ZÂHİRÎ, Halil Halıcı

(d. 1905 / ö. ?)
âşık, çoban
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Halil Halıcı, 1905'te Yusufeli’nin Demirkent (Erkinis) bucağında doğmuştur. Şiirlerinde Zâhirî mahlasını kullanan âşık, Haliloğulları adıyla anılan aileden Hasan Ağa’nın oğludur. Gençliğinde baba mesleği olan hayvancılıkla ilgilenir. 1920-21 yıllarında Erzurum-Oltu kesimlerinde başlayan Ermeni saldırılarından dolayı iki ağabeyi askere alınır. O sıralar on beş yaşında olan Zâhirî, çobanlık yaparak evin geçimini üstlenir. Okuma yazmayı askerlik yıllarında öğrenir (Özder 1987: 421). 1952’de Erzurum-Artvin yolu açılınca evini Erkinis köprübaşında bulunan zeytin ağaçlarının yanına taşıyarak gelen giden yolculara çay satmakla meşgul olur. Zâhirî'nin sadece yedi şiiri, 1967'de, Mustafa Adil Özder tarafından derlenmiştir (Özder 1987: 418). Âşığın ne zaman nerede vefat ettiği bilinmemektedir.

Zâhirî'nin şiirlerinde yalın bir dil görmekle birlikte mahallî ağızı da ustalıkla kullandığını görülür. Delikanlılık çağında köyün güzel kızlarına deyişler söyleyen şairin iki kardeşi askere alındıktan sonra söylediği ağıt, 1914-1918 Dünya savaşının dinmemiş acılarından izler taşır (Özder 1987. 418). Zâhirî, Artvinli şairlerden özellikle Muhibbî ve Şâmilî hakkında kaynaklık edecek kadar bilgi sahibidir. Âşıklığı bir meslek olarak yapmayan Zâhirî'nin hayatı, ekonomik sıkıntılarla geçmiştir. Yaşamış olduğu bu sıkıntılar, şiirlerine üzüntü ve sitayiş olarak yansımıştır (Özder 1987: 418).

Kaynakça

Özder, Mustafa Âdil (1987). Artvinli Şairler. C. 1-2-3. Ankara: Kültür Bakanlığı Arşivi. (NE 1971.0003).

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. SEDAT BAHADIR
Yayın Tarihi: 05.03.2019
Güncelleme Tarihi: 12.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SIDKÎ, Sânîd. 1768 - ö. 1833Doğum YeriGörüntüle
2RAHMANÎ, Osmand. 1865 - ö. 1915Doğum YeriGörüntüle
3M. Mazhar Alphand. 22 Mayıs 1941 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4KÖROĞLU EKBER/ELEKBER TOVUZLUd. 1905 - ö. 1989Doğum YılıGörüntüle
5Suat Dervişd. 1905 - ö. 23 Temmuz 1972Doğum YılıGörüntüle
6FİRÜDİN SALEHZÂDEd. 1905 - ö. 1945Doğum YılıGörüntüle
7KÖROĞLU EKBER/ELEKBER TOVUZLUd. 1905 - ö. 1989Ölüm YılıGörüntüle
8Suat Dervişd. 1905 - ö. 23 Temmuz 1972Ölüm YılıGörüntüle
9FİRÜDİN SALEHZÂDEd. 1905 - ö. 1945Ölüm YılıGörüntüle
10KÖROĞLU EKBER/ELEKBER TOVUZLUd. 1905 - ö. 1989MeslekGörüntüle
11Suat Dervişd. 1905 - ö. 23 Temmuz 1972MeslekGörüntüle
12FİRÜDİN SALEHZÂDEd. 1905 - ö. 1945MeslekGörüntüle
13KÖROĞLU EKBER/ELEKBER TOVUZLUd. 1905 - ö. 1989Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Suat Dervişd. 1905 - ö. 23 Temmuz 1972Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15FİRÜDİN SALEHZÂDEd. 1905 - ö. 1945Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16KÖROĞLU EKBER/ELEKBER TOVUZLUd. 1905 - ö. 1989Madde AdıGörüntüle
17Suat Dervişd. 1905 - ö. 23 Temmuz 1972Madde AdıGörüntüle
18FİRÜDİN SALEHZÂDEd. 1905 - ö. 1945Madde AdıGörüntüle