ABDURRAHMAN FEHMÎ

(d. ?/? - ö. 1322/1904)
divan şairi ve nasiri
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Manastır'da doğdu. Babası, aynı zamanda ilk hocası da olan Manastır köylerinden Kaytalılı Tâlib Fâ'ikî Efendi'dir. Daha sonra İstanbul'a gelerek tahsilini tamamladı. Mekteb-i Hukuk'ta edebiyat hocalığı yaptı. Elsine-i Selâse'nin yani Arapça, Farsça ve Türkçe'nin edebiyatına vakıftı. Bunların yanında Fransızca da bilirdi. Diyarbakır valiliği yaptı. Bu görevden azledilip İstanbul'a gelirken Urfa'da vefat etti ve oraya defnedildi.

Eserleri şunlardır:

1. Medresetü'l-Arab: Edebiyat tarihi mahiyetinde olan bu eser yazarın "Arap Medeniyeti" dediği bir nevi İslam medeniyeti tarihidir. Eserin Osmanlı Müellifleri'nde (Bursalı 1333: 339) genişletilmiş bir şekilde Fransızca'dan çeviri olduğu yazılıyorsa da aslında birçok kaynaktan yararlanılarak hazırlanmış telif bir eserdir. 1304/1886'da İstanbul'da ilk cildi basılmıştır.

2. Tedrîsât-ı Edebiyye: Edebiyat kaidelerini anlatan bu eser Hukuk Mektebi'nde okutulmak için yazılmıştır. 1302/1885'te İstanbul'da basılmıştır.

3. Tarifat Tercümesi: Seyyid Şerif Cürcânî'nin aynı adlı eserinden açıklama ve ilavelerle genişletilmiş bir şekilde çevrilen bu eserin bir kısmı Tâlib Fâ'ikî-zâde Fehmî imzasıyla Mecmua-i Ebu'z-Ziyâ'da yayımlanmıştır.

Bunlardan başka Abdurrahmân Fehmî, El-Miftâh ve Mekteb-i Hukuk'un ikinci sınıfında okutulmak üzere hazırlanıp basılmakta olduğunu haber verdiği Usûl-i Kitâbet adlı iki eserinin daha olduğunu bildiriyorsa da bunlara ait başka bir bilgiye ulaşılamamıştır. Arapça, Farsçanın yanında Fransızca da bilen Abdurrahmân Fehmî, şairliğinden çok hocalığıyla ve mekteplerde okutulmak üzere yazdığı mensur eserleriyle tanındı. Özellikle ders kitabı mahiyetindeki eserlerinde seçtiği örnekler onun birkaç dildeki bilgisini ve edebî zevkini yansıtmaktadır.

Kaynakça

Bursalı Mehmed Tahir (1333). Osmanlı Müellifleri. C. II. İstanbul.

Kılıç, Hulusi (1988). "Abdurrahman Fehmi". İslam Ansiklopedisi. C. I. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yay.

Kılıç-Hançerlioğlu, F. (2002). "Abdurrahman Fehmi". Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. I. Ankara: AKM Yay.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1977). "Abdurrahman Fehmi Efendi". C. I. İstanbul: Dergah Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET ARSLAN
Yayın Tarihi: 01.04.2014
Güncelleme Tarihi: 21.08.2021

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Manastırlı Mehmed Rifatd. 1851 - ö. 1907Doğum YeriGörüntüle
2VAHYÎ, Açuk Kadıoğlu Mustafâ Vahyî Efendid. ? - ö. 1542Doğum YeriGörüntüle
3Mahmut Özayd. 1909 - ö. 12 Ağustos 1980Doğum YeriGörüntüle
4Manastırlı Mehmed Rifatd. 1851 - ö. 1907Doğum YılıGörüntüle
5VAHYÎ, Açuk Kadıoğlu Mustafâ Vahyî Efendid. ? - ö. 1542Doğum YılıGörüntüle
6Mahmut Özayd. 1909 - ö. 12 Ağustos 1980Doğum YılıGörüntüle
7Manastırlı Mehmed Rifatd. 1851 - ö. 1907Ölüm YılıGörüntüle
8VAHYÎ, Açuk Kadıoğlu Mustafâ Vahyî Efendid. ? - ö. 1542Ölüm YılıGörüntüle
9Mahmut Özayd. 1909 - ö. 12 Ağustos 1980Ölüm YılıGörüntüle
10Manastırlı Mehmed Rifatd. 1851 - ö. 1907MeslekGörüntüle
11VAHYÎ, Açuk Kadıoğlu Mustafâ Vahyî Efendid. ? - ö. 1542MeslekGörüntüle
12Mahmut Özayd. 1909 - ö. 12 Ağustos 1980MeslekGörüntüle
13Manastırlı Mehmed Rifatd. 1851 - ö. 1907Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14VAHYÎ, Açuk Kadıoğlu Mustafâ Vahyî Efendid. ? - ö. 1542Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Mahmut Özayd. 1909 - ö. 12 Ağustos 1980Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Manastırlı Mehmed Rifatd. 1851 - ö. 1907Madde AdıGörüntüle
17VAHYÎ, Açuk Kadıoğlu Mustafâ Vahyî Efendid. ? - ö. 1542Madde AdıGörüntüle
18Mahmut Özayd. 1909 - ö. 12 Ağustos 1980Madde AdıGörüntüle