Ziya (Trabzon)

Ziyâ
(d. 1858 / ö. 28 Ocak 1921)
Şair, Yazar, Memur
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Trabzon’da doğdu. İsmi Yusuf Ziya’dır. Babası Berber Pîr lakabıyla tanınmıştır. Eğitimini tamamladıktan sonra memuriyete başlayan Yusuf Ziya, Trabzon’da uzun süre icra memurluğu yapmıştır. Zatürre hastalığına yakalanarak 28 Ocak 1921’de Trabzon’da vefat etmiştir.

Şiirlerinde Ziyâ mahlasını kullanan şairin Dîvân, Istılâhât-ı Sûfiyye, Seyahatnâme-i İstiğrâbiyye isimlerinde üç eseri vardır. Eserleri basılmadığı için muhtevaları hakkında herhangi bir bilgi bulunmamaktadır. Günümüze erişen şiirleri arasında gazeller, koşmalar ve tarih manzumeleri yer almaktadır. Klasik şiir tarzını yaşadığı devirde devam ettiren ve kaynaklarda hacimli bir dîvânı olduğu bildirilen Yusuf Ziya, dînî-tasavvufî şiirlerin yanı sıra halk şiiriyle de ilgilenmiş, koşma nazım şekliyle şiirler kaleme almıştır. Özellikle tarih düşürme hususunda maharetli olan şair, devrinde Trabzon’da vefat etmiş bazı şahısların ölümüne tarihler düşürmüştür. Klasik edebiyatın inceliklerine vâkıf olan Ziyâ, aruz kusurlarından âzâde bir dil ve hakîmâne bir üsluba sahiptir. Halk şiiri sahasında hece ölçüsüyle yazılmış manzumeleri âşıkâne tarzdadır.

Kaynakça

Akbulut, Ömer (1952). Trabzon Şairleri. Trabzon: Trabzon İlini Kalkındırma Cemiyeti Neşri.

Duman, Mustafa (1992). “ Trabzon Halk Şairleri”, Kıyı. S.72, Trabzon (Mart 1992). s. 16.

Duman, Mustafa (1995). Trabzon Halk Şairleri. İstanbul: Anadolu Sanat Yay.

Gür, Süleyman (2018), “Osmanlı Döneminde Yetişen Trabzonlu Müellifler Ve Eserleri: Bir Literatür Tespiti Denemesi”, Karadeniz Teknik Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Volume 5, Sayı 1, s. 221.

Uraz, Murat (1933). Halk Edebiyatı Şiir ve Dil Örnekleri. İstanbul: Sühulet Kütüphanesi, s. 168-173.

Uraz, Murat (1940). Türk Edip ve Şairleri. C. 4. İstanbul: Tefeyyüz Kitabevi. s. 72.

Yüksel, Murat (1993). Geçmişten Günümüze Trabzon Şairleri. C.1. Trabzon: Yunus Dergisi Yay. s. 337.

Yüksel, Murat (2000). Trabzon’da Türk-İslâm Eserleri ve Kitâbeler, Trabzon Belediyesi Kültür Yayınları.

Yüksel, Murat (2007). “Ziya” Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi, Ankara: AKMB Yay., C. 8, s. 735.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. RAMAZAN EKİNCİ
Yayın Tarihi: 27.08.2019
Güncelleme Tarihi: 20.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Dîvân- / --Şiir
Istılahât-ı Sûfiyye- / --Diğer
Seyahatnâme-i İstiğrâbiyye- / --Diğer

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Alaettin Bahçekapılıd. 25 Aralık 1948 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Fatma N.d. 26 Aralık 1958 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3AVNÎ, Trabzonlu Kara Osmân Avni Efendid. ? - ö. 1892Doğum YeriGörüntüle
4SIDKId. 1858 - ö. 1914Doğum YılıGörüntüle
5CEMÂLÎ, Ahmedd. 1858? - ö. 1913-1914?Doğum YılıGörüntüle
6ÂSIM, Çeribaşı-zâde Mustafa Âsım Efendid. 1858 - ö. 1919Doğum YılıGörüntüle
7ZİYA, Yusufd. 1858 - ö. 1921Ölüm YılıGörüntüle
8RÂMî, Rızad. 1866 - ö. 1921Ölüm YılıGörüntüle
9PENAHd. 1876 - ö. 1921Ölüm YılıGörüntüle
10Sevinç Çokumd. 25 Ağustos 1943 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Ahmedcan Aşirid. 1938 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Hikmet Recai Atalayd. 05 Ocak 1940 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Ali Hadi Okand. 1901 - ö. 25 Ağustos 1980Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Halil Recai Öğdevind. 1871 - ö. 1955Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Neyzen Tevfikd. 24 Mart 1879 - ö. 28 Ocak 1953Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Ziya Hanhand. 27 Mayıs 1906 - ö. 26 Temmuz 1977Madde AdıGörüntüle
17ZİYA, Yusufd. 1858 - ö. 1921Madde AdıGörüntüle
18ZİYÂ, Ziyâ'eddîn Mehmed Efendid. ? - ö. 1736-37Madde AdıGörüntüle