa Celal Emremd. 1900 - ö. 1980MeslekGörüntüle
12HULVÎ, Şeyh Cemâleddîn Mahmûd Hulvî Efendid. 1574-75 - ö. 1653-54MeslekGörüntüle
13Ali Süha Delilbaşıd. 24 Nisan 1887 - ö. 12 Şubat 1960Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Mustafa Celal Emremd. 1900 - ö. 1980Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15HULVÎ, Şeyh Cemâleddîn Mahmûd Hulvî Efendid. 1574-75 - ö. 1653-54Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Ali Süha Delilbaşıd. 24 Nisan 1887 - ö. 12 Şubat 1960Madde AdıGörüntüle
17Mustafa Celal Emremd. 1900 - ö. 1980Madde AdıGörüntüle
18HULVÎ, Şeyh Cemâleddîn Mahmûd Hulvî Efendid. 1574-75 - ö. 1653-54Madde AdıGörüntüle