ÂSIMÎ, Mehmed Âsımî Efendi

(d. ?/? - ö. 10 Rebiülahir 1077/10 Ekim 1666)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Bursa'da doğdu. Asıl adı Mehmed'dir. Babası Geyve'de Nakşî şeyhi Muhyiddin Efendi'dir. Bundan dolayı kimi kaynaklarda Geyveli olarak geçmektedir. Tuhfe-i Naili'ye göre Sicill-i Osmânî'in Geyveli göstermesi yanlıştır. (Mehmed Süreyya 1308-15/1890-97: 3/282; Kurnaz-Tatçı  2001:II/619). Önce sipahi oldu. Daha sonra ilme yönelip Hafız-zâde'den mülâzım oldu. Müderrislik yaptı. 40 akçalık medreseden mazul olup mahkeme kâtipliğine getirildi. Emir Sultan ve Ulu Camii vakıflarında kâtiplik ve bir ara Bursa Kalesi'nde bulunan Halvayî Mescidi'nde babasının yerine imamlık yaptı. 77 yaşında, 10 Rebiülahir 1077/ 10 Ekim 1666 tarihinde Bursa'da vefat etti (Kurnaz-Tatçı 2001:II/619 ) ve Pınarbaşı Zindan Kapısı yakınına gömüldü. (İnce 2005: 384)

Sicill-i Osmâni'ye göre Dîvân sahibidir. (Mehmed Süreyya 1308-15/ 1890-97:3/282). Oğlu Ali Çelebi, babası merhumun şiir mecmuasını İstanbul'da Âsımî mahlasını kullanan "nev-heves" bir şaire hediye etti. (Abdulkadiroğlu 1988: 492). Bursa'da şair Haylî Ahmed Efendi, Âsımî'nin hizmetinde bulunarak kendisini yetiştirdi. (Abdulkadiroğlu 1988: 464)

 

Kaynakça

Abdulkadiroğlu, Abdülkerim (hzl.) (1988). Beliğ İsmail Güldeste-i Riyâz-ı İrfân ve Vefeyât-ı Dânişverân-ı Nâdiredân (Tıpkıbasım). Ankara: Anıl Matbaacılık.

Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safâyî Efendi Tezkire-i Safâyî: Nuhbetü’l-Âsâr Min Fevâ’idi’l-Eş’âr İnceleme-Metin-İndeks. Ankara: AKM Yay.

İpekten, Halûk, M. İsen, R.Toparlı, N. Okçu ve T. Karabey (1998). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.)(2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. Ankara: Bizim Büro Yay.

Müstakimzade Süleyman Sadeddin (2000). Mecelletü’n-Nisâb fi’n-Nisbi ve’l-Künâ ve’l-Elkâb. (Tıpkı Basım). Ankara: KB Yay. 308.

Özcan, Abdulkadir (hzl.) (1989). Şeyhî Mehmed Efendi Şakâ’ik-i Nu’mâniyye ve Zeyilleri, Vakâyiü’l-Fuzalâ. C. 3. İstanbul: Çağrı Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. İSMAİL HAKKI AKSOYAK
Yayın Tarihi: 27.02.2014
Güncelleme Tarihi: 23.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Kasd-ı cân eyler şehâ bir bî-îmândır hançerin

Kan ile âlûdedir haylî zamândır hançerin

Teşne-diller gördügi demde niçe cân virmesün

Bir güzel belden çıkar âb-ı revândır hançerin

(Özcan, Abdulkadir (hzl.) (1989). Şeyhî Mehmed Efendi Şakâ’ik-i Nu’mâniyye ve Zeyilleri, Vakâyiü’l-Fuzalâ. C. 3. İstanbul: Çağrı Yay.  682)

***

Ârız-ı dilber kim anda hatt-ı anber-bû biter

Bir gülistândır ki yir yir sünbül-i hindû biter

Sanma kaddin gibi gülzâr-ı letâfetde senün

Bir nihâl-i nâz-ı nev-res ar'ar-ı dil-cû biter

Kâmetin nahlı gibi görmüş degildir bâgbân

Bâg-ı hüsn içre egerçi servler her sû biter

Mîve-çîn olsa aceb mi Âsımî-i haste-hâl

Şâh-ı kaddinden ki cânâ anda şeftâlû biter

(Abdulkadiroğlu, Abdülkerim (hzl.) (1988). Beliğ İsmail Güldeste-i Riyâz-ı İrfân ve Vefeyât-ı Dânişverân-ı Nâdiredân (Tıpkıbasım). Ankara: Anıl Matbaacılık. 492). 


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ZÂ’İK, Şeyh Mehmed Emîn Efendid. 1794-95 - ö. 1852-53Doğum YeriGörüntüle
2Halil Güneyd. 22 Mart 1973 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3ÂNÎ/ZEYREKÎ, Zeyrek-zâde Mehmed Ânî Çelebid. ? - ö. 1569-70Doğum YeriGörüntüle
4ZÂ’İK, Şeyh Mehmed Emîn Efendid. 1794-95 - ö. 1852-53Doğum YılıGörüntüle
5Halil Güneyd. 22 Mart 1973 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6ÂNÎ/ZEYREKÎ, Zeyrek-zâde Mehmed Ânî Çelebid. ? - ö. 1569-70Doğum YılıGörüntüle
7ZÂ’İK, Şeyh Mehmed Emîn Efendid. 1794-95 - ö. 1852-53Ölüm YılıGörüntüle
8Halil Güneyd. 22 Mart 1973 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9ÂNÎ/ZEYREKÎ, Zeyrek-zâde Mehmed Ânî Çelebid. ? - ö. 1569-70Ölüm YılıGörüntüle
10ZÂ’İK, Şeyh Mehmed Emîn Efendid. 1794-95 - ö. 1852-53MeslekGörüntüle
11Halil Güneyd. 22 Mart 1973 - ö. ?MeslekGörüntüle
12ÂNÎ/ZEYREKÎ, Zeyrek-zâde Mehmed Ânî Çelebid. ? - ö. 1569-70MeslekGörüntüle
13ZÂ’İK, Şeyh Mehmed Emîn Efendid. 1794-95 - ö. 1852-53Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Halil Güneyd. 22 Mart 1973 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ÂNÎ/ZEYREKÎ, Zeyrek-zâde Mehmed Ânî Çelebid. ? - ö. 1569-70Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ZÂ’İK, Şeyh Mehmed Emîn Efendid. 1794-95 - ö. 1852-53Madde AdıGörüntüle
17Halil Güneyd. 22 Mart 1973 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18ÂNÎ/ZEYREKÎ, Zeyrek-zâde Mehmed Ânî Çelebid. ? - ö. 1569-70Madde AdıGörüntüle