ENGÜNÎ, Yaşar Köksal

(d. 1944 / ö. -)
âşık, çiftçi, şoför
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Yaşar Köksal, 1944'te Artvin'in Ardanuç ilçesine bağlı Aydın köyünde doğmuştur. Şiirlerinde Engünî mahlasını kullanan âşığın ailesi, Rusya'nın zulmünden dolayı Ahıska'dan Ardanuç'a göç etmiştir (Bahadır 2016: 11). Küçük yaşlarda güreşmeye meraklı olduğu için ilkokulu ikinci sınıftan terk eder ve köy düğünlerinde geleneksel olarak yapılan güreş müsabakalarına katılır. On dört yaşında köyde çiftçilik ve çobanlık yaptığı sıralarda yorgun düşen Engünî, rüyasında pirleri görüp bade içer ve mahlas alır. Şavşatlı Yangunî tarafından sınanıp olumlu görüş alındıktan sonra âşıklığa başlar (Bahadır 2016: 15). Köyde bulunan demirciye derme çatma bir saz yaptırdıktan sonra saz çalmaya başlar. Gençliğini ekonomik sıkıntılarla geçiren âşık, sevdiği kızla evlendikten sonra askere gider, sonrasında da askerlikte öğrendiği şoförlük mesleğini 30 yıl yaptıktan sonra emekli olur. Bu süre zarfında sazı elinden bırakmamış, işinden arta kalan zamanlarda festivallere gidip atışmalarda bulunmuştur. İlk eşi öldükten sonra iki evlilik daha yapan Engünî, ilk eşini unutamadığı için mutlu olamaz (Bahadır 2016: 17). Engünî, hâlen Ardanuç'ta yaşamakta ve hayvancılıkla uğraşmaktadır.

Engünî'nin şiir söylemesi, ailesi tarafından engellendiği için âşıklığını geliştiremez (Bahadır 2016: 16). Gençliğinde Karacaoğlan'ın şiirlerinin yer aldığı kitapları okuyarak bir şeyler öğrenmeye çalışır. Artvin ve çevresinde tanınan Âşık Efkarî ve Bulanî'den etkilenmiştir (Bahadır 2016: 17). Reyhanî, Çobanoğlu, Mevlüt İhsanî, Ruhanî gibi ünlü âşıklarla atışma yapar; Gülhanî, Coşarî gibi âşıklarla da festivallerde karşılaşmalarda bulunur (Bahadır 2016: 17). Başta mutsuzluk olmak üzere her konuda şiir yazıp söyleyen Engünî sade bir dil kullanmış, Ardanuç ilçesinin mahalle ağzını şiirlerine ustaca yansıtmıştır.

Kaynakça

Bahadır, Sedat (2016). Ardanuçlu Aşık Engünî. İstanbul: Pamiray Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. SEDAT BAHADIR
Yayın Tarihi: 12.03.2019
Güncelleme Tarihi: 06.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1MEHMET, Mehmet Ergind. 1901 - ö. 1970Doğum YeriGörüntüle
2İsmet Küntayd. 1923 - ö. 25 Temmuz 1974Doğum YeriGörüntüle
3HULÛSÎ, İbrahimd. ? - ö. 1914-1918?Doğum YeriGörüntüle
4KAPKIN, Mustafa Kapkınd. 1944 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Arif Bozacıd. 1944 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Cemal Arzud. 1944 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7ŞEYHOĞLU/DERUNÎ, Abdullah Şenold. 1954 - ö. ?MeslekGörüntüle
8ZAKİR/ZAKİRÎ, Kazım Subaşıd. 1919 - ö. 1981MeslekGörüntüle
9HASTA HASANd. 1800 - ö. 1866MeslekGörüntüle
10ÇAVUŞ/ÖMER ÇAVUŞ, Ömer Sarıkayad. 1900 - ö. 1991Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11YANGUNÎ, Gülpaşa Tokdemird. 1918 - ö. 28.04.2002Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12KAPLANİ, Hasan Kapland. 02.04.1958 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13ALİDURAN, Ali Ataşd. 1965 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
14ALLAHÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15KAHRAMAN, Ali Kahramand. 1948 - ö. ?Madde AdıGörüntüle