ETO/DİDARİ, Ekvtime Davlaşeridze

(d. 1907 / ö. 1987)
çiftçi
(Âşık / 20. Yüzyıl / Türkiye Dışı)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Gürcistan'ın Ahıska ili Roketi köyünde 1907 yılında yoksul bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelen Ekvtime Davlaşeridze küçük yaşlarda âşıklığa ve saza merak salar. Doğup büyüdüğü çevrede âşıklık yaygın ve canlıdır. Akrabası olan Âşık Niko'nun saz ve söz meclislerine katılıp çıraklığını da yapmıştır. Geçimini âşıklık ve çiftçilik yaparak sağlamıştır. 1987 yılında vefat etmiştir (Hacılar 2007: 36).

Gürcüce, Türkçe ve Ermenice şiir söyleyebilen Ekvtime, bölgesinde yaşayan çağdaşlarıyla birlikte çok sayıda program yapmış, mesleğini icra etmiştir. Âşık Niko, Lebisli Âşık Balabey, Hırtızlı Âşık Hamza, Borçalılı Âşıklar Sadık Sultanov, Âşık Şamil, Âşık Süleyman, Âşık Şahhasan, Hüseyin Saraçlı, Âşık Ahmed Sadahlı bunlardan bazılarıdır. Gürcistan, Azerbaycan ve Ermenistan coğrafyasında sevilen ve ilgi gören bir âşıktır. Mahlas olarak "Didari" ismini kullanmaktadır: "Didari eline alanda sazı/El saza deyende eyler çataçat". Eto, Ekvtime isminin kısaltılmışıdır (Hacılar 2007: 39).

Bölgesindeki âşık makamlarını/havalarını çok iyi bilir. Sesi de güzeldir. "Eşref Bey", "Heyder Bey", "Köroğlu" gibi kahramanlık konulu, "Şah İsmail" gibi aşk ve kahramanlık konulu, "Kerem ile Aslı", "Tahir ile Zühre", "Yaralı Mahmut", "Celal ile Sayad Selvinaz" gibi aşk konulu hikayeleri saz ve söz meclislerinde anlattığı rivayet edilmektedir. Âşık edebiyatı türlerinin hemen hepsinde eserler vermiştir.

Divanı, hem bir atışma, hem muamma, hem dudak değmez örneğidir. Eserlerinde Azerbaycan Türkçesi etki alanında yaşadığı için Azerbaycan Türkçesi ağız özellikleri vardır.

Kaynakça

Hacılar, Valeh (2007). Türk Dilli Gürcü, Yunan ve Aysoru Aşık - Şairler. Bakü: Seda Neşriyyatı.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. ERDOĞAN ALTINKAYNAK
Yayın Tarihi: 10.10.2018
Güncelleme Tarihi: 02.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SAYAD MEHRALI OĞLU ALİYEVd. 1939 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2GÂMIZÎ ALİ BABAd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3MUSA KARAÇÖPd. 1881 - ö. 1965Doğum YeriGörüntüle
4BALI, Ali Altınd. 1907 - ö. 1980Doğum YılıGörüntüle
5Abdulla Kahhard. 1907 - ö. 25 Mayıs 1968Doğum YılıGörüntüle
6HÜSEYN MEMMEDOVd. 1907 - ö. 1978Doğum YılıGörüntüle
7ŞAMİLÎ/GEYRANÎ, Şamili Işıkdemird. 1914 - ö. 1987Ölüm YılıGörüntüle
8Nilgün Marmarad. 13 Şubat 1958 - ö. 13 Ekim 1987Ölüm YılıGörüntüle
9M. Kaya Bilgegild. 1921 - ö. 21 Ekim 1987Ölüm YılıGörüntüle
10TAHİRÎ, Ortaköylüd. 1812/1814 - ö. 1884?MeslekGörüntüle
11ZELÎLÎ, Gurbandurdud. 1800 - ö. 1852MeslekGörüntüle
12GÜL BABA HALİMd. 1855/1856 - ö. 1908/1910MeslekGörüntüle
13SADİ ORUCOVd. 1940 - ö. 1986Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14NUTK-U ALİM, Ali Aşand. 13.01.1979 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15DERVİŞ KEMAL, Kemal Özcand. 1930 - ö. 25.04.2015Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16EKBER ESGEROĞLU HASANOVd. 1961 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17AHMED-İ KÜFRÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18ESERÎ, Ahmet Turan Bülbüld. 10.11.1954 - ö. ?Madde AdıGörüntüle